Joba aıasynda úsh óńirlik onkologııalyq ortalyq úshin sıfrlyq mammografııalyq jabdyqpen, saraptamalyq deńgeıdegi ýltradybystyq júıemen jáne onkologııalyq tekserýler júrgizýge arnalǵan kompıýterlik tomografpen jaraqtandyrylǵan jyljymaly medısınalyq keshender satyp alynady.
Qazaqstan Respýblıkasy boıynsha pılottyq óńirler retinde tańdalǵan Almaty, Qyzylorda jáne Aqtóbe oblystarynda «QH Densaýlyq joly» jobasynyń iske asyrylýy halyqty qamtýdy jáne naýqastar arasynan onkologııalyq aýrýǵa shaldyqqandardy, ásirese, erte satylarda (0-1 satyda) anyqtaýdy ulǵaıtýǵa múmkindik beredi. Halyqty onkologııalyq skrınıngpen qamtý boıynsha aǵymdaǵy jospar 60% quraıdy, biraq is júzinde tek 50%-ǵa deıin oryndalady. Jobany engizý arqyly pılottyq óńirler boıynsha qamtýdy 50-den 70%-ǵa deıin ulǵaıtý kózdeledi.
Sondaı-aq 2023 jyldyń basynda aýyl halqynyń sany Aqtóbe oblysynda – 253 myń adamdy (28%), Almaty oblysynda – 1 622 myń adamdy (78%), Qyzylorda oblysynda – 453 myń adamdy (55%) quraǵanyn atap ótken jón. Osy óńirlerdegi aýyl halqynyń kórsetilgen úlesi damymaǵan kólik kommýnıkasııalary jaǵdaıynda, qazirgi zamanǵy baılanys quraldary bolmaǵan jaǵdaıda ómir súredi. Saldarynan medısınalyq kómekke júginý deńgeıi tómen, ári bul onkologııalyq aýrýlardy erte satylarynda anyqtaýǵa áser etedi.
Jobaǵa qatysý úshin iriktelgen Aqtóbe (57,1%) jáne Qyzylorda oblystarynda (45,0%) mammograftardyń eskirýi (8 jyl jáne odan da kóp) jáne sıfrlyq mammograftardyń jetkiliksiz sany baıqalady.
Shalǵaı óńirler men eldimekenderdiń turǵyndaryna jyljymaly keshenderde tekserýler júrgizý onkologııalyq aýrýlarǵa kúdikti pasıentterge joǵary tehnologııalyq konsýltasııalyq-dıagnostıkalyq kómekke qoljetimdilikti arttyrýǵa múmkindik beredi, olar qashyqtyǵyna baılanysty ýaqytyly tekserýden óte almaıdy, onyń ishinde tómen dozaly kompıýterlik tomografııanyń kómegimen skrınıngtik tekserýler júrgizýdi iske asyrady. Budan basqa, joba kadrlar men jabdyqtar jetispeıtin shalǵaı óńirlerindegi aýyldyq jerde konsýltasııalyq-dıagnostıkalyq zertteýlerge qol jetkizýdi qamtamasyz etedi.
Joba aıasynda jalpy somasy 3 mlrd 273 mln teńgege úsh jyljymaly keshendi mashına satyp alý josparlanýda. Baǵdarlama 2023-2024 jyldarǵa (1 jyl) arnalǵan.
Aıta keteıik, onkologııalyq aýrýlardy erte anyqtaý ári qaraı saýyǵyp ketý múmkindigimen emdeý boıynsha ýaqytyly rásimder keshenin júrgizý, sondaı-aq QR halqy arasynda qaterli isikterden bolatyn ólim-jitimdi tómendetý múmkindigin qamtamasyz etedi.
Baǵdarlamany iske asyrý boıynsha Qordyń seriktesteri – QazORǴZI jáne óńirlik onkologııalyq ortalyqtar – Almaty oblysynyń Densaýlyq saqtaý basqarmasy ShJQ «Almaty óńirlik kópsalaly klınıkasy» KMK, Qyzylorda oblysy Densaýlyq saqtaý basqarmasy ShJQ «Qyzylorda oblystyq onkologııalyq ortalyǵy» KMK, «Marat Ospanov atyndaǵy Batys Qazaqstan medısınalyq ýnıversıteti» KEAQ.
Jobany iske asyrý qorytyndylary boıynsha júrgizilgen onkologııalyq zertteýlerdiń nátıjelerine taldaý, onyń ishinde pılottyq jobaǵa kirmegen óńirlermen salystyrmaly taldaý júrgiziledi jáne jobany ulǵaıtý boıynsha usynystar daıyndalady.
