Investısııa • 26 Mamyr, 2023

Ekonomıkamyzdaǵy Qytaı ınvestısııasynyń úlesi

325 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Aýyl sharýashylyǵy mınıstri Erbol Qarashókeev Qytaı Halyq Respýblıkasyna jasaǵan sapary aıasynda Shyńjańnyń birqatar avtonomııalyq aýdandarynyń (Boro-Tala-Mońǵol AO, Ile Qazaq AO Altaı qalasy men Sháýeshek qalasy) basshylyǵymen, sondaı-aq ShUAA óndiristik-qurylys korpýsynyń ókilderimen kelissózder júrgizgen edi. Sapar barysynda málim bolǵandaı, Qytaı tarapynan bizdiń et, dándi jáne maıly daqyldar, jemshóp ımportyna qyzyǵýshylyq joǵary eken. О́z kezeginde mınıstr Qazaqstannyń sapaly jemis-kókónis ónimderin satyp alýǵa múddeli ekenin aıtty.

Ekonomıkamyzdaǵy Qytaı ınvestısııasynyń úlesi

«Qazaqstan agrarlyq sektorǵa ınvestısııa salý úshin keń múm­kin­dik­ter usynady. Agroónerkásip ke­­sheninde ınvestısııalyq joba­lar­dy iske asyrý úshin mem­le­ket­­tik qoldaý is-sharalary, onyń ishin­de salalyq jeńildikter men salyqtyq preferensııalar kózdelgen. Investorlar iri jo­­ba­­lardy júzege asyrý úshin Úki­­metpen tikeleı ınvestısııa­lyq kelisim jasaı alady. Bul sa­lyq­tyń negizgi túrleri boıyn­sha erekshe sharttar alýǵa múmkindik beredi», dep atap ótti mınıstr.

Onyń aıtýynsha, Qazaqstan tarapy aýyl sharýa­shylyǵy ónim­derin qaı­ta óń­deý­ sala­syndaǵy­ jobalardy damy­tý­ǵa múddeli. Qazir elimizde qaıta óńdeý ká­sip­oryndary úshin sýb­sı­dııalaýdyń túrli baǵyttary bar. Mem­leket jumys istep turǵan zaýyttardy jańǵyrtýǵa jáne jańa zaýyttar salýǵa jumsalatyn shyǵys­tar­dyń bir bóligin óteıdi, aınalym qarajatyna beriletin nesıeler boıynsha syıaqy mól­sher­lemelerin sýbsıdııa­laıdy, sondaı-aq shıkizatty qaıta óń­deýge tapsyrǵan kezde fer­mer­­ler­diń shyǵyndarynyń bir bóligin ótep beredi.

«Tuqym sharýashylyǵy, ósim­dik sharýashylyǵy jáne azyq-túlik óndirisi salasyndaǵy qytaılyq kásipkerlerdi Qazaq­stanǵa shaqyramyz. Biz ynty­maq­tas­tyq pen birlesken jobalardy iske asyrý úshin ashyqpyz. Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi óz tarapynan ınvestorlar úshin barlyq qajetti jaǵdaılardy usy­nýǵa jáne jan-jaqty qoldaý kór­setýge daıyn», dedi mınıstr.

Al sala basshysy QHR ShUAA QKP partkomynyń hatshysy Ma Sınjýımen kez­desýinde Qazaqstan men Shyń­jań-Uıǵyr avtonomııalyq aýdany arasyndaǵy aýyl sharýashylyǵy óniminiń taýar aınalymyn jylyna 1 mlrd dollarǵa jetkizýge ýaǵdalasqan edi.

Aıta keteıik, Qazaqstannyń Qytaımen saýda-sattyǵynyń 40%-dan astamy Shyńjańǵa tıesili, 2022 jyldyń qory­tyn­dysy bo­ıynsha kórset­kish 382 mln dollardy qurady. Erbol Qarashókeev elimizdiń aýyl shar­ýa­shylyǵy salasyndaǵy eki­jaqty yntymaq­tas­tyqty ke­ńeı­­týge jáne aýyl sharýa­shy­ly­ǵy ónimderin ózara jetkizýdi ul­ǵaıtýǵa kóp mán bere­tinin atap ótti. Qazir Qytaıda or­ga­nı­­kalyq jáne ekologııalyq taza aýylsharýashylyq ónimderin tutynýǵa suranys artyp keledi.

Atap aıtqanda, Qazaqstan muz­datylǵan et jetkizýdi qaıta bas­taý­ǵa, salqyndatylǵan et jáne balyq ónimderin, qus eti men qo­sal­qy ónimderdi, shoshqa eti, ju­myrtqa, jylqy eti jáne basqa da taýar túrlerin eksporttaýdy bas­taýǵa daıyn.

Alaıda eksporttyq áleýetke Qytaı tarapynan ýaqytsha en­gizil­gen veterınarlyq shekteýler kedergi keltirip tur. Bul rette Qazaqstanda juqpaly aýrýlar boıynsha salaýattylyqty qoldaý úshin barlyq qajetti resýrstar bar, olar Dúnıejúzilik janýar­­lar densaýlyǵy uıymynyń sa­rap­tamalyq mıssııasymen bel­­gilengen.

«Janýarlardyń aýrýlaryn eki­jaqty shekteý tájirıbesi uzaq jyldarǵa jalǵasatyn saý­­da ke­dergilerine ákelip so­ǵa­dy. Meniń oıymsha, tıimsiz saýda tásilderin qaıta qaraıtyn jáne búkil aýmaqtan eksportty shektemeı, bizdiń elderi­miz­di aımaqtandyrýdy tanýǵa kóshetin ýaqyty keldi. Sondaı-aq veterı­narlyq jáne fıto­sa­nı­tarlyq talaptardy kelisý mer­zimderin qysqartý qajet», dedi mınıstr.

Sonymen qatar Qytaı nary­ǵy bizdiń astyq eksporty úshin úlken qyzyǵýshylyq týdyryp otyr. Búgingi tańda jyl saıynǵy jetkizilim kólemin 1 mln tonnaǵa deıin jáne odan da kóp ulǵaıtýǵa múmkindik bar. ShUAA-ǵa jet­kiziletin ónimderdiń tizimine bur­shaq daqyldary, sondaı-aq maıly daqyldardyń kúnjarasy qo­sylýy múmkin, bul óz kezeginde elde­rimizdiń arasyndaǵy ta­ýar aınalymy kóleminiń edáýir ulǵaıýyna yqpal etpek.

 

Sońǵy jańalyqtar