Kollajdy jasaǵan – Qonysbaı ShEJIMBAI, «EQ»
Teriskeıdiń ózine tán sulýlyǵy, tabıǵatynyń keremeti bar shyǵar. Alaıda ońtústikti meken etken jurtqa asqaq Alataýdyń muzart shyńdary qaı kezde de ystyq. Tánińdi baıaý esken samaldyń aımalaýyna ne jetsin?
Aıyr qalpaqty aǵaıyndardan bastaýyn alatyn Talas ózeniniń boıymen júrgende sýdyń syńǵyry arýdyń kúlkisimen sabaqtasa ketetindeı kórinetini bar. Sonda ǵoı, keýdedegi bir judyryq etke jyly tıetin án tyńdaǵyń keledi. Ásirese maıdalap soqqan ońtústiktiń qońyr jeli boıyńdy sergite túsken sátte qazaq ániniń alasarmas bıiginde turǵan áıgili kompozıtor Nurǵısa Tilendıevtiń «Kýá bol» áni adam boıyndaǵy qandy ysyta túsetindeı kórinedi. Kóńildegini tap basqan týyndynyń tamasha shýmaqtaryna qulaq túresiń.
Kompozıtordyń mýzasy bar ekeni aıdan anyq. Soǵan qarap-aq ánniń tabıǵaty abstraksııa ataýlydan alys ekenin túısinesiń. Mýza bolǵanda da maestronyń súıgen jary – Darıǵa Tilendikelini. Kerek derek osyny meńzeı túsedi.
О́zen jaǵalaǵan óner ıesi júregine ot berip, kóńiline shoq túsirgen sulýmen serýendep kele jatyp: «Kýá bol, juldyz, kýá bol, aıym, kýá bol, Alataýym» dep ándete jónelipti. Osy sózder keıin ánniń bolmysyn ashyp, tabıǵatyna jarasa ketkeni aqıqat. Qalaı desek te, shyǵarma osy sózdermen qundy.
Tyńdarman qulaǵynan áli kúnge deıin ketpegen, jyl ótken saıyn shlıagerge aınala túsken, shoqtyǵy bıik shyǵarmanyń kilt sózderi áıgili kompozıtordyń óz júreginen shyqqany da ǵajap.
Bul qalanyń adam balasy úshin aýrasy qashanda bólek... Arý Almaty. Súıgen arý. Kójıektiń tósine Jaratqan ilgen, jamyrap, samsap turǵan juldyzdar men asqaq Alataýdyń kózdi arbaıtyn, kóńildi baýraıtyn muzart shyńy kompozıtor shabytyn shaıqap, júreginde janǵan otty mazdata túskenine eshkimniń talasy da joq. Uly týyndynyń qaıyrmasyna negiz bolǵan «kýá bol» sózi de ánnen mán izdeıtin tyńdarman bitkenniń kóńiline qona ketkeni daýsyz.
Rasynda da, mátin men án ataýlynyń tabıǵatynda garmonııa bar shyǵarmanyń ǵumyry uzaq ekenine kisi balasy shúbá keltire almas. Álgindeı týyndy eshqashan ólmeıdi. Qaıta ýaqyt ótken saıyn jańa býynnyń júreginen oryn taýyp, jasara túsedi. Meıli, ol azshylyq bolsyn... Al ánniń sózin áıgili aqyn Tumanbaı Moldaǵalıev jazsa, tyńdarman úshin máńgilik olja ekenine eshkim talaspaıdy ǵoı.
«Kózimdi jumsam da kórem seni,
Esedi armannyń qońyr jeli.
Kýá bol, Alataý, baqytyma,
Kýá bol, kók terek kóleńkeli.
Kýá bol, juldyz,
Kýá bol, aıym,
Kýá bol, Alataýym!»,
dep bastalatyn lırıkalyq ánniń alǵashqy shýmaǵynyń ózi esti tyńdarmandy birden baýraı túsetini aqıqat. Áıteýir, janyńa jylylyq syılaıdy. Boıyńdaǵy beımálim bir sezimniń qupııasyn ashqandaı kúıge túsiredi.
Kýá bol, juldyzdar jymyńdasqan,
Kýá bol, appaq Aı, ashyq aspan.
Aldanba, júregim, endi qaıtyp,
Armanǵa kezinde esik ashqan.
Kýá bol, juldyz,
Kýá bol, aıym,
Kýá bol, Alataýym!»,
dep túıindeletin ánniń áserli qaıyrmasy da ónersúıer qaýymnyń jadynan máńgi óshpeıtini ras.
Qalaı desek te, «Kýá bol» ániniń qazaq ónerindegi orny bólek. Mahabbat pen saǵynysh ataýly sezimdi jańa bir bıikke kótergen shyǵarmanyń máńgilik melodııaǵa aınalǵany aqıqat.
