Sóz basynda Qojeke Nazarulynyń ǵumyrdarııasynan syr tartsaq. Qazaq saharasynyń syzylǵan áni men kúmbirlegen kúıin zertteýge arnap, ultynyń joǵyn túgendegen Aqseleý Seıdimbek: «Qytaı jerinde, Shyńjań óńirinde Qojeke Nazaruly degen áıgili kúıshi ótken. Qazaqstannyń shyǵys óńirindegi kúıshilik mekteptiń ókili retinde Qojekeniń daryn tegeýrini Qurmanǵazy, Táttimbet sııaqty uly kúıshilermen óreles», dep kúıshiniń ómir tarıhyn sýretteıdi.
Shynymen, dańqty daryn ıesi Jetisýdyń bir balasy. El basyna ekitalaı kún týǵanda jurtynyń jel jaǵyna qorǵany, daýyldan saqtar ormany bola bilgen biregeı tulǵa. XIX ǵasyrda patsha bıligine qarsy shyǵyp, elin aman alyp qalý úshin Qytaıǵa kósh bastaǵan. Alaıda Qytaı bıligi kúıshini qamaýǵa alyp, azaptap óltirgen. Búginde sazgerdiń 100-den asa kúıi kópshilikke belgili. Tarıhı tulǵany «Taǵdyry kúıge aınalǵan Qojeke» atty eki tomdyq týyndy arqyly keńinen tanýǵa bolady.
«Aspantaýlar aıasyndaǵy tabıǵaty ǵajaıyp Qarqara tórinde dúnıege kelgen kúıshi Reseı otarshylaryna qarsy kúresýdiń saldarynan qýdalaýǵa túsip, Qytaı eli degenmen, qazaǵymnyń qasıetti topyraǵy ǵoı dep Saıramkóldi saǵalap ketkenine qart tarıh kýá. Saıramkólge jetkenimen saıran ómir qaıdan bolsyn, ol jaqta da qýdalaýǵa túsip, tar jol, taıǵaq keshýge jazylǵan taǵdyrynyń sońy sol bir qanypezer qoǵamnyń azapty ólimimen ómirden ótedi», deıdi oblystyq «Jetisý» gazetiniń bas redaktory Jumataı Ospanuly.
Rýhanı is-sharada kúıshiniń barlyq kompozısııasy jınaqtalyp, syr sandyqqa aınalǵan «Kúı shaqyrtqy» kitabynyń tanystyrylymy ótti. Oǵan bastamashy bolǵan qojeketanýshy Talǵat Orazaevtyń eńbegi zor. Umytyla bastaǵan bıik tulǵanyń murasyn zertteýge talaı jylyn sarp etken. Taban etin sógip, mańdaı terin tógip eńbektengenine jerlesteri kýá. Sondyqtan Taldyqorǵan tórindegi I.Jansúgirov atyndaǵy Mádenıet úıi halyqqa lyq toldy.
Áýeli Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Álı Alpysbaev pen «Alash» ádebı syılyǵynyń laýreaty, aqyn Ámire Árin kitaptyń lentasyn qısa, odan keıin oblystyq mádenıet basqarmasynyń basshysy Qýanysh Sultanuly aqjarma tilegin arnady. Tusaýkeser konserttik baǵdarlamamen jalǵasyn tapty.
Kesh aıasynda Muqan Tólebaev atyndaǵy halyq aspaptary orkestri, QR mádenıet qaıratkeri, kúıshi Talǵat Orazaev pen shákirtteri jáne jeke oryndaýdaǵy áriptesteri óner kórsetti. Olar Qojeke Nazarulynyń «Saıram kól», «Kúı shaqyrtqy», «Keńes», «Shalqaıma», «Qambarhan», «Estirtý» «Shesheme», «Raýshan» syndy taǵyda basqa tańdaýly kúılerin oryndady.
«Shynynda tek qana kúıden turatyn jáne bir ǵana avtordyń shyǵarmalary oryndalǵan keshti alǵash ret kórýim. Bir saǵat, bes mınýtqa sozylǵan kúı keshi bir demde óte shyqty. Kórermen tarapynan da turyp ketý, júrip ketý bolmady. Rejısserlik sheshimi de áserli bolǵannan shyǵar. Sońynda tik turyp qoshemet kórsetken kórermenniń erekshe áserge bólengenin baıqadym», deıdi aqyn Jangeldi Nemerebaev.
Aıta keteıik, «Kúı shaqyrtqy» kitaby, Qojeke Nazarulynyń týǵanyna 200 jyl tolýyna oraı Jetisý oblysy ákimi Beıbit Isabaevtyń qoldaýymen jaryq kórip otyr.
Jetisý oblysy
