«Tasótkel sý qoımasy qazirgi kezde 94 paıyzǵa tolǵan. Tehnıkalyq sıpattamadaǵy jaǵdaıǵa zer salsaq, áli 30 mıllıon tekshe metrge deıin sý qabyldaı alady. Nysannyń sý ótkizý qabileti sekýndyna 360 tekshe metrge teń bolsa, apattyq sý ótkizý qabileti sekýndyna 380 tekshe metrdi quraıdy. Qazirgi kezde sekýndyna 85 tekshe metr sý quıylyp jatsa, sekýndyna 70 tekshe metr sý tastalyp jatyr. Sý qoımasynyń jalpy sý ótkizý qabileti sekýndyna 740 tekshe metr ekenin, túsip jatqan sý kólemi sekýndyna 85 tekshe metrge para-par ekenin paıymdasaq, Tasótkelden aıtarlyqtaı qaýip tónip turmaǵanyn baıqaımyz. Teris-Ashybulaq sý qoımasy qazirgi tańda 97 paıyzǵa tolǵan. Áıtkenmen kelip jatqan sý kólemi aıtarlyqtaı kóp emes», deıdi «Qazsýshar» mekemesiniń dırektory Asqanat Qadyrov.
Onyń keltirgen deregine júginsek, «Qaraqońyz», «Qaqpatas» sý qoımalary 99 paıyzǵa tolǵan. Áıtkenmen, eki nysanǵa kelip jatqan sý kólemi men tastalyp jatqan sý mólsherinde teńdik saqtalǵandyqtan, ázirge qarǵyn sýdan qaýip tónip turǵan joq.
Sý qoımalaryna jınalǵan sý mólsheri toqsan paıyzdan asyp jyǵylǵanyna qaramastan, keıbir nysandarǵa kelgen sý kólemi tym az. Ásirese «Aqkól» kólindegi jaǵdaı kópshilikti alańdatyp otyrǵany anyq. Maman keltirgen derekke júginsek, óńirdegi «Búrkitti» sý qoımasy qazirgi kezge deıin 47 paıyzǵa ǵana tolǵan. Sondaı-aq «Aqkól» kóline 25 paıyz ǵana sý jınalǵan. Osyǵan qarap-aq naqty sharalar qabyldanbasa, vegetasııalyq maýsymǵa deıin qajetti sý jınalmaı qalý qaýpi bar ekenin eshkim joqqa shyǵara almasa kerek.
«Búrkittiniń jaǵdaıyna nazar aýdarǵan jón. Vegetasııalyq maýsymǵa deıin kólge tıisti kólemde sý jınalmaý qaýpi bar. Sondaı-aq «Aqkól» kóli qazirgi kezge deıin 25 paıyzǵa ǵana tolǵan. Vegetasııalyq maýsymǵa deıin kólge tıisti kólemde sý jınalmaıdy. Qazirgi ýaqytta kólge sý jetkizý boıynsha jumystar atqarylyp jatyr», deıdi A.Qadyrov.
Qalaı desek te, elimizdiń basym bóliginde halyq qarǵyn sýdan zardap shekti, tótenshe jaǵdaı jarııalandy. Qamdanǵannyń qapy qalmaıtynyn ýaqyttyń ózi dáleldep otyr.
«Taýly aımaqtardaǵy qar jamylǵysy 5-10 santımetrdi qurap otyr. Al ózge aýdandarda qar joq. Sáýir aıynda óńirde aýa temperatýrasy joǵarylaýy yqtımal. Sondaı-aq jaýyn-shashyn normadan kóp túsýi yqtımal ekenin mamandar aıtyp otyr. Oblys aýmaǵyndaǵy sý qoımalarynyń jumysyna, onyń ishinde shekaralas aımaqta ornalasqan «Shoń-Qaqpa» sý qoımasynan jetetin sý kólemine turaqty taldaý jumystary júrgizilip jatyr. О́ńir boıynsha qarǵyn sýdyń aldyn alý maqsatynda 3 500 tekshe metr qar shyǵaryldy, 1 790 shaqyrym kanal, 1 833 shaqyrym aryq, 437 shaqyrym drenaj júıesi, 946 sý ótkizý qurylystary tazartylyp, eldi mekenderdiń aınalasyna 10 shaqyrym shamasynda úıindiler jasaldy», deıdi oblystyq Tótenshe jaǵdaılar departamenti basshysynyń orynbasary Rýslan Orynbekov.
Kerek derekke zer salsaq, qarǵyn sýdan tónetin qaýipke Áýlıeata óńiri jan-jaqty daıyndalǵan. 6 900 tonna ınertti materıal, 16 140 tonna janar-jaǵarmaı, 31 200 dana qap qajetti rezerv jaqsaqtalǵan. Sondaı-aq 396 halyqty qabyldaý pýnkti ázirlengen. 32 shatyr, 890 tósektik oryn, 460 kereýet daıyndalyp, tamaqtandyrý boıynsha 58 kelisim jasalǵan.
«О́ńirde sý basý qaýpi yqtımal 42 eldi mekenniń 34-inen qaýip seıildi, 2 aýyldaǵy qaýip deńgeıi tómendetildi, al 6 eldi mekendegi másele «2021-2023 jyldarǵa arnalǵan sý tasqyny qaýpiniń aldyn alý jáne joıý jónindegi sharalar kesheniniń» jol kartasy aıasynda retteledi. Qazirgi kezde óńirde sý tasqynyń aldyn alý jáne joıý maqsatynda tıisti sharalar júrgizilip jatyr. 1 927 adam, 437 tehnıka, 19 júzý quraly, 132 motopompa, halyqty evakýasııalaýǵa jáne jeke quramdy tasymaldaýǵa arnalǵan 48 jolaýshylar kóligi daıyndalǵan», deıdi R.Orynbekov.
Keıingi derekke zer salsaq, Qyrǵyz Respýblıkasy osy jyldyń mamyr aıynda «Shoń-Qaqpadan» (Kırov sý qoımasy) sý jiberýdi josparlap otyr eken. Ol jaqtan qansha mólsherde sý keletini ázirge beımálim. Salystyrmaly túrde mamandar keltirgen derekke sensek, Áýlıeata óńirine ázirge qarǵyn sýdan qaýip tónip turǵan joq.
Jambyl oblysy
