Aımaqtar • 11 Sáýir, 2024

174 myń veıp tárkilendi

180 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Kóleńkeli ekonomıkamen kúres jumystary jyl ótk­en saıyn qarqyndy júrgizilip jatqanyna qara­mas­­tan, zańsyz taýar aınalymy tolas­tar emes. Ak­sız­deletin ónimniń zańsyz aınalymy óńirde de ór­ship ketken bolatyn. Jambyl oblysy boıynsha eko­­nomıkalyq tergep-tekserý departamenti kon­tra­­faktilik alkogol jáne temeki ónimderiniń kó­leń­keli aınalymymen toqtaýsyz kúresip júr. Nátı­je­sinde, zańsyz kásipti ıgergender qolǵa túsip jatyr.

174 myń veıp tárkilendi

Resmı derekke­ jú­ginsek, 2022 jyly ja­ýapty departa­ment ókilderi alkogol ónim­­­­de­rin shyǵaratyn jeras­ty sehyn anyqtap, zańsyz kásippen aınalysqandardyń isine tosqaýyl qoıdy. Atal­ǵan sehta jalǵan tirkeý-baqylaý markalary bar 20 myńnan astam shól­mek sýrrogat spırti anyq­talǵan. Sol jyly departa­ment qyzmetkerleri kontra­fak­ti­lik brendterdi paıdalanyp, alkogoldik ónimderdi zańsyz satýǵa qatysty 4 qylmystyq isti anyqtaǵan edi.

Jambyl oblysy boıyn­sha ekonomıkalyq tergep-tekserý departamentiniń qyz­metkeri Jaǵypar Isa­taev­tyń aıtýynsha, tirkelgen qyl­mystyq isterdi jedel izdestirý is-sharalary der kezinde júrgizilgen. Nátı­je­sinde, 99 642 shólmek nemese 41 634 lıtr alkogoldik ónim, sondaı-aq 2 765 lıtr spırt qosylǵan suıyqtyq tár­kilenipti. Sýrrogat spırt­tiń aınalymda júrýi adam­dar­dyń densaýlyǵyna da aıtar­lyqtaı keri áser etken.

«Naqty aıtar bolsaq, 2021 jyly oblystaǵy densaýlyq saqtaý uıymdaryna sýrrogat alkogol óniminen ýlaný bo­ıynsha 93 adam júgingen bolsa, 2022 jyly – 22, 2023 jyly 36 adam aýrýhanaǵa túsken. Keıingi ýaqyttaǵy sta­tıstıka 2021 jylmen salys­­tyrǵanda mundaı derek­terdiń aıtar­lyqtaı azaı­ǵanyn aı­ǵ­­aq­tap otyr. Áıt­kenmen depar­­tament qyz­met­kerleri zańsyz taýar aına­lymymen toq­taý­syz kúres júrgizip jatyr», deıdi J.Isataev.

О́kinishke qaraı, aksız­de­letin ónimderdiń zańsyz taýar aınalymy 2023 jyly da tirkelgen. Alkogol jáne temeki ónimderin zań­syz saýdalaýǵa bel býǵan aza­mat­tardyń zańǵa qaıshy áre­­ket­teri jaýapty departa­ment qyz­metkerleriniń der kezinde iske kirisýiniń arqasynda toqtatylǵan. Biraz azamatqa qatysty is sotqa joldanǵan.

«2023 jyly alkogol jáne temeki ónimderiniń zańsyz aınalymy fakti­le­rine qatysty departament Qylmystyq kodekstiń 214, 233-baptary negizinde quny 5 mlrd teńgeden asatyn aksızdeletin ónimderdi zańsyz ákelý faktileri bo­ıynsha 23 qylmystyq isti tirkedi. Naqtyraq aıtar bolsaq, 6,5 mıllıon qorap temeki men 174 myń veıp aınalymnan alyndy. Onyń ishinde 15 is sotqa joldanyp, 3 is memlekettik bıýdjet­ke­ keltirilgen zalaldyń to­lyq ótelýine baılanysty ońal­týǵa jatpaıtyn negizder bo­ıynsha toqtatyldy. Qazirgi tańda 5 derekke qatysty tergeý amaldary júrgizilip jatyr. Osy jyly aksızdeletin ónimderdiń zańsyz aınalymyna qatysty 6 qylmystyq is tirkelip, onyń ekeýi sotqa joldandy», deıdi J.Isataev.

Qalaı desek te kóleńkeli ekonomıkaǵa ańsary aýǵan­dar aıylyn jımaı tur. Taıaýda ǵana «Aısha bıbi» ótkizý pýnktinde shekarashylar zańsyz jolmen ótkizbek bol­ǵan 3,5 mıl­lıon qorap temekini tárkiledi. Bul is te departamentke tapsyrylǵany belgili boldy.

Mamandardyń aıtýynsha, halyqaralyq standartqa saı kelmeıtin kez kelgen ónim adam densaýlyǵyna aıtarlyqtaı zııan keltiredi. Alaıda keıingi ýaqytta azamattar taýardyń sapasyna emes, qunyna bas aýyrtyp otyrǵany anyq. Baǵasy tómen bolǵan soń tutynýshylar arzan taýardy satyp alýǵa talpynady. Ony kúndelikti ómirde de baıqap júr­miz. Ásirese temeki ónim­­derin tutynatyndar kó­terme ba­ǵa­men Qyrǵyz Res­pýb­lı­ka­sy­nan jetkiziletin «Oris» te­me­kisin jıi satyp alatyny bel­gili. О́kinishke qaraı, sertı­fı­katy joq, standartqa sáı­kes kelmeıtin mundaı ónim­der­diń zańsyz aınalymda júr­genine birneshe jyldyń júzi boldy.

 

Jambyl oblysy