Kollajdy jasaǵan – Qonysbaı ShEJIMBAI, «EQ»
Bir belgili aqyn aǵamnyń sózi eske túsedi. «Semeı men Qarqaralydan uzap shyqpaı, Jıdebaıda jatyp-aq adamzatty jyrlap tastaǵan Abaıdan asqan danyshpan joq» deıtin. Oı, Alla-aı, deseńizshi, shynynda da Abaıdyń uzap barǵan mekenderi Semeı, ári assa Qarqaraly eken-aý. Qazaq arasynyń ózin tolyq aralamaǵan. Aqyl men oıdyń qudiretinde shek joq degen osy emes pe? Uzap jolǵa shyqpaı-aq, adam tanýǵa ǵana emes, álem tanýǵa dańǵyl jol salyp ketkenin kóremiz.
Alǵash sapary Qarqaralydan bastalypty bala Abaıdyń. Múmkin Semeıge barǵan shyǵar, biraq Áýezov «Abaı jolynda» aqyn alty jasynda ákesine erip Qarqaralyǵa, meshittiń ashylýyna kelgenin jazady. Odan keıin kúıeý bolyp, basqa da jaǵdaımen qanshama ret barǵany anyq. Másele, aqynnyń aýlynan uzap shyqqan osy bir saparynyń ózi Alash balasyn ulttyq murattarǵa bastaıtyn uly jolǵa aınalýynda. Abaı jol qylǵan Semeı men Qarqaralynyń arasy asyl murattardyń altyn kópiri bolyp qaldy. Keıin qazaqty qaıtsem el qylam degen Alash arystary osy jolmen Qarqaralydan Semeıge jónedi. Álıhan, Ahmetter o basta Qarqaraly petısııasyn jazyp, halyqqa sol jerde tanystyrǵan-dy. Munda turaqtatpaǵan soń, arystar shoǵyry Qarqaralydan Semeıge júrgeni – aqynnyń basyp ótken jolyn yrymdap, Abaı muratyn betke alǵandaı elesteıdi. Abaı joly, Abaı shyǵarmalary, basyp ótken izi – uly murattarǵa bastaıdy degen sóz. Keıbir pálsapashylar ómirdi jol dep uǵyndyratynyn oılasaq, munyń máni soǵurlym ashyla túsedi. Allanyń jazýy deımiz be, aqynnyń rýhy deımiz be, Abaıdan soń bul aralyqty mańdaıǵa tutqandardyń esimi tarıhta altyn árippen jazylǵanyn baıqaımyz. Alash arystarynyń osy joldy basyp ótip baryp Semeıde tý tikkeni belgili. Olardan soń Qarqaralydan Semeıge oqý izdep attanǵan jeti jasar jetim bala Qasym Amanjolovqa da qasıeti daryǵan. Qyzyl ımperııanyń tusynda Qasym qazaqtyń ulttyq aqyny bolyp qaldy. «Týǵan jer» óleńinde Qasym aıtpaqshy, hakim basqan izdiń «ol sheti men bul shetine qarasań», ómirdiń uly muratyna jeteleıdi.