Foto: Egemen Qazaqstan
Bastapqyda «Medeý» óńirlik tabıǵı parki aýmaǵynda ǵana kezdesken atalǵan zııankes Ile-Alataý parkiniń Keńsaı, Kókjaılaý saılaryndaǵy jol boıynda kóptep ushyrasqan. Taýdyń ylǵal klımaty da ıspan shyryshyna qolaıly orta jasap otyr. Bıyl da taý betkeılerindegi ósimdik jamylǵysy ıspan shyryshynyń shabýylyna ushyraǵan. Ásirese kóktemniń jańbyrly aılarynda sany erekshe kóbeıip, úreı týǵyzǵan.
Atalǵan zııankes Eýropa elderine ótken ǵasyrdyń 50 jyl kóleminde túgel jaıylyp úlgergen eken. Orman aǵashtary japyraǵyn kemirip, qorektenip, jergilikti ósimdikter popýlıasııasyna eleýli nuqsan keltiretindikten ıspan jalańash shyryshty ulýy Eýropada eń qaýipti ınvazıv túrler tizimine engen.
Al, álem elderine jyldam jaıylyp bara jatqanynyń sebepteriniń biri – ıspan shyryshynyń tabıǵı jaýlarynyń azaıýy eken. Ispan shyryshyn qorek etetinder: kesirtke, jylan, kirpi jáne qara saıraq (qus). Bular azaısa, shyryshty ulýdyń baqylaýsyz kóbeıý qaýpi bar.
Aldaǵy ýaqytta ıspan shyryshty ulýynyń teris áserin azaıtý jáne bıologııalyq ártúrlilikti saqtaý boıynsha onyń popýlıasııasyn baqylaýdyń jáne únemi monıtorıng júrgizýdiń mańyzy zor sanalady.
Bul týraly tolyǵyraq Ile-Alataý memlekettik ulttyq tabıǵı parkiniń ǵylymı qyzmetkeri Kalıma Tursynbaıdyń «Egemen Qazaqstan» gazetinde jarııalanǵan «Shyryshty ulýdyń zııany» maqalasynan oqı alasyz.
