Oqıǵa • 28 Aqpan, 2025

Aqyn Nurpeıis Baıǵanındi eske alý sharasy ótti

140 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

Bıyl kórnekti jyraý Nurpeıis Baıǵanınniń týǵanyna  165  jyl tolyp otyr. Osyǵan oraı Almatydaǵy Memlekettik ortalyq mýzeıde «Er týraly jyr» dep atalǵan mádenı-tanymdyq is-shara ótip, ult rýhanııatyna súbeli úles qosqan aqynnyń shyǵarmashylyq murasy ardaqtaldy.

Aqyn Nurpeıis Baıǵanındi eske alý sharasy ótti

Rýhanı keshke ádebıet janashyrlary, ónertanýshy ǵalymdar, mýzeı mamandary men joǵary oqý oryndarynyń stýdentteri qatysty. Júzdesýde aqynnyń «Qarasaı – Qazı», «Narqyz», «Aqkenje» sekildi tanymal dastandarynyń shyǵý tarıhyna qatysty qyzyqty derekter aıtylyp, mýzeı qorynda saqtalǵan fotoqujattary kórermen nazaryna usynyldy.

Is-sharany ashqan QR Memlekettik ortalyq mýzeıi dırektorynyń mindetin atqarýshy Ǵalııa Temirton adamgershilik pen adaldyqty, ádildik pen izgilikti dáriptegen aqyn murasy jas urpaqqa jarqyn úlgi ekenin aıtyp, tulǵalar taǵylymyn nasıhattaý mýzeı jumysynyń basym baǵyttarynyń biri ekenin atap ótti. Jyp-jyly keshte N. Baıǵanınniń Uly Otan soǵysy týraly jazǵan «Er týraly jyr», «Jıyrma bes» sekildi otty poemalary jaýyngerlerge jiger bergeni, osylaısha órshil jyraý jalyndy jyrymen  Jeńis kúnin jaqyndatýǵa úles qosqany keńinen aıtyldy.

«Halqymyzda jyraýlardyń uly tolqyn mektebi bar. Sypyra jyraýdan bastap Asan qaıǵy, Qaztýǵan, Shalkıiz, Dospambet dep tizbekteı berýge bolady. Osy mektepti jalǵastyrǵan bekzat ónerdiń kórnekti ókilderiniń biri – Nurpeıis Baıǵanın. Ýaqyt tynysyn, zamana únin, halyq muńyn jyrlaǵan aqynnyń esimi zerdeli urpaqtyń jadynan umytylmaýy tıis. Ol batyrlyq týraly jyrlarynda aýyz ádebıetiniń úlgilerin sheber paıdalanyp, ony jazba ádebıettiń bıigine kótere bildi», deıdi professor Jumat Tilepov.

Ataýly sharada Nurpeıis Baıǵanınniń  shóberesi Erbolat Baıǵanın, M.Áýezov atyndaǵy Ádebıet jáne óner ınstıtýty Qoljazba jáne tekstologııa ortalyǵynyń dırektory, f.ǵ.k  Jumashaı Saılaýqyzy, Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń múshesi, professor Serikqazy Qorabaı, Pýblısıst, ssenarıst  Qaldygúl Janybaeva jáne t.b. qonaqtar jyraýdyń shyǵarmashylyǵyna, ómir tynysyna qatysty tyń aqparattarmen bólisti.

Nurpeıis Baıǵanın –  1860 jyly Aqtóbe oblysy, Temir aýdanynda týǵan. 15-16 jasynda «bala jyrshy» atanyp, aıtysqa túsip, batyrlyq jyrlaryn úırenedi. Shernııaz, Mahambet, Qashaǵan syndy aqyn-jyraýlardyń tolǵaýlaryn jatqa aıtyp, olardyń shyǵarmashylyǵyn jurtshylyqqa keńinen dáriptep, «Qobylandy batyr», «Alpamys batyr», «Qyrymnyń qyryq batyry» sııaqty 50-den astam eposty jyrlap, olardyń eleýsiz qalmaýyna zor eńbek sińirgen.

 

ALMATY

Sońǵy jańalyqtar