Jasandy ıntellekt • 11 Maýsym, 2025

Ulttyq statıstıka bıýrosy sıfrlanyp keledi

40 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Elimizde ulttyq statıstıkany sıfrlyq transformasııalaý úderisi jańa kezeńge aıaq basty. Jýyrda Strategııalyq josparlaý jáne reformalar agenttiginde ótken keńeste statıstıkalyq qyzmetti zamanaýı tehnologııalarmen jańǵyrtýǵa baǵyttalǵan naqty qadamdar talqylandy. Reformanyń basty maqsaty – málimetterdi jınaý men óńdeýdiń tıimdiligin arttyryp, sapaly ári qoljetimdi statıstıkalyq aqparat usyný arqyly memlekettik basqarý modelin ashyq ári nátıjeli etý, dep habarlaıdy Egemen.kz.

Ulttyq statıstıka bıýrosy sıfrlanyp keledi

Keńeste sóz alǵan Agenttik tóraǵasy Áset Erǵalıev ulttyq statıstıka júıesin jańǵyrtý tek tehnologııalyq úderis qana emes ekenin atap ótti. Onyń aıtýynsha, bul – Qazaqstannyń senimdi ári zamanaýı derek ınfraqurylymyn qurýdaǵy saıası erik-jigerin bildiretin strategııalyq tańdaý. Osy negizde tıimdi jáne ashyq memlekettik basqarý júıesi qalyptasatyn bolady.

 

Halyqaralyq moıyndaý men úzdik tájirıbe

Qazaqstannyń ulttyq statıstıkasy búginde álemdik deńgeıde joǵary baǵalanyp otyr. Ulttyq statıstıka bıýrosynyń júıeli jumysynyń arqasynda elimiz BUU, EYDU, Halyqaralyq valıýta qory, Azııa damý banki jáne Dúnıejúzilik bank syndy bedeldi uıymdardyń senimine ıe boldy. Bıyl EYDU tarapynan ulttyq statıstıkalyq júıege júrgizilip jatqan sholý aıaqtalǵannan keıin, Qazaqstan osy uıymnyń Statıstıka jáne statıstıkalyq saıasat komıtetiniń tolyqqandy múshesi atanbaq. Bul – elimizdiń jahandyq saraptamalyq qoǵamdastyqqa tereń ıntegrasııa jolyndaǵy mańyzdy qadamy.

 

Balamaly derekkózder – jańa múmkindikter kózi

Elimiz balamaly derekkózderdi resmı statıstıkaǵa belsendi túrde engizip jatqan alǵashqy memleketterdiń biri. Qazirdiń ózinde:

  • ınflıasııa deńgeıi fıskaldyq chekter negizinde naqty ýaqyt rejıminde avtomatty túrde baqylanady;

  • eńbek naryǵy zeınetaqy jarnalary boıynsha saraptalady,

  • tutynýshy minez-qulqy bank tranzaksııalary arqyly zertteledi,

  • týrıstik belsendilik mobıldi operatorlar málimetterimen esepteledi,

  • aýyl sharýashylyǵyndaǵy ónimdilik spýtnıktik monıtorıng kómegimen baqylanady.

Bul tásilder dálirek ári jedel derek alýǵa, memlekettik josparlaýdyń sapasyn arttyrýǵa sep bolmaq.

 

Naqty nátıjeler men kórsetkishter

Sıfrlandyrý nátıjesinde Bıýro:

  • ákimshilik jáne vedomstvolyq derekkózder boıynsha statıstıkalyq nysandar sanyn 33%-ǵa,

  • statıstıkalyq esepter kólemin 24%-ǵa qysqartyp,

  • elektrondyq túrde málimet jınaý úlesin 88%-dan 94%-ǵa deıin arttyrdy.

Sondaı-aq, IJО́-ni esepteý jyldamdyǵy eselenip, 19 memlekettik organnyń aqparattyq júıelerimen birigý jáne prosesterdi avtomattandyrý derekterdi jınaý men óńdeýdiń tıimdiligin kúrt jaqsartty.

 

Derekter sapasyn baqylaý kúsheıtildi

2023 jyly «Memlekettik statıstıka týraly» zańǵa engizilgen ózgerister Bıýroǵa derekter sapasyn baǵalaý quzyryn berip, data controller ınstıtýtyn engizýge jol ashty. Osylaısha:

  • 2024 jyly 10 memlekettik organnyń 14 derekqory boıynsha 79 sapaly baǵalaý júrgizildi;

  • ortalyq organdarda 8, óńirlik deńgeıde 29 tekserý jasaldy.

Agrosektor derekterindegi júıeli qatelerdiń anyqtalýy – osy tekserýlerdiń aıqyn nátıjesi. Sonyń negizinde 1 tamyzdan bastap aýyl sharýashylyǵy sanaǵy ótedi. Bul – eldegi agrosaıasatty naqty derekke súıene otyryp qaıta qalyptastyrý úshin mańyzdy qadam bolmaq.

 

Aldaǵy josparlar: tolyq sıfrlandyrý men jasandy ıntellekt

2025–2027 jyldarǵa arnalǵan reformalar josparyna sáıkes, Ulttyq statıstıka bıýrosy:

  • derekterdi 100% sıfrlyq túrde jınaýdy,

  • derekter bırjasyn iske qosýdy,

  • derekter sapasyn avtomatty baqylaý júıesin tolyqqandy engizýdi,

  • jasandy ıntellekt negizindegi taldaý quraldaryn jasaýdy,

  • úlken derekterdi saqtaý men óńdeýdiń biryńǵaı arhıtektýrasyn,

  • sondaı-aq statıstıkany geoaqparattyq kartada vızýalızasııalaý júıesin iske qosýdy josparlap otyr.

Keńes sońynda Agenttik tóraǵasy Áset Erǵalıev statıstıkalyq derekterdiń sapasyn arttyrý, resmı málimetterdi jańǵyrtý jáne ınnovasııalyq quraldardy engizý boıynsha naqty tapsyrmalar júktedi.