Jıynǵa Armenııa Respýblıkasynyń Premer-mınıstri Nıkol Pashınıan, Belarýs Respýblıkasynyń Premer-mınıstri Aleksandr Týrchın, Qyrǵyz Respýblıkasy Mınıstrler kabınetiniń tóraǵasy – Prezıdent Ákimshiliginiń basshysy Adylbek Kasymalıev, Reseı Federasııasy Úkimetiniń tóraǵasy Mıhaıl Mıshýstın, О́zbekstan Respýblıkasynyń Premer-mınıstri Abdýlla Arıpov, beınekonferensııa arqyly Kýba Respýblıkasynyń Premer-mınıstri Manýel Marrero Krýs, sondaı-aq Eýrazııalyq ekonomıkalyq komıssııa alqasynyń tóraǵasy Baqytjan Saǵyntaev qatysty.
Delegasııa basshylary bıylǵy birlesken is-sharalar men 2026 jylǵa arnalǵan EAEO sheńberindegi ıntegrasııa men áriptestiktiń basym baǵyttary týraly pikir almasty. Munaı-gaz salasyndaǵy yntymaqtastyq, kedendik baqylaý tetikterin jetildirý, elektrondy saýda, taýarlardy tańbalaý júıesin damytý syndy ózekti máseleler talqylandy.
Premer-mınıstr Oljas Bektenov óz sózinde ekonomıkanyń negizgi salalarynda oń serpindi qamtamasyz etken yntymaqtastyqtyń is-júzindegi nátıjelerin atap ótti.
«Memleket basshysy Qasym-Jomart Kemeluly Toqaev EAEO týraly shartty jan-jaqty oryndap, úshinshi eldermen syrtqy ekonomıkalyq yntymaqtastyqty keńeıtý qajettigin atap ótti. Jalpy, EAEO uıymy jumys isteı bastaǵan ýaqyttan beri Qazaqstannyń múshe memlekettermen ózara saýda kólemi 90%-ǵa ósti. Biz ekonomıkalyq yntymaqtastyqty nyǵaıtýǵa, kedergilerdi joıýǵa jáne ózara saýdany damytýǵa baǵyttalǵan birlesken jumysty kúsheıte túsýimiz qajet», dedi O.Bektenov.
EAEO elderi bıyl ıntegrasııany nyǵaıtyp, memleketterdiń ornyqty ekonomıkalyq ósimin qamtamasyz etýge yqpal etetin birqatar qujattardy qabyldady. «IV Úlken» Hattamaǵa qol qoıý bazalyq Shartty jetildirýge jáne EAEO ınstıtýttarynyń qyzmetin odan ári damytýǵa baǵyttalǵan. Syrtqy ekonomıkalyq baılanystardyń keńeıýine BAÁ, Mońǵolııa jáne Indonezııamen halyqaralyq kelisimder jasasý yqpal etpek.
Otyrysqa qatysýshylar memlekettik satyp alýdy sıfrlandyrý salasyndaǵy birlesken jumysqa basa nazar aýdardy. Halyqaralyq zertteýler derekterinde Qazaqstannyń ulttyq memlekettik satyp alý júıesi qoljetimdilik pen ashyqtyq deńgeıi boıynsha aldyńǵy qatarda. Memlekettik satyp alýdyń josparlaýdan bastap tólem jasaýǵa deıingi barlyq sıkli tek elektrondyq formatta júzege asyrylady. Konkýrstar komıssııanyń qatysýynsyz reıtıngtik-baldyq júıemen saralanyp, jeńimpaz avtomatty túrde anyqtalady, bul sýbektıvtilikke jol bermeıdi. Osy sharalardyń nátıjesinde jyl basynan beri Qazaqstan bıýdjetiniń qarajatyn únemdeý shamamen 1,5 mlrd AQSh dollaryna (766 mlrd teńgeden astam) jetti. Keńeste Oljas Abaıuly ozyq IT-sheshimderdiń damýyn nyǵaıtyp, sıfrlyq quraldardyń artyqshylyqtaryn tolyq paıdalaný múmkindigin eskere otyryp, memlekettik satyp alý salasyndaǵy EAEO-nyń kelisimsharttyq bazasynyń jekelegen normalaryn kúsheıtý qajettigin atap ótti.
Birlesken bıznes-bastamalardy qoldaýdyń tıimdi quraly – ónerkásiptik kooperasııany qarjylandyrýdyń qoldanystaǵy tetigi. Bıyl EAEO bıýdjeti esebinen 5 joba, onyń ishinde mashına jasaý jáne temirjol ónerkásibi salasyndaǵy otandyq bıznestiń qatysýymen 3 joba maquldandy.
EAEO elderi bıznes ókilderiniń qyzyǵýshylyǵy artyp kele jatqanyn eskere otyryp, qazaqstandyq tarap zamanaýı sıfrlyq sheshimder men jasandy ıntellekt tehnologııalaryn paıdalanatyn kásiporyndarǵa basym tártippen sýbsıdııalar berý qajettigin atap ótti. Bul joǵary tehnologııalyq óndirister men ınnovasııalyq baǵyttardyń damýyna qosymsha serpin beredi. Sonymen qatar jumys istep turǵan kásiporyndardyń qýattylyǵyn arttyrýǵa, jańa kásiporyndar ashýǵa, jańa jumys oryndaryn qurýǵa jáne memleketter ekonomıkalarynyń ósýine yqpal etedi.
Keńeste artyq normalardyń paıda bolýyn boldyrmaýǵa, retteýdiń boljamdylyǵy men ashyqtyǵyn qamtamasyz etýge basa nazar aýdaryp, bıznesti júrgizý úshin jaǵdaılardy jetildirý máseleleri talqylandy. Eýrazııalyq úkimetaralyq keńes otyrysynyń qorytyndysynda birqatar qujatqa qol qoıyldy.
