Memleket basshysynyń tapsyrmalaryn iske asyrý maqsatynda ázirlengen Konstıtýsııalyq zań jobasy jańa shahardyń ornyqty damýyna qajetti quqyqtyq jáne ekonomıkalyq jaǵdaılar jasaýǵa baǵyttalǵan. Mańyzdy qujat 20 naýryzda Parlament palatalarynyń birlesken otyrysynda birinshi oqylymda maquldanǵan edi. Osy zań jobasyn ekinshi oqylymǵa daıyndaý barysynda Birlesken komıssııa Parlament depýtattary men turaqty komıtetteriniń usynystaryn qarap, jan-jaqty talqylady.
Alqaly jıynda Birlesken komıssııa tóraǵasy, Májilis depýtaty Nurtaı Sabılıanov baıandama jasap, usynystar negizinde zań jobasynyń normalary jańa Konstıtýsııa erejelerine sáıkestendirilgenin málimdedi. Aıtalyq, zań jobasynyń ataýy endi «Alataý qalasynyń arnaýly quqyqtyq rejımi týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń Konstıtýsııalyq zańynyń jobasy bolyp ózgertildi. Sondaı-aq Alataý qalasynyń damý keleshegin eskere otyryp, arnaýly quqyqtyq rejimniń jekelegen erejelerin qala mańyndaǵy aımaqta da qoldaný múmkindigi naqtylandy.
– Kásipkerlik qyzmetti júzege asyrý sharttary men ınvestısııalyq yntalandyrý sharalaryn aıqyndaıtyn «Alataý qalasynyń basym salalary», «bıznes-lısenzııa», «retteýshi ruqsat», «salyqtyq preferensııa» sııaqty jańa uǵymdar engizildi. Bul rette bıznes-lısenzııa rezıdentterge Alataý qalasynyń aýmaǵynda qyzmetin júzege asyrý quqyǵyn bere otyryp, osyndaı qyzmetti júzege asyrýdyń túrleri men sharttaryn aıqyndaıdy. Investısııalyq jobalar boıynsha salyq rejiminiń turaqty bolýyna «qarjylyq ornyqtylyq» jáne ashyqtyq qaǵıdattary kúsheıtildi. Investısııalyq jobany iske asyrý sheńberinde ınvestısııalyq mindettemelerdiń somalary, berilgen jeńildikter men preferensııalar týraly málimetter ashyq túrde qoljetimdi bolatyndaı ornalastyrylýǵa tıis. Sonymen qatar sıfrlyq bastapqylyq qaǵıdatyn jetildirý maqsatynda depýtattardyń túzetýlerimen qala sharýashylyǵy salalarynyń, ıaǵnı abattandyrýdyń, ınjenerlik, kóliktik jáne turǵyn úı-kommýnaldyq ınfraqurylymnyń, sondaı-aq qoǵamdyq qaýipsizdik júıeleriniń barlyq deregi biryńǵaı sıfrlyq platformada bolady dep bekitildi, – dedi N.Sabılıanov.
Osy oraıda depýtat kásipkerler men ınvestorlar quqyqtarynyń qorǵalýyn kúsheıtýge erekshe nazar aýdarylǵanyn, bıznes sýbektilerine qatysty tekserý júrgizýdi tek Bas prokýratýra organdarynyń júrgize alatyny týraly norma engizilgenin, bul iskerlik ortanyń turaqty ári boljamdy bolýyna qosymsha kepildik beretinin atap ótti.
Buǵan qosa elimizdiń negizgi aýmaǵynda, onyń ishinde óndiristik-ótkizý tizbekteriniń jekelegen elementterin qalaǵa kóshirý esebinen bıznesti qoldaý úshin salyqtyq preferensııalardy paıdalaný múmkindigin bolǵyzbaıtyn túzetýler egjeı-tegjeı pysyqtalyp, bekitildi. Bul rette depýtattar ekonomıkalyq aımaqtar jumys isteıtin úzdik halyqaralyq tájirıbelerdi, sonyń ishinde Shenchjen sııaqty Qytaıdyń arnaıy ekonomıkalyq aımaqtarynyń tájirıbesin negizge alypty.
Kelesi túzetýler bıýdjet qarajatynyń paıdalanylýyn baqylaýdy kúsheıtýge qatysty boldy. Endi Úkimet pen Joǵary aýdıtorlyq palatanyń Quryltaıǵa usynylatyn jyl saıynǵy esepteriniń ishine Alataý qalasy ákimshiliginiń respýblıkalyq bıýdjetti atqarýy týraly esebi engiziledi. Sondaı-aq ákimshiliktiń bıýdjettiń atqarylýy týraly esebi men Alataý qalasyn damytý týraly jyldyq esepti ınternet-resýrstarda jarııalap otyrýǵa mindetteý qarastyryldy. Sonymen qatar ákimshiliktiń jáne ákimshilikti basqarýdyń joǵarǵy alqaly organy retindegi Keńestiń quqyqtyq jaǵdaıy naqtylandy. Alataýdyń arnaýly quqyqtyq rejiminiń negizgi máseleleri boıynsha sheshimderdi Keńestiń qabyldaıtyny týraly qaǵıdat ta usynyldy.
Depýtattardyń túzetýlerinde Ákimshiliktiń laýazymdy adamdarynyń (bas atqarýshy dırektor men ákimshilik qyzmetshileriniń), sondaı-aq Alataý qalasynyń ákimi men onyń orynbasarlarynyń ókilettikterin júzege asyrý kezindegi jaýapkershiligin engizý kózdeldi. Odan bólek, ákimshilik aktilerine sot tártibimen shaǵym jasaý jáne olardyń kúshin joıý múmkindigi naqtylanyp jatyr. Mundaı jaǵdaı ákimshilik aktiler Konstıtýsııalyq zańnyń qaǵıdattary men erejelerine sáıkes kelmegen kezde oryn alýy múmkin.
Sonymen qatar «Inklıýzıvti Parlament» depýtattyq tobynyń basshysy – depýtat Erlan Ábdıev halyqtyń júrip-turýy shektelgen toptarynyń qala ishinde erkin qozǵalysyna qolaıly jaǵdaı jasaýǵa qatysty túzetýler engizdi. Buǵan qosa ol sáýlet jáne qala qurylysy qyzmetin retteý kezinde ınklıýzıvti ári jaıly orta qalyptastyrý maqsatynda ýnıversaldy dızaındy qoldanýdy da usynady.
Parlament depýtattary engizgen taǵy bir mańyzdy túzetý – qorshaǵan ortany qorǵaý máselesi. Jańa talaptarǵa sáıkes, Alataý qalasy ákimshiligi qabyldaıtyn aktiler Ekologııa kodeksinde belgilengen normalarymen salystyrǵanda qorshaǵan ortany qorǵaýdyń neǵurlym joǵary deńgeıin qamtamasyz etýge tıis.
Jalpy, ekinshi oqylymda zań jobasyn jetildirýge qatysty basqa da usynystar qarastyryldy. Zań jobasyn Májilis pen Senattyń komıtetteri jan-jaqty talqylap, oń qorytyndylaryn berdi. Konstıtýsııalyq zań jobasy boıynsha qorytyndy salystyrma keste qabyldanǵan 331 pozısııadan turady.
Osydan soń zań jobasyn depýtattar daýysqa salynyp, nátıjesinde, Májilis spıkeri Erlan Qoshanov «Alataý qalasynyń arnaýly quqyqtyq rejımi týraly» Konstıtýsııalyq zań qabyldanǵanyn habarlady.
Parlament palatalarynyń birlesken otyrysynyń sońynda Premer-mınıstrdiń orynbasary Qanat Bozymbaev zań jobasynyń mańyzdylyǵyna toqtaldy. Ol Memleket basshysynyń tapsyrmasymen ázirlengen qujat Alataý qalasyn damytýdyń biregeı quqyqtyq negizin qalap qana qoımaı, elimizde buryn-sońdy qoldanylmaǵan sony tásilderdi qamtıtynyn atap ótti. Úkimet basshysynyń orynbasary bul bastama jańa qalanyń damýyna tyń serpin berip, keń múmkindikterge jol ashatynyna senim bildirdi. Sondaı-aq ol zań jobasyn qaraý ári qabyldaý barysynda zor jaýapkershilik tanytqan Parlament palatalarynyń birlesken komıssııasyna, depýtattyq korpýsqa, sonymen qatar Májilis pen Senat apparatynyń ujymyna rızashylyǵyn jetkizip, olardyń usynystary qujattyń sapasyn odan ári jetildirip, mazmunyn baıyta túskenin alǵa tartty.
