22 Qańtar, 2011

Elbasyn qoldaý – qýatty Qazaqstan qurý degen sóz

8 mın
oqý úshin
Parlament Senatynyń depýtaty A.A.Bashmakovpen áńgime – Qurmetti Anatolıı Afanasevıch, jý­yrda О́skemende ótken bastamashy top bas­qosýynda siz de sóılep, Elbasy N.Nazar­baevtyń prezıdenttik ókilettigin 2020 jyl­ǵa deıin uzartý jónindegi referen­dým­dy qoldaýshylardyń biri boldyńyz... – Búgingi kúni Qazaqstannyń tarıhynda jańa dáýir bastaldy. Bul dáýir Prezıdent Nursultan Nazarbaevtyń esimimen tyǵyz baılanysty ekenine eshkim de shúbá keltire almas. Memlekettik arhıtektýrany júzdegen jyldarǵa nyq ornatý úshin ǵalamat kóre­gen­dik kerek. Bizdiń Elbasymyzdan sondaı qa­sıet tabyldy, onyń danalyǵynyń, qara­paıym jurt kóre almaıtyn qubylystardy se­zine alýynyń jáne solarǵa laıyqty qu­raldardy durys baǵytta qoldaný men ǵaı­yp­tan paıda bolǵan úderisterdi qajetti baǵytta órbite alýynyń arqasynda Qazaqstan shúý degendegi jaǵdaılary birdeı bolǵan TMD elderiniń kóbi taıyp jyǵylyp jatqan qıyn joldardan adasyp ta ketpeı jáne  súrinbeı de ótti. Endi aldymyzdaǵy onjyldyqtar da «Nazarbaev fenomeniniń» yqpalymen óteti­nine shúbá keltirýge bolmaıdy. Halyq dana­lyǵy «Biz qalaı irgesin qalasaq,  bolashaq solaı bolady» deıdi. Menińshe, búgingi kúni bolashaǵymyzdy baıandy etýdiń kilti ózimizdiń qolymyzda. Búgingi kúni Qazaqstan óziniń jańa sapada damıtyn dáýirine qol artyp tur. Onyń jospary Prezıdenttiń «Qazaqstannyń 2020 jylǵa deıingi aralyqtaǵy damý stra­te­gııasy» atty qujatta kórsetilgen. Onda Memleket basshysy qol jetken tabystardy paıdalana otyryp, jańa mindetterdi júzege asy­rý josparyn naqty kórsetip berdi. Bul elimizdegi turaqtylyqty odan ári tereńdetip, qoǵamdy, sonyń ishinde barlyq saıası júıeni, rýhanı, ıntellektýaldyq, qarjylyq jáne mate­rıaldyq kúshterimizdi uıystyrýdyń ar­qa­synda iske asady. Al olardyń  oryn­da­lýyna 100 paıyzdyq kepildik bere alatyn tek qazirgi Memleket basshysy. Búgin odan basqa eldi uıystyra alatyn, ultaralyq úılesim­dilikti qamtamasyz ete alatyn senimdi de laıyqty kandıdatýra joq. – Degenmen, referendým erekshe jaǵ­daılarda ǵana ótkiziletin shara ǵoı. Ony ótkizý sebebimiz  Elbasy Nursultan Na­zarbaevtyń búgingi tańda elimizge asa qa­jetti aıryqsha qasıetteri dep otyrsyz. Solardyń birazyn atap bermes pe ekensiz? – Qazaqstandyqtar oǵan «Ult Kóshbas­shy­sy» degen mártebe bergende onyń aıryqsha eńbekterin baǵalap qana qoıǵan joq, sonymen birge, jas mem­le­ket­tiń bo­la­shaq taǵ­dy­ryn da qo­lyna berdi dep oı­laı­myn. Bú­gingi kúni, álemdik qarjy daǵ­da­ry­sy­nyń áli de tolyq eń­se­ril­me­gen sá­tin­de, jahandyq aýqym­da qaraǵanda saıası qaıshylyqtardyń áli de kúsh alyp turǵan kezinde ýaqyt bizden taǵy da azamattyq aqylǵa kelip, bolashaq urpaqtyń qamy úshin N.Nazarbaevtyń ókilettigin uzar­týymyz kerek degendi alǵa tartyp tur dep oılaımyn. Vıktor Gıýgo: «Uly maqsattarǵa  uly adamdar ǵana qol jetkize alady», degen eken. Uly adamdar aldyna uly maqsattar qoı­yp qana qoımaı, olardyń jasampazdyq kúsh­terin ári qaraıǵy damý jolyna jınaqtaı alady der edim men. Prezıdent N.Nazarbaev úshin uly maqsat bizdiń táýelsiz elimizdi álemdegi orny bar, salıqaly, bedeldi  memleketke aınaldyrý bolsa, ol sol maqsatty búgin artyǵymen oryndap otyr. Ol  qazaqstandyq­tar­dyń áleýmettik qamsyzdanýyn, turmys-deńgeıin de joǵary deńgeıge kótere aldy. Osy­nyń arqasynda álemdik qoǵamdastyq N.Na­zarbaevty qatty qurmetteıdi, sonyń bir kórinisi retinde keshegi EQYU Sammıtiniń Astanada ótkizilgenin ataýǵa bolady. Me­nińshe, bul Sammıt halyqtyń danalyǵy men ony basqarýdaǵy daryndylyqtyń arqasynda ǵana qol jetkizilgen Qazaqstannyń qundylyq shyńy boldy dep esepteımin. Qazaqstan Prezıdentiniń aıryqsha qasıet­teriniń biri, ıaǵnı onyń ajyramaıtyn alfa­sy men omegasy Qazaqstan halqynyń tutas­ty­ǵyn saqtaý bolyp otyr. Ultaralyq keli­sim­niń tıimdi modelin jasaýdyń arqasynda Qazaqstandaǵy barlyq etnostar ózderin jaq­sy sezinedi. Al osy máseledegi sońǵy kezdegi ǵana oqıǵalardy eske alatyn bolsaq, Prezı­denttiń bul isti durys jolǵa qoıýynyń ma­ńyzdylyǵyna tereń boılaı túser edik.  Júz­degen jyldyq memlekettik tarıhy bar eýro­palyq elderdiń ózi bul isterde laıyqty sheshim taba almaı otyr. Máselen, Parıjde mem­lekettiń osy baǵyttaǵy máseleni eńsere almaǵandyǵynyń kesirinen musylmandar men jergilikti halyq arasynda únemi qaqty­ǵys­tar bolyp turady. Shveısarııada meshit sa­lý­ǵa tyıym salý jóninde zań qabyldandy. Osynyń ózi musylman halyqtarynyń ókil­deri úzdiksiz ósip otyrǵan jaǵdaıda bolashaq qaqtyǵystyń basy bolary belgili emes pe. Danııada Muhammed paıǵambardyń sýretin ájýalaý da memlekettik turǵydan saıasattyń durys qolǵa alynbaı otyrǵandyǵynyń,  memlekettik saıasattyń ulttar arasyndaǵy birlikti saqtaýdaǵy solqyldaqtyǵynyń kórinisi. Aı­nalamyzda osyndaı jaǵdaılar bolyp jatqanda kópetnosty, kópkonfessııaly Qa­zaq­standaǵy tynyshtyqtyń ózi kóp nárseden habar bermeı me, Sammıttiń bizdiń elde ótkizilgendiginiń bir sebebi de osy ǵoı dep oılaımyn. Men jýyrda Polshanyń Qazaqstandaǵy elshisi Mechıslav Lapanovskımen áńgimeles­ken edim, sol kisi: «Qazaqstan – tamasha dástúrleri bar bir ǵajaıyp el. Sizdiń elderińizdiń salttary, mádenıeti meni tańqaldyrady. Eýropa elderinde ondaı joq. Men sizderdiń osy qundylyqtaryńyzdy joǵalt­paýlaryńyzdy, kerisinshe, ony Eýro­paǵa alyp barǵandaryńyzdy qalar edim», deıdi. Osyndaı rııasyz kóńilden shyqqan shyndyqqa qalaı maqtanbassyń?.. Al oǵan qol jetkizgen Prezıdenttiń saıasaty emes pe? Elbasy EQYU-nyń Sammıtinde de Uıymnyń sebetterin ulǵaıtý jóninde usynys jasady, sonyń biri osy ultaralyq qaqtyǵystardyń aldyn alý jaıy ǵoı. Naq osy máselede bizdiń Prezıdentimizdiń búkil álemge úlgi usynýǵa haqyly ekenine eshkim talasa almaıdy. Al bul degenińiz shaǵyn Qazaqstannyń úlken jetistigi emes pe? – Sizdi senator etip saılaǵan aımaqta bul máseleler qalaı sheshilýde? Ondaǵy ha­lyqtyń da Prezıdenttiń osy eńbegin jo­ǵary baǵalaıtyny kúmán týǵyzbasa kerek qoı. – Men jýyrda ǵana Soltústik Qazaqstan oblysyndaǵy  saılaýshylardyń ortasynda bolyp keldim. Ondaǵy halyq ta Elbasynyń osy baǵyttaǵy eńbegin joǵary baǵalaıdy. Prezıdenttiń aımaqtaǵy ókili retinde oblys ákimi Serik Bilálov ta Elbasynyń bul saıasatyn iske asyrýda jigerlilik pen belsendilik kórsetýde. Máselen, men ol kisiniń jýyrda pravoslavıe hramy salynatyn jerde jáne meshit qurylysyna bólingen jerde bolyp, halyqpen kezdeskeniniń kýási boldym. Al Tımırıazev aýdanynyń ortalyǵynda meshit pen pravoslavıe shirkeýi qatar boı túzep, aýyldyń sánin keltirip tur. Osynyń ózi de bizdiń birli­gimizdiń, dostyǵymyzdyń jáne ózara tózimdiligimizdiń aıǵaǵy emes pe? Men elimizdiń bolashaq taǵdyryna alań­daý­shylyq bildiretin barlyq izgi nıetti adam­dardy Elbasy Nursultan Ábishuly Nazar­baev­tyń ókilettigin 2020 jylǵa deıin uzar­týdy referendým arqyly qoldaýǵa sha­qy­ramyn. Osynyń ózi bizdiń qýatty Qazaqstan quramyz degen maqsatymyzǵa sózsiz qoldaý bolar edi. – Áńgimeńizge rahmet. Áńgimelesken Jaqsybaı SAMRAT.