Sońǵy jańalyqtar
Parlament • 10 Qyrkúıek, 2025
QR Parlamenti Májilisiniń depýtaty, Respublica partııasy fraksııasynyń múshesi Oljas Quspekov Premer-Mınıstrge depýtattyq saýal joldap, kommersııalyq is-sharalarda tártipti qamtamasyz etý úshin polısııa qyzmetkerlerin shamadan tys tartý máselesin kóterdi, dep jazady Egemen.kz.
Jasandy ıntellekt • 10 Qyrkúıek, 2025
Jasandy ıntellekt – ýaqyt suranysy
Joldaýda el damýyna qatysty jańa mindetter aıqyndalyp, basty nazar sıfrlandyrýǵa, jasandy ıntellektini engizý men ekonomıkany turaqty damytýǵa baǵyttaldy. Prezıdent aıtqan saıası ózgerister, ınvestısııa tartý men ınfraqurylymdy jańartý jaıy da ózekti. Almaty qalalyq О́ńirlik kommýnıkasııalar qyzmeti alańynda Memleket basshysynyń Qazaqstan halqyna Joldaýyndaǵy mindetterdiń júzege asý baǵdary talqylandy.
Mýzeı • 10 Qyrkúıek, 2025
Zamanaýı óner mýzeıiniń tanystyrylymy
Keshe Almatyda kásipker, mesenat, kolleksıoner Nurlan Smaǵulov negizin qalaǵan «Almaty Museum of Arts» zamanaýı óner mýzeıi ashyldy. Mýzeıdiń ashylý saltanatyna Mádenıet jáne aqparat mınıstri Aıda Balaeva, Almaty qalasynyń ákimi Darhan Satybaldy, mýzeıdiń negizin qalaýshy Nurlan Smaǵulov, sondaı-aq óner salasy jáne BAQ ókilderi qatysty.
Úkimet • 10 Qyrkúıek, 2025
Barlyq is-áreket eldiń ál-aýqatyn arttyrýǵa tıis
Premer-mınıstr Oljas Bektenovtiń tóraǵalyǵymen ótken Úkimet otyrysynda Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń «Jasandy ıntellekt dáýirindegi Qazaqstan: ózekti máseleler jáne ony túbegeıli sıfrlyq ózgerister arqyly sheshý» atty Qazaqstan halqyna Joldaýyn júzege asyrý máselesi qaraldy.
Qoǵam • 10 Qyrkúıek, 2025
Áleýmettik‑eńbek salasyndaǵy sıfrlyq sheshimder
Memleket basshysy halyqqa Joldaýynda elimiz úsh jyl ishinde mindetti túrde jappaı sıfrlyq el bolýy kerek ekenin aıtty. Oǵan osy kezde ártúrli salada alǵysharttar qalyptasyp úlgerdi. Sıfrlyq sheshimderdiń arqasynda medısına, bilim-ǵylym, kásipkerlikten bastap, áleýmettik sala, memlekettik qyzmettegi qaýyrt jumys birshama ońtaılandy. Ashyqtyq qaǵıdaty saqtalyp, qarjy únemdeldi. Dál osy maqsatta áleýmettik-eńbek salasyndaǵy qyzmetterdi de sıfrlandyrýǵa basymdyq berilip otyr.
Pikir • 10 Qyrkúıek, 2025
Intellektýaldyq-ınnovasııalyq joba
Prezıdent Joldaýda jasandy ıntellekt pen ınnovasııany damytýdy memlekettiń órkendeýindegi sheshýshi faktorlardyń biri retinde atap ótti. Bul kezdeısoq aıtylǵan sóz emes. Ǵylymy damyǵan, tehnologııasy óristegen el ǵana álemdik básekede alǵa ozady. Al elimiz úshin bul baǵyt eń negizgi serpilis bolýǵa tıis.
JOLDAÝ • 10 Qyrkúıek, 2025
Bir palataly Parlament: mańyzy men tıimdiligi
Bıylǵy Joldaýda Prezıdent bir palataly Parlament qurý jóninde usynys aıtty. Negizi elimizde parlamenttik reforma máselesiniń talqylanyp kele jatqanyna 20 jyldan asa ýaqyt ótti. Birqatar álem elderi munyń tıimdiligin eskerip, áldeqashan atalǵan júıege kóship aldy. Inter-Parliamentary Union (Halyqaralyq Parlamenttik odaq) málimetine qarasaq, memleketterdiń basym bóligi bir palataly Parlamentpen ádildik quryp otyr.
Pikir • 10 Qyrkúıek, 2025
Sapaly bilim beretin biregeı baǵdarlama
«Keleshek mektepteri» ulttyq jobasy bilim salasyndaǵy sapany arttyrýǵa arnalǵan biregeı baǵdarlama. Demografııalyq ósim men qajettilik artqan kezeńde mundaı bastama óz jemisin berip jatyr. Bıylǵy 2025–2026 jylǵy oqý jylynda 4,1 mln-ǵa jýyq oqýshy mektep tabaldyryǵyn attady. Onyń ishinde birinshi synyp 360 myńnan asyp jyǵylady. Al ashylǵan mektepter sanyna toqtalsaq, keıingi alty jylda elimizde 1 mln-nan astam orynǵa myńnan asa bilim oshaǵy salyndy. Bul – el tarıhyndaǵy rekordtyq kórsetkish. Memleket basshysynyń tapsyrmasymen júzege asyp jatqan «Keleshek mektepteri» osy aýqymdy strategııalyq bastamanyń mańyzdy bóligi.
Bilim • 10 Qyrkúıek, 2025
Eldiń erteńi mektepten bastalady
Jetisý oblysy qurylǵannan beri 20 jańa bilim ordasy salynyp, 22-si kúrdeli jóndeýden ótken. Búginde arnaıy qor esebinen 2 birdeı bilim berý nysanynyń qurylysy júrip jatyr. Onyń biri – Kóksaı aýylynda bolsa, biri – Tekeli qalasynda. Olar keler jyly oqýshylarǵa esigin ashady.
Qoǵam • 10 Qyrkúıek, 2025
О́ńirdiń damýy hám ómir súrý sapasy
Adam ómiriniń uzaqtyǵy men sapasy tek bıologııalyq faktorlarǵa ǵana emes, sonymen qatar eldegi ekonomıkalyq jaǵdaıǵa, áleýmettik qoldaýǵa jáne medısınalyq qyzmetterdiń damýyna tikeleı baılanysty. Bir memlekette ómir súrý deńgeıi joǵary bolsa, ekinshisinde bul kórsetkish tómen bolýy múmkin. Munyń artynda halyqtyń tabys deńgeıi, bilim men medısınaǵa qoljetimdiligi, qorshaǵan orta jaǵdaıy sekildi kúrdeli sebep-saldarlar jatyr. Bul aıyrmashylyqtar tek elder arasynda ǵana emes, tipti bir eldiń óńirleri arasynda da aıqyn baıqalady. Demek, ómir súrý uzaqtyǵy men densaýlyq kórsetkishi óńirlik damý deńgeıine táýeldi ekenin ańǵarýǵa bolady.
Aımaqtar • 10 Qyrkúıek, 2025
Jetisýda áleýmettik nysandar kóptep salynyp jatyr. Kóksý aýdanynda eki, Alakól aýdanynda bir medısınalyq mekeme iske qosyldy. Sondaı-aq «Januıa» otbasyn qoldaý ortalyǵy, Panfılov aýdanynda kúrdeli jóndeýden keıin aýyldyq mádenıet úıi, jańa balabaqshalar esigin aıqara ashty. Múmkindigi shekteýli balalarǵa arnalǵan bólimshe de qyzmet kórsete bastady.
Qoǵam • 10 Qyrkúıek, 2025
Kóp sharýany jeńildetetin karta
Otbasynyń sıfrlyq kartasyn (OSK) engizýdiń nátıjesinde bıylǵy segiz aıda áleýmettik-eńbek salasyndaǵy memlekettik qyzmetterdi proaktıvti kórsetý qarqyndy júrgizildi. 349,7 myń adamǵa SMS-habarlama joldanyp, 200 myńnan astam adam ótinish bermeı-aq járdemaqy nemese tólem aldy.
Nesıe • 10 Qyrkúıek, 2025
Kredıt tóleı almasam ne bolady?
Zańger Raýan Esbergenniń jaýaby: – Sizdiń qaryzyńyz – tek sizdiń jeke jaýapkershiligińiz. Iаǵnı qaryzyńyz úshin ata-anańyzdyń, baýyrlaryńyzdyń nemese basqa týystaryńyzdyń shottaryn jabýǵa, múlkin tartyp alýǵa nemese jalaqysyn ustap qalýǵa banktiń eshqandaı quqyǵy joq.
О́ndiris • 10 Qyrkúıek, 2025
«Avrora» holdıngi birneshe baǵytta – telekom, energetıka, dezınfeksııalyq quraldar óndirisi, turmystyq hımııa jáne kosmetıkalyq ónimder shyǵarý, ónerkásiptik jáne azamattyq qurylys, kúzet qyzmeti salasynda tabysty eńbek etip keledi. Kompanııa naryq suranysyna ıe 40 ónim shyǵarady. Taýardyń 80–85%-y memlekettik mekemelerge, 15–20%-y jekemenshik medısınalyq mekemelerge, basqa da kompanııalarǵa jóneltiledi.
Suhbat • 10 Qyrkúıek, 2025
Áleýeti mol agroónerkásipti órkendetý mindeti
Aldaǵy ýaqytta elimizde jalpy ónim kólemin eki ese ulǵaıtý kózdelip otyr. Bul maqsatqa egin alqaptaryn ártaraptandyrý, sýdy kóp qajet etetin ári monodaqyldardy qysqartý, joǵary rentabeldi daqyldar kólemin arttyrý, otandyq tuqymmen qamtamasyz etý deńgeıin kóterý, sondaı-aq tehnıkany jańartý arqyly qol jetkizýge bolady. Bul týraly bizge bergen suhbatynda Aýyl sharýashylyǵy vıse-mınıstri Azat Sultanov aıtty.
Kúres • 10 Qyrkúıek, 2025
Áıelder kúresi elimizge kesheýildep jetti. Tipten onyń Olımpıada baǵdarlamasyna engenine de asa kóp ýaqyt óte qoıǵan joq. Soǵan qaramastan bul sport túrin bizdiń qyzdar jaqsy meńgerip, qysqa merzim aralyǵynda bıik belesterdi baǵyndyryp úlgerdi. Basqasyn aıtpaǵanda, álem chempıonatynyń ózinde birqatar balýanymyz júldeli oryndardy oljalady.
Tennıs • 10 Qyrkúıek, 2025
AQSh-tyń jasóspirimder arasyndaǵy ashyq birinshiliginde Zańǵar Nurlanuly tabysty óner kórsetti.
Sport • 10 Qyrkúıek, 2025
Jaqynda «Egemen Qazaqstan» gazetinde «Mergender Kvandjýda jınaldy» (05.09.2005 jyl) degen maqala jaryq kórdi. Onda sadaq atýdan ótken álem chempıonattary tarıhynda elimizdiń mergenderi bir ǵana medal alǵanyna qynjylys bildirgen edik.
Tennıs • 10 Qyrkúıek, 2025
Nıý-Iork qalasynda «Úlken dýlyǵa» týrnırleriniń biri – AQSh-tyń ashyq birinshiligi «US Open» márege jetti. Álemniń eń úzdik tennısshileri bas qosqan týrnırdiń jekelegen saıysynda elimizdiń tórt oıynshysy baq synady. Olar – Elena Rybakına (álemniń №10 raketkasy), Iýlııa Pýtınseva (№60), Aleksandr Býblık (№19), Aleksandr Shevchenko (№97).
Kásipqoı boks • 10 Qyrkúıek, 2025
Almatydaǵy Balýan Sholaq atyndaǵy sport saraıynda kásipqoı boks keshi ótti. Jarystyń basty jekpe-jeginde elimizdiń tanymal bylǵary qolǵap sheberi Álı Ahmedov (23-2, 17 KO) pen Tanzanııanyń tarlany Djozef Maıgvısııa (14-4, 10 KO) kúsh synasty.
Ǵalam ǵajaptary • 10 Qyrkúıek, 2025
Ǵalymdardyń zertteýinshe, áıelder er adamdarǵa qaraǵanda kúnine eki ese kóp jymııady eken. Orta eseppen áıelder bir kúnde 60–70 ret, erler nebári 30–35 ret jadyraıdy.
Fýtbol • 10 Qyrkúıek, 2025
Fýtboldan Qazaqstan ulttyq quramasy kelesi jyly ótetin álem chempıonatyna irikteý aıasyndaǵy kezekti matchyn ótkizdi. Belgııa astanasy Brıýssel qalasynda ótken kezdesýde jerlesterimiz «Qyzyl soıqandardan» 6:0 esebimen oısyraı utyldy.
Ǵalam ǵajaptary • 10 Qyrkúıek, 2025
Biz kóbine Jerdiń «ókpesi» dep ormandardy ataımyz. Alaıda ǵylym derekteri basqa aqıqatty kórsetip otyr. Ǵalamdyq atmosferadaǵy otteginiń 50–80 paıyzy ormannan emes, teńiz túbinde tirshilik etetin mıkroorganızmder men baldyrlardan óndiriledi.
Aımaqtar • 10 Qyrkúıek, 2025
Jańalyqqa jetkenshe júıkeń tozady
Ańǵal batyr aýylynyń aqsaqaldary el gazeti – «Egemenge» aryz-shaǵymdaryn aıtyp arnaıy hat joldapty. Ondaǵan adam qol qoıǵan, el muńyn arqalaǵan hat mazmunyn jalǵyz aýyz sózben túıindesek, jandaryna batatyny – jol jaıy.
Sharýashylyq • 10 Qyrkúıek, 2025
Jalaǵash aýdanyndaǵy Júrgenov aýylynda «Dala kúni – 2025» is-sharasy ótip, onda oblys ákimi Nurlybek Nálibaev pen Sý resýrstary jáne ırrıgasııa mınıstri Nurjan Nurjigitov kúrishke alǵashqy oraq salý rásimine qatysty. El nesibesiniń qambaǵa quıylar sáti bastaý alǵan jıynda aýyl sharýashylyǵy tehnıkalarynyń kórmesi uıymdastyrylyp, eńbekker jurttyń tynys-tirshiligin beıneleıtin qoıylymdar kórsetildi.
Ǵalam ǵajaptary • 10 Qyrkúıek, 2025
Ǵalymdardyń aıtýynsha, Jerdiń óz osinen aınalý jyldamdyǵy birtindep baıaýlap jatyr. Bul qubylys birden biline qoımasa da, onyń áseri uzaq ýaqyttan keıin anyq seziledi.
Tanym • 10 Qyrkúıek, 2025
Qazaq «Aldyńa kelse, atańnyń qunyn kesh...», deıdi. Osy bir mátelden-aq ultymyzdyń keńdigin, márttigin kórýge bolar. Tereńine úńilseń, árqıly túsinikke, parasat-paıymǵa jeteleıtin bul naqyldyń negizgi ózeginde aldyńa kinásin moıyndap, basyn ıip keshirim suraı kelgenge bar múmkindiginshe, ózińe aýyr tıse de, júregiń qalamasa da keshirim berýge tyrys, keńdik jasa degen ısharat, talap, ótinish jatyr. Al munyń arǵy astarynda aýyzbirlikke, tatýlyqqa úndeý, birlikti bekemdeý, aǵaıyn arasyn alystatpaý syndy izgi maqsat, tilek menmundalaıdy. Qosh, solaı delik. Al kináli óz aıybyn bilmese, aıypker bola tura aldyńa kelmese she?..
Jádiger • 10 Qyrkúıek, 2025
Qola dáýiriniń qundy jádigerleri
Ordabasy aýdany Bógen sý qoımasynyń mańynda júrgizilgen arheologııalyq qazba jumystary barysynda qola dáýirine tıesili qundy jádigerler tabyldy.
Tehnologııa • 10 Qyrkúıek, 2025
Eýropa: alǵashqy sýperkompıýter
Germanııanyń Iýlıh qalasynda Eýropadaǵy tuńǵysh sýperkompıýter – «Jupiter» resmı túrde jumysyn bastady.
Bilim • 10 Qyrkúıek, 2025
Eleýli ózgeris – ozyq tehnologııa
Jańa oqý jyly Shyǵys Qazaqstan oblysynda eleýli ózgeristermen bastaldy. О́ńirde zamanaýı bilim ınfraqurylymyn qalyptastyrýǵa qarqyndy ınvestısııa jasalyp jatyr. Jańa mektepter salynyp, sıfrlyq tehnologııalar engizildi. Bul týraly Bilim basqarmasy basshysynyń orynbasary Álıma Aqylbek málimdedi.
