Forým jumysyna Din isteri jáne azamattyq qoǵam mınıstri Nurlan Ermekbaev, memleket jáne qoǵam qaıratkerleri, zııaly qaýym ókilderi, ǵalymdar, dintanýshylar qatysyp, sóz sóıledi. Osymen ekinshi márte uıymdastyrylǵan forým elimizdegi jáne aımaqtaǵy Islam dininiń búgingi ahýaly men damýyn ortaǵa saldy. Forým jumysyn ashyp, negizgi baıandamany jasaǵan QMBD-nyń tóraǵasy, Bas múftı Erjan qajy Malǵajyuly óziniń sózinde alǵashqy forýmnyń 2015 jyly ótkizilgenin aıta kelip, onda «Qazaqstan musylmandarynyń tuǵyrnamasy», «Búgingi musylmannyń beınesi», «Imam kelbeti» jáne «Din qyzmetkeriniń etıkasy» sııaqty 4 qujat qabyldanǵanyn eske salyp, olar ımamdardyń bilimi men tájirıbesin arttyrýǵa úlken septigin tıgizgenin atap ótti.
Odan ári múftı-haziret forýmda qabyldanatyn eki qujat týraly aıtyp, olardyń mańyzy men mazmunyna toqtaldy. Búginniń ozyq talabyna jaýap bere alatyn bilimdi de bilikti ımamdar tobyn qalyptastyrý maqsatymen daıyndalǵan bul qujattardyń ataýy: «Úzdik zııatker ımam» jáne «Dástúrli Islam – Ábý Hanıfa mazhaby». Qazaq ustanatyn Ábý Hanıfa mazhabynyń ozyq qyrlaryna toqtalǵan ǵasyrlar boıy halqymyzdyń, ata-babamyzdyń jan-dúnıesimen úılesip ketken ony ýaǵyzdaý sharalarynyń úzbeı júrgiziletindigin aıtty. Sonymen birge, Bas múftı óz baıandamasynda «Úzdik zııatker ımam» tujyrymdamasyn din qyzmetkerleriniń bedeli men bilimin arttyrý baǵytyndaǵy biregeı qadam dep baǵalady.
«Qabyldanǵaly turǵan tujyrymdamada din qyzmetkerleriniń, ıaǵnı Bas ımam, naıb ımam, ustaz, molda, azanshylardyń laýazymdyq mindeti men mártebesi aıqyndaldy. Budan bylaı din mamandary joǵary laýazymdy qyzmetterge satylap taǵaıyndalatyn bolady. Imamnyń qyzmeti tek bes ýaqyt namazǵa ımamdyq etýmen shektelmeıdi. Onyń ýaǵyz aıtý, dinı rásimderdi atqarý, meshitke kelgen árbir jamaǵattyń suraǵyna jaýap berý, rýhanı is-sharalar uıymdastyrý sekildi jaýapkershiligi joǵary kóp jumystary bar. «Úzdik zııatker ımam» atty qujattyń basty maqsaty – HHI ǵasyrdyń ımamdaryn zaman talabyna saı jan-jaqty bilimdi, bilikti, zaıyrlylyq prınsıpterdi ustaný jaǵynan basqa jamaǵatqa úlgi etý. Sonymen qatar, bul tujyrymdama elimizdiń musylmandaryn birlikke, tatýlyqqa shaqyryp, halyqty ultymyzdyń ádet-ǵuryptaryn syılaýǵa, zaıyrlylyq prınsıpterdi ustanýǵa, dinı ekstremızm men terrorızmniń kez kelgen túrine tózbeýshilikke úndeıdi», – dep atap ótti Bas múftı.
Sonymen birge, ol óz sózinde barlyq ımamdardyń attestattaýdan ótip, bilimderi jetildiriletinin de jetkizdi. Onyń sózinen qazir 100-ge jýyq ımamnyń Egıpet pen Túrkııada bilimderin jetildirip jatqany belgili boldy.
Forým atalǵan qujattardy biraýyzdan qabyldady jáne jumys qorytyndysy boıynsha úndeý qabyldandy. Onda Elbasy Nursultan Nazarbaev bıylǵy Joldaýynda dinı ekstremızmdi nasıhattaýdyń aldyn alý, ásirese, ınternet pen áleýmettik jelide onyń jolyn kesý, radıkaldy kózqarasqa «múlde tózbeýshilikti» qalyptastyrý qajettigin atap ótkeni jetkizilip, ony sózsiz qoldaý qajettigi aıtylǵan. Sonymen qatar, bas bostandyǵynan aıyrylǵan azamattardy teologııalyq turǵydan saýattandyrý, óskeleń urpaqty rýhanı-adamgershilik rýhynda tárbıeleý úshin qosymsha qadamdar jasaý qajettigi jóninde tapsyrmalar júktedi.
«Joldaý júktegen mindetterdi sapaly oryndaý maqsatynda dinı ekstremızmniń aldyn alý, tulǵalardy ońaltý jáne olarǵa aqparattyq-túsindirý jumystaryn júrgizý úshin Qazaqstan musylmandary dinı basqarmasy jan-jaqty bilimdi, bilikti jáne memleket múddelerin qorǵaı alatyn, dinı máseleler boıynsha tereń ǵylymı izdenister jasaı alatyn ımamdar korpýsyn jetildirýi qajet dep sanaımyz.
Biz, II Respýblıkalyq ımamdar forýmyna qatysýshylar, Islamnyń birlik pen beıbitshiliktiń, ǵylym men órkenıettiń dini ekenin taǵy da pash etemiz. Asyl dinimiz ǵylymdy joqqa shyǵarmaıdy, ol – zamanaýı ǵylymnyń negizi, irgetasy. Sondyqtan Islam – búkil adamzat órkenıetiniń kóshbasshysy. Búgingi zamanaýı órkenıet, ǵylym qashanda Islam qundylyqtaryna qaryzdar dep sanaımyz», delingen úndeýde.
Forýmnyń ekinshi bóliginde sharaǵa qatysqan ımamdar úshin semınar uıymdastyryldy.
Jaqsybaı SAMRAT,
«Egemen Qazaqstan»