– Amantaı Akramuly, «Astananyń órkendeýi – Qazaqstannyń órkendeýi» demekshi, bas qalamyzdyń tabystarynyń biri qoǵamdyq tártip pen janǵa jaıly tynyshtyqtyń nátıjesi ekeni belgili. Bul oraıda Astana qalalyq Ishki ister departamenti atqaryp jatqan jumystardyń da aıtarlyqtaı ekeni anyq. Osy arada áńgimemizdi elordalyq ishki ister organdarynyń qalyptasý kezeńinen bastasaq degen usynysym bar. – Polısııa qataryna mamandar qabyldaý, olardy daıyndaý men tárbıeleý júıesi memleketimizdiń ishki ister organdarynyń nyǵaıýynyń irgetasy bolyp tabylady. Qazirgi tańda qazaqstandyq polısııanyń ózine júktelgen mindetterdi oryndaýyna, tolyqqandy qyzmet atqarýyna barlyq qajetti jaǵdaı jasalǵan. Memlekettiń jáne jergilikti ákimdiktiń qoldaýy arqasynda elordalyq ishki ister departamentiniń materıaldyq-tehnıkalyq jabdyqtalýy joǵary deńgeıde. Sonyń dálelderiniń biri – Astana polıseıleriniń keýdege ilinetin beınetirkegishterdi qoldana bastaýy. Beınetirkegishterdi paıdalaný quqyq buzýshylyqtardy tirkeý ǵana emes, oǵan qosa jemqorlyq áreketterge jol bermeýdegi utymdy amal bolyp sanalady. Mundaı tájirıbe oń nátıjesin berip, búginde ol memlekettiń búkil aýmaǵynda qoldanylady. Al elordamyzda respýblıkalyq jáne halyqaralyq deńgeıdegi saıası, qoǵamdyq jáne sporttyq-mádenı is-sharalar jıi ótkiziletindikten, IID quqyqtyq tártip pen qaýipsizdikti joǵary deńgeıde qamtamasyz etedi. Jyl basynan beri uıymdastyrylǵan 985-ke jýyq is-shara kezinde qoǵamdyq tártip tıisti dárejede qamtyldy. Máselen, EKSPO-2017 halyqaralyq kórmesin ótkizýge oraı tártip saqshylaryna úlken jaýapkershilik júktelgen bolatyn. Qazirgi tańda, osy aýqymdy álemdik sharanyń bastalýyna oraı, IIM, ákimdik, basqa da ýákiletti organdarmen birlesip, qaýipsizdikti jáne nysandardyń antıterrorıstik qorǵalýyn joǵary deńgeıde qamtamasyz etýge baǵyttalǵan is-sharalar kesheni júzege asyrylyp jatyr. EKSPO kórme qalashyǵynyń aýmaǵynda jańa polısııa bólimi qyzmet ete bastady. Qonaqtardyń jaılylyǵy úshin bizdiń bastamamyzben kóptegen qonaq úılerde sheteldik azamattardy tirkeýde elektrondyq júıe iske qosylyp, ol ózin aqtap otyr. Búginde qazaqstandyqtar men sheteldik qonaqtar táýliktiń kez kelgen ýaqytynda elordamyzda ózderin qaýipsiz sezinýleri maqsatynda quqyqtyq tártipti qorǵaý tek kórme nysandarynda ǵana emes, Astananyń barlyq aýmaǵynda qamtamasyz etilýde. Halyq kóp jınalatyn oryndarda, mádenı-kópshilik jáne sporttyq is-sharalar ótkiziletin oryndarda qylmystar men quqyq buzýshylyqtarǵa qarsy jedel áreket etý úshin zamanaýı tehnıkamen tolyq jabdyqtalǵan arnaıy avtobýstarda Astana qalasy IID jyljymaly kezekshi jedel-tergeý toby kezekshilik etedi. Atalǵan shaǵyn toptyń quramynda tergeýshiler, krımınalıster, jedel qyzmetkerler, ýchaskelik polısııa ınspektorlary, júrgizýshi-polıseıler jáne aǵylshyn tilin meńgergen eriktiler bar. – Bul oraıda, halyqaralyq kórmeniń mártebesin eskere otyryp, tártip saqshylarynyń qyzmettik jáne kásibı daıyndyǵynyń deńgeıine de basa nazar aýdarylǵan shyǵar? – Árıne. Ishki ister departamentiniń 600-den astam polısııa qyzmetkeri aǵylshyn tilin meńgerý kýrsynan ótip, sertıfıkattardy ıelendi. Sheteldik azamattarmen tildesý kezinde qolaılylyq úshin arnaıy jadynamalar men úsh tildegi sózdikter daıyndaldy. Eýropadaǵy qaýipsizdik jáne yntymaqtastyq uıymynyń ókilderi IID qyzmetkerlerine adamdar tobyn basqarý boıynsha sabaqtar ótkizdi. Sonymen qatar, biz kópshilik is-sharalardy ótkizý kezinde «profaılıng» tásilin qoldaný boıynsha semınar-trenıngter júrgizemiz. Oǵan qosa, departament qyzmetkerleri turaqty negizde túrli halyqaralyq forýmdarǵa shaqyrtylady. Máselen, bıylǵy jyly Astana qalasy IID delegasııasy Býdapesht jáne Beıjiń qalalarynda ótken konferensııalarǵa qatysty. Qyzmettik mindetterin oryndaý kezinde polıseıler bastaryn túrli qaýip-qaterge tigetindigi jasyryn emes. Sondaı ekstremaldy jaǵdaılarda tıimdi áreket etý ǵana adam ómirin saqtap qala alady. Bizdiń qyzmetkerler oqys oqıǵa jaǵdaılarynda erlik pen batyldyqtyń úlgisin kórsetýge árkez daıyn. Sońǵy jyldary qylmyskerlerdi ustaý barysynda bir qyzmetker kóz jumyp, altaýy pyshaq jaraqatyn aldy. Soǵan oraı ótken jyly qarýlanǵan qylmyskerlerdi quryqtaý kezinde kórsetken erligi úshin Elbasy Jarlyǵymen elordalyq departamenttiń bir qyzmetkeri «Aıbyn» ordenimen jáne ekeýi «Erligi úshin» medaldarymen marapattaldy. Kadrlyq saıasattyń mańyzdy baǵyty – otbasylyq áýlet. Árbir ata-ana úshin balasynyń ózderiniń izin qýyp, tańdaǵan mamandyǵyn jalǵastyrýy qýantarlyq jaıt. Dál osyndaı otbasylarda qyzmet, mindetke degen syı-qurmet, adaldyq bala kezden bastap qalyptasady. Elordalyq ishki ister departamentinde 20-dan astam polısııa áýleti bar, onyń ishinde keıbireýiniń quqyq qorǵaý organdaryndaǵy tájirıbeleri 120 jyldan asady. Tártip saqshylarynyń áleýmettik máselelerin sheshýde qalalyq ákimdiktiń kórsetetin qoldaýyn atap ketken jón. О́tken jyly memlekettik túrǵyn úı qorynan IID qyzmetkerlerine 50-den astam páter men kottedj túrindegi 10 úı bólindi. Osy jyldyń mamyr aıynda 100-den astam jas polıseı jańa jataqhanalardyń bólmelerine ıe boldy. Bul jalǵyzbasty qyzmetkerlerge otbasy qurǵansha úlken kómek dep oılaımyn. – Keıin saqshy bolamyn dep armandaǵan jastarǵa qandaı tárbıe kórsetilip, ónege beriledi? – Qazaqstan Respýblıkasynyń memlekettik mereke kúnderine oraı, biz dástúrge aınalyp ketken jappaı sporttyq is-sharalardy uıymdastyramyz. Oǵan polısııa qyzmetkerleri, otbasy músheleri jáne ishki ister organdarynyń ardagerleri belsene atsalysady. О́skeleń urpaqpen de tyǵyz jumys istep, bizdiń bastamamyzben balalarǵa arnalǵan aýla klýby uıymdastyryldy. Máselen, Qazaqstan polısııasynyń 25 jyldyǵy qarsańynda balalarǵa arnalyp «Jas qyran» atty jańa aýla shahmat klýby ashyldy. Sabaqty tájirıbesi joǵary jattyqtyrýshy, shahmat boıynsha sport sheberi, ishki ister organynyń zeınetkeri, otstavkadaǵy mılısııa podpolkovnıgi G.Shalagın ótkizedi. Buǵan qosa 2014 jyldan bastap elordalyq IID Astananyń balalar úıiniń tárbıelenýshilerin qamqorlyqqa alyp, túrli mádenı jáne sporttyq is-sharalardy uıymdastyrady. IID bólinisteri ashyq esik kúnderin ótkizip, oqýshylardyń demalysy kezinde balalar IID sport keshenindegi basseınge barady. Osy tarapta aǵa býyndy da nazardan tys qaldyrmaımyz. Merekelerde qarttar men múmkindigi shekteýli jandar turatyn medısınalyq-áleýmettik mekemelerge baryp, konserttik baǵdarlamamen kóńilderin kóterip, syılyqtar tabystaımyz. Balalar úıin qamqorlyǵymyzǵa alǵandaı atalǵan mekemeni de eleýsiz qaldyrmaýdamyz. Astanalyq tártip saqshylary, sondaı-aq, áleýmetik jaǵynan az qamtylǵan otbasylarǵa kómek kórsetýge baǵyttalǵan túrli aksııalarǵa dástúrli túrde atsalysyp turady. «Mektepke jol» aksııasynyń sheńberinde áleýmettik jaǵynan az qamtylǵan otbasynyń balalaryna demeýshilik járdem jasalyndy. Atalǵan osyndaı kómekti IID qyzmetkerleri óz qarajattarynyń esebinen jasaıdy. Sózimdi qorytyndylaı kelgende aıtarym, Astanada azamattardyń qaýipsizdigi men tynyshtyǵynyń qorǵany bolý – tártip saqshylary úshin bir jaǵynan mindet bolsa, ekinshi jaǵynan maqtanysh pen qurmet bolyp tabylady. О́ıtkeni, Otanǵa adal qyzmet etkennen artyq abyroı joq. – Áńgimeńizge rahmet.
Áńgimelesken Aleksandr TASBOLATOV, «Egemen Qazaqstan»