Ata Zańymyzdyń 1-shi babynda «Qazaqstan Respýblıkasy ózin demokratııalyq, zaıyrly, quqyqtyq jáne áleýmettik memleket retinde ornyqtyrady» degen sózder jazylǵan. Memlekettiń eń qymbat qazynasy – adam jáne onyń ómiri. Áleýmettik memlekettiń áleýeti Prezıdent Nursultan Nazarbaevtyń Parlament palatalarynyń birlesken otyrysyndaǵy sózinde taǵy da tamasha tanyla tústi. Elbasy óziniń halqynan eshteńeni aıap qalmaq emes. Eger qandaı da bir máseleler qazirge deıin sheshimin tappaı jatsa, onyń sebebi bireý ǵana bolýy múmkin. Ol sebep – sol máselelerdi sheshýge qazirge deıin shamanyń jetpeı kelgendigi. Memleket myǵymdanyp, ekonomıka eńselene bergen saıyn, ýaqyty týǵan kezde buǵan deıin túıtkil bolyp, kóńildi kúpti etip kelgen túıinderdiń bári birinen keıin biri tarqatyla beredi, tarqatyla beredi. Prezıdent Nazarbaevtyń jańa áleýmettik bastamalary osynyń daýsyz dáleli.
Elbasynyń naýryzdyń besinshi juldyzynda jarııa etilgen bes bastamasynyń bárine de halyq qoıar baǵa «bestik» bolatyny kúmánsiz. Aldymen aıryqsha aıtatyn jańalyq – «7 – 20 – 25» dep atalǵan ıpotekalyq nesıe baǵdarlamasy. Munyń mánisi – birinshiden, endigi jerde ıpotekalyq nesıeniń qazirge deıingi 14-16 paıyzdyń ornyna 7 paıyzdan aspaıtyndyǵy, ekinshiden, endigi jerde úı qurylysyna salynatyn bastapqy úlestiń qazirge deıingi 30, al keı jerdegi 50 paıyzdyń ornyna 20 paıyzdan aspaıtyndyǵy, úshinshiden, endigi jerde nesıeni tóleýdiń merzimi qazirge deıingi 10-15 jyldyń ornyna 25 jylǵa deıin uzartylǵany. Baǵalaı bilgen adamǵa bul úlken jeńildik. Al salyqtyq júktemeniń azaıtylýy tipti tańdanarlyqtaı. Turmys deńgeıi tómen adamdarǵa 2019 jyldyń 1 qańtarynan bastap qazirge deıingi 10 paıyzdyń ornyna nebári 1 paıyz salyq salynatyn bolyp otyr. Bul – Elbasynyń ekinshi bastamasy. Úshinshi bastamanyń kólemi de qaıran qaldyrarlyqtaı. Nege deseńiz, joǵary oqý oryndaryna bólinetin qazirgi 54 myń grantqa taǵy da tutastaı 20 myń grant qosylǵaly otyr, onyń 11 myńy bakalavrıattaǵylarǵa, sonyń ishinde jańa ekonomıka qatty qajet etetin qat mamandyqtarǵa bólinbekshi. Tórtinshi bastama boıynsha shaǵyn nesıe berýdi kóbeıtý kózdelgen. Besinshi bastama boıynsha eldi gazdandyrý jumysy jańasha qarqyn almaqshy. Qyzylordanyń Qaraózeginen tartylatyn gaz qubyry Jezqazǵanǵa, Qaraǵandyǵa, Temirtaýǵa, odan Astanaǵa jetkizilmekshi. Bul jumys 2,7 mıllıon adam turatyn Arqa óńirin gazben qamtamasyz etip, eldiń ekologııalyq ahýalyn jaqsartpaqshy. Tek Astananyń ózinde aýaǵa taraıtyn qaýipti shyǵaryndynyń kólemi 6 ese azaımaqshy.
Mine, eń syǵymdap aıtqannyń ózinde bul bes bastamanyń eldi jańa belesterge shyǵaratyn asa aýqymdy sharýa ekendigi aıqyn kórinip tur.
Jaqsylyqtar jalǵasa bergeı!
Saýytbek ABDRAHMANOV,
Májilis depýtaty