Batys Qazaqstan oblysynda kommersııalyq maqsatqa jalǵa alý quqyǵyn satý boıynsha aýksıondar, aýyl sharýashylyǵy maqsatyndaǵy jer telimin paıdalaný quqyǵyn berý boıynsha konkýrstar elimiz boıynsha tuńǵysh ret elektrondy formatta óte bastady.
«Úıde otyryp aýksıonǵa qatystym»
Jaqynda Qaztalov aýdanynyń Jalpaqtal aýylynda turatyn Qanat Musaǵalıev óz úıinde otyryp aýylda azyq-túlik dúkenin ashý úshin jer telimin satyp aldy.
- Aýksıon ýaqyty bekitilgen ýaqyt – saǵat 11.00.-de kompıýterimdi qosyp qoıyp, óz úıimde otyrdym. Qaztalov aýdandyq jer qatynastary bóliminiń mamandary elektrondy aýksıonnyń qalaı ótetinin egjeı-tegjeıli túsindirip bergen bolatyn. Ásirese arnaıy daıyndalǵan vıdeonusqaýlyqtyń paıdasy kóp boldy. Aldyn ala kerekti qujattardy bazaǵa júktedik. Jarnasyn tóledik. Esh qıyn emes eken. Kerisinshe óte yńǵaıly. Aýksıonǵa úsh adam qatystyq. Satylap baǵa usynyp, aqyrynda 0,07 ga jer telimine 222 myń 894 teńge usynyp, jeńiske jettim, - deıdi Qanat Musaǵalıev.
Qanat - «Tulpar» sharýa qojalyǵynyń jetekshisi. Budan buryn da aýyl sharýashylyǵy maqsatyndaǵy jer telimin paıdalaný quqyǵyn berý boıynsha baıqaýlarǵa, jer aýksıondaryna qatysyp kórgen. «Burynǵy dástúrli júıeniń ábigeri kóp edi. Qanshama qaǵaz toltyryp, talaı kabınettiń tabaldyryǵyn tozdyryp júretinbiz. Jańa júıeniń artyqshylyǵy kóp-aq. О́z úıimnen shyqpaı-aq aýksıonǵa qatysyp, qalaǵan qyzmetimdi alyp otyrmyn» deıdi aýylda turatyn sharýa jigit.
Qanat qazir elektrondy aýksıonda jeńip alǵan jer telimine dúken ǵımaratyn salýdyń qamyna kirisip te ketti.
Bıyl Batys Qazaqstan oblysynyń 11 aýdanynda 250 jer telimi boıynsha aýyl sharýashylyǵy maqsatyndaǵy jerdi paıdalaný quqyǵyn berýdiń 23 konkýrsy ótken. Sondaı-aq jalpy aýmaǵy 34,5 ga bolatyn 84 jer telimin kommersııalyq maqsatqa jalǵa alý quqyǵyn satý boıynsha 14 aýksıon uıymdastyryldy.
Jer týraly bilgiń kelse, portalǵa kir
Elimizde memlekettik qyzmet túrlerin turǵyndar úshin qolaıly elektrondy formatqa kóshirý jumysy Elbasynyń tikeleı tapsyrmasymen júzege asyp jatyr. Prezıdent bıylǵy «Qazaqstandyqtardyń ál-aýqatynyń ósýi: tabys pen turmys sapasyn arttyrý» atty Joldaýynda 2019 jyly memlekettik qyzmetterdiń 80 paıyzy, 2020 jyly 90 paıyzy elektrondyq formatqa kóshirýdi naqty tapsyrdy. Batys Qazaqstan oblystyq jer qatynastary basqarmasynda bul bastama jaqsy jolǵa qoıylǵan. Máselen oblysta jer qatynastary salasynda bıyl kórsetilgen 9154 qyzmettiń 56 paıyzy, ıaǵnı 5167-si elektrondyq formatta bolypty.
- Elbasy Joldaýynda jer qatynastary men qurylys salasyndaǵy bıýrokratııalyq rásimder ózekti máselege aınalǵanyn, salada ashyqtyq joqtyǵyn aıtyp, jer qory men jyljymaıtyn múlik nysandary týraly málimetterdiń biryńǵaı aqparattyq bazasyn jasaýdy tapsyrǵan bolatyn. Osy maqsatqa oraı jáne «Sıfrlyq Qazaqstan» baǵdarlamasy sheńberinde Batys Qazaqstan oblystyq jer qatynastary basqarmasy www.zem.kz portalyn iske qosty. Portalda konkýrs jáne aýksıon arqyly usynylatyn bos jer telimderiniń syzbalary, jeke turǵyn úı qurylysy úshin jer telimderin alýǵa kezekke turǵandar tizimi, Oral qalasy jáne oblystyń barlyq aýdandaryndaǵy jer paıdalanýshylar týraly málimet bar. Bul portalǵa elektrondyq sıfrlyq qoltańbasy bar kez kelgen azamat kirip, ózine qajetti aqparatty ala alady, - deıdi Batys Qazaqstan oblystyq jer qatynastary basqarmasynyń basshysy Álııa Muhanbetjanova.
Jerge Kókten kózqaras
Oralda www.zem.kz portalynyń iske qosylǵanyna bir jyldaı ýaqyt ótti. Bul joba «Atameken» kásipkerler palatasy men Batys Qazaqstan oblysy ákimdiginiń arasynda óńirdegi bıznes klımatty jaqsartý, sybaılas jemqorlyq yqtımalyn joıý maqsatynda qolǵa alynǵan edi. Joǵaryda aıtqanymyzdaı, óńirdegi jer máselesine qatysty aqparattyń barlyǵy osy resýrsta jınaqtalǵan. Biz Batys Qazaqstan oblystyq jer qatynastary basqarmasynyń basshysy Álııa Muhanbetjanovaǵa jolyǵyp, keler jyldan bastap geoportal ashylýy múmkin ekenin estidik.
- Bıyl «Qazaqstan Ǵarysh Sapary» Ulttyq kompanııasy» AQ basshylary Batys Qazaqstan oblysyna kelip ketti. Sol kezde Batys Qazaqstan oblysy aýmaǵyna ǵaryshtan monıtorıng jasaý úshin arnaıy geoportal qurý jóninde másele kóterildi. Mundaı geoportaldyń tıimdiligi mynada: ǵaryshtan túsirilgen túsirilimder arqyly oblys aýmaǵyndaǵy aýyl sharýashylyǵy jeriniń, jalpy jer resýrstarynyń paıdalanylýy, jerdi zańsyz ıelený, tirkelmegen qurylystardy anyqtaý t.b. kóptegen saýaldar aıdan anyq bolady. Ǵarysh túsirilimderi apta saıyn jańǵyrtylyp otyrylady. Sol arqyly kóktemde qansha alqap jyrtyldy, ol jerde qandaı aýylsharýashylyq jumys júrdi, qandaı daqyl egildi, alqaptyń aramshóppen lastanýy qandaı deńgeıde, jer durys paıdalanylyp jatyr ma? - mine, osynyń bárin geoportal arqyly baqylaý múmkin bolady. Zańsyzdyq bolsa, biz geoportal málimetin aıǵaq qylyp, josyqsyz jer paıdalanýshylardy jaýapkershilikke tarta alamyz. 2019 jyly iske qosylatyn bul geoportal derekteri qarapaıym turǵyndar úshin de ońtaıly bolady, - deıdi Álııa Bıǵazyqyzy.
Jer tek paıdalanǵan adamǵa beriledi
Jer sol jerdi naqty paıdalanyp, eńbek etken sharýaǵa, kásipkerge ǵana berilýi tıis. Paıdalanylmaı, bos jatqan jerdi anyqtaý, keri qaıtarý jáne qaıtadan aýyl sharýashylyǵy aınalymyna qosý baǵytyndaǵy jumys Aq Jaıyq óńirinde de júıeli júrip jatyr. О́ıtkeni bul – Elbasynyń naqty tapsyrmasy.
- Jerdi tolyqtaı ıgerý jáne aýyl sharýashylyǵy ónimderi óndirisiniń ósimin qamtamasyz etý maqsatynda 2012-2018 jyldar ishinde 1 mln. 480,5 myń gektar jer anyqtalyp, sonyń 1022,1 myń gektary memleket menshigine qaıtaryldy. Bul jerdiń 590,4 myń gektary jańa qojaıyndaryn taýyp úlgergenin aıta keteıik. Biraq jer shalǵaılyǵyna, ónim túsimi tómendigine baılanysty 431 myń gektar jer suranysqa ıe bolmaı, aýyl sharýashylyǵy aınalymyna qosylmaı qaldy. Onyń negizgi bóligi Jánibek, Qaztalov, Aqjaıyq, Bórli, Syrym jáne Shyńǵyrlaý aýdandaryna tıesili, - deıdi Álııa Muhanbetjanova.
Sovet úkimeti tusynda jappaı jyrtylyp, egiske paıdalanylǵan alqaptardyń kópshiligi búginde bos jatqanyn aıta keteıik. Sebebi «egistik jer» dep atalǵanymen, ol alqaptardyń qunarlylyǵy tómen, oǵan ekologııa da, qýańshylyq ta áser etýde. Sondyqtan óńirde buryn egistik dep baǵalanǵan alqaptardy jaıylym men shabyndyq jer kategorııasyna aýystyrý máselesi ózekti tur. Basqarma bul baǵyttaǵy jumysty da qolǵa alǵan.
Aıtpaqshy, joǵaryda aıtylǵan www.zem.kz saıtynda jer paıdalaný zańdaryn buzǵan zańdy jáne jeke tulǵalardyń «qara tizimi» de kórsetilgen. Mundaı klıentter eki jylǵa deıin jer alý úshin aýksıondar men baıqaýlarǵa qatysa almaıdy eken.
P.S. Memlekettik qyzmettiń, sonyń ishinde naqty eńbek adamdary, sharýalar úshin asa qajetti jumystardyń sıfrlanǵany, elektrondy formatqa túsip, ońaılatylǵany óte jaqsy, árıne. «Tek bizdiń sharýa baqqan, eginshi-malshy aýyldaǵy aǵaıynnyń kompıýterlik saýaty buǵan jete me eken?» degen qaýpimizdi bildirgenbiz. Alaıda «Bul – zaman talaby. Istiń ıgiligi úshin biz alǵa umtylýymyz qajet qoı. Aýyldaǵy aǵaıyn qatarynan qalmaýy úshin kompıýterlik saýattylyqty meńgerýi tıis. Odan basqa jol joq» degen Batys Qazaqstan oblystyq jer qatynastary basqarmasy basshysynyń orynbasary Jumataı Ashyqbaevtyń pikirimen kelisýge týra keldi.