Qazaqstanda jasalǵan 800-ge jýyq ónim álemniń 119 eline eksporttalady. Onyń ishinde mashına jasaý jáne qurylys materıaldaryna arnalǵan ónimdermen qatar, tamaq, sút ónimderi shetelde suranysqa ıe.
Byltyr alǵash ret Qytaı naryǵyna qazaqstandyq balmuzdaq pen et shyǵarylsa, Birikken Arab Ámirlikterine bal ónimderi eksporttaldy. Elimizdiń syrtqy saýda naryǵyna usynatyn ónimderi jaıly Indýstrııa jáne ınfraqurylymdyq damý vıse-mınıstri Arystan Qabykenov Úkimet úıinde ótken baspasóz máslıhatynda málimdedi.
Onyń aıtýynsha, eksportqa shyǵarylatyn ónimder sany jyl saıyn 8-10 ónimge artýda. Bıyl otandyq temir jol ónimderin Mysyr, Ázerbaıjan, О́zbekstan sııaqty elderdiń naryǵyna shyǵarý josparlanyp otyr. Sonymen qatar ammıak selıtrasyn Grýzııaǵa eksporttaý kózdelgen.
− Buǵan qosa, sary fosfor men fosforly-kalıı tyńaıtqyshtary AQSh, Germanııa, Polsha, Chehııa naryǵyna shyǵarylsa, Aýǵanstan, Sıngapýr men Qytaıǵa sý, sút, et ónimderi eksporttalady. Qyrǵyzstanǵa jeńil avtokólikter, Tájikstanǵa armatýra, Tatarstanǵa jarma, Japonııaǵa maqsary maıy jiberilmek, – dedi A.Qabykenov.
Elimizdiń byltyrǵy jalpy eksport kólemi 54,7 mlrd AQSh dollaryn qurady. Bul kórsetkish ótken jylmen salystyrǵanda 26,4 prosentke artyq. Sonymen qatar shıkizattyq emes ónim eksportynyń kólemi 3 prosentke artqan. Aıta keterligi, sońǵy 5 jylda óńdeý ónerkásibindegi eksport úlesi 9%-ke ósti.
Sondaı-aq ol óńdeý ónerkásibindegi negizgi eksporttyq ónimderdiń qatarynda legırlengen bolat, pishindelgen jáne arnaıy profıl, qubyr, jiksiz profıl jáne basqa da metallýrgııalyq ónimder bar ekenin atap kórsetti.
Eksportty damytýǵa memleket tarapynan aıtarlyqtaı qoldaý bar. Oǵan dálel, shıkizattyq emes eksportty ulǵaıtý sharalaryn kúsheıtý maqsatynda 2019-2021 jyldarǵa bólingen qarajat kólemi – 500 mlrd teńge. 2018 jyldyń qorytyndysy boıynsha KazakhExport kompanııasy tarapynan qoldaý kórsetilgen eksporttyq kelisimshart somasy 419,7 mlrd teńgeni qurady.
Erkejan AITQAZY,
«Egemen Qazaqstan»