Búkil álem jurty kóz tigip qaraǵan kezekten tys ótken saılaýda qazaqstandyqtar ózi ómir súrip otyrǵan qoǵamnyń saıası turǵyda kemeldengenin jáne Tuńǵysh Prezıdent – Elbasy Nursultan Nazarbaev bastaǵan strategııalyq josparlar men bastamalarǵa salǵyrt qaramaıtynyn, kerisinshe, tolyq qoldaıtynyn aıqyn kórsetip berdi.
Ulyqtaý rásimine qatysqan Elbasy bul saltanatqa kóńil uıytatyn aıryqsha adamı áser syılady – tamyry tereńge ketken ǵasyrlar boıǵy armandy shyndyqqa aınaldyryp, derbestikke qol jetkizgen eldi túrli toqyraýlar men tutqıyldan kezikken qıyndyqtardan kóregendikpen oılastyrǵan reformalary arqyly aman-esen alyp shyqqan Elbasy jyldardyń ótinde júrip birge shyńdalǵan saıası serigine senim bildirdi. Sondyqtan bolar, «el tizgini senip tapsyrylǵan jańa Prezıdent ant bergen soń Qazaqstan halqyna arnap aıtatyn alǵashqy sózin qalaı bastar eken?» degen suraq árqaısymyzdyń kókiregimizde saırap turdy.
Úlken minberde turyp sóılengen sóz jeke óz basymdy naqtylyǵymen jáne ózektiligimen ılandyrdy. Biz Toqaev úshin daýys bergen kezde qolǵa alǵan reformalar men irgeli bastamalardy ári qaraı ilgeriletip, damytý úshin óziniń barlyq múmkindikterin sarqa paıdalanýǵa nıetti, osy ýaqytqa deıin qalyptastyryp úlgergen Qazaqstannyń halyqaralyq bedeli men abyroıyn odan ári nyǵaıta túsetin kásibı memlekettik jáne saıası qaıratker úshin daýys berip turǵanymyzdy túsingen edik. Alaıda ulyqtaý saltanaty kezinde biz Prezıdenttiń árbir memlekettik mindetti oryndaýshydan naqty nátıje talap etetin nıeti baryn estigende, qýanyshymyz tipti ústemelene tústi. Prezıdenttiń ár sózinen eldegi jaǵdaıdy jaqsy biletindigi, bolyp jatqan oqıǵalarǵa túsinistikpen qaraıtyny, ádil baǵa beretini sezilip turdy. Munyń dáleli tamyz aıynan bastap iske kirisetin Ulttyq qoǵamdyq senim keńesin qurý týraly sheshimi boldy. Iаǵnı, Prezıdent jańa laýazymyna kirisý úshin uzaq beıimdelip, asyqpaı yrǵala basyp júrýge ýaqytynyń joq ekenin birden ańdatty. Onyń sheshimdi jyldam qabyldap, iske tez kirisip ketkeni qarapaıym adamdardyń keýdesine senim uıalatyp otyr, sebebi búgingi kúni bılikke degen senim bárinen de mańyzdy, joǵary bolyp tur: biz bárimiz de eldegi turaqtylyq pen beıbitshilikti, kóshede alańsyz júrgenimizdi, jat pıǵyldy adamdardyń tynyshtyǵymyzdy urlamaǵanyn qalap otyrmyz.
Ulttyq keńes – bul bizdiń qoǵamymyzdyń tynyshtyǵyn shaıqaǵysy keletinderge qarsy aıtylǵan jaýap, bul – ártúrli qoǵamdyq toptardyń, ár býyndaǵy urpaqtyń bıliktiń áreketi týraly óz oıyn ashyq aıtyp, usynysy men jobasyn ortaǵa salýǵa múmkindik beretin kelisimge, ortaq mámilege kelý alańy. Sol sebepti reforma jasaǵysy kelip qulshynatyndarmen, ony júzege asyrýǵa umtylatyndarmen, sodan keıingi onyń nátıjesi úshin barmaǵyn shaınap, ókinetindermen keri baılanys jasaýdy retke keltirý múmkindigin paıdalanǵanymyz óte oryndy.
Qasym-Jomart Kemeluly áleýmettik saıasatty jańartý qajettiligin alǵa tartyp otyrǵan kezde bul ıdeıa der kezinde jasalýymen ári ózektiligimen kóńilge qonatynyn kórsetti. Ulttyq keńes memlekettiń nazaryn osy saladaǵy mańyzdy máselelerge aýdarýǵa múmkindik beredi. Ony óz maqsatymyzǵa paıdalana alamyz ba, joq pa, ol tek bizge baılanysty bolyp otyr.
Biraq mádenıet salasynda qyzmet etetin men, túıini tarqatylmaǵan, kúrmeýi qıyn máselelerdiń sheshimi turǵyn úı, jalaqy nemese baǵa saıasaty sekildi áleýmettik salalardyń ǵana sheńberinde tuıyqtalyp qalmaǵanyn qalaımyn. Biz óskeleń urpaqtyń tárbıesindegi túıtkilderdi, bilim men mádenıettiń ózara baılanysyn qamtamasyz etýdi, halyqtyń jalpy mádenıetin qalyptastyryp, kóterýdi talqylaýdy da umytpaýymyz kerek. Ázirge qoǵamdaǵy azamattarymyzdyń deni: «Men azatpyn, erkinmin, endeshe ózimdi qalaı ustaǵym kelse, solaı ustaımyn, ne istegim keledi, sony isteımin, eshkimmen de sanasýǵa mindetti emespin» degen júgensizdikke jeteleıtin jaǵymsyz qaǵıdany ustanym etip alǵan. Bul jaǵdaıda Prezıdenttiń jastarǵa qaraı moıyn buryp, olardyń saıası kózqarasy men unamsyz ustanymdarǵa qaraı bólinýine jol bermeıtinine ýáde etkeni kóńildegi kóp kúdikti sylyp tastaǵandaı boldy.
Mádenıet qaıratkerlerin aıryqsha qýantqan taǵy bir másele týraly aıtpaı ketkenim bolmas: Prezıdent «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasyna jastardy tárbıeleýdiń ózindik quraly ispetti mán berip qarap otyr. Qazaqstanda júzege asyrylyp jatqan bul baǵdarlamanyń baǵyttary kóp jáne búgingi mádenı jetistikterimiz ben onyń halyqaralyq moıyndalýynyń qondyrǵysy bolyp otyrǵan mádenı murany ulttyń tiri baılyǵy etip kórsetetin maqsatqa ıe. Jastar óziniń tamyry men tarıhy úshin maqtanýy kerek. Sebebi biz jasampaz ıdeıalar men qýatty naq sol bastaý-bulaqtardan alamyz.
О́z tańdaýymyzben qol jetkizgen búgingi tarıhı oqıǵa búkil qazaqstandyqtardy odan ári biriktirgendeı bolyp otyr. Biz barlyq jerde ulyqtaý saltanatyn, Prezıdenttiń Úndeýin talqylap, elimiz úshin, saıası mádenıettiń bıik deńgeıi men bostan jyldarda boıymyzǵa sińgen azamattyq jaýapkershilik úshin maqtanatynymyzdy bir adamdaı sezindik. Mindet belgilendi, endi tek maqsatqa jumylyp, alǵa basý ǵana bizdi mejege jetkizedi.
Nadejda GOROBES,
Abaı atyndaǵy Qazaq memlekettik akademııalyq opera jáne balet teatry dırektorynyń orynbasary,
Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri