QR Premer-Mınıstri Asqar Mamınniń tóraǵalyǵymen ótken Úkimet otyrysynda aýyldyq jerlerde ómir súrý deńgeıin arttyrý máseleleri qaraldy. Aýyl sharýashylyǵy mınıstri S. Omarov qazirgi tańda mınıstrlik Agroónerkásiptik keshendi damytý boıynsha 2021-2025 jyldarǵa arnalǵan ulttyq jobasyn ázirlep jatqanyn aıtty, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Onyń negizgi áleýmettik-ekonomıkalyq mindetteri:
1 mln aýyl turǵynynyń tabysyn turaqty arttyrý;
70 myń otbasylyq sharýashylyq qurý;
500 myńǵa jýyq adamdy aýyl sharýashylyǵynda jumyspen qamtý;
350 myń fermerlik jáne úı sharýashylyqtaryn tarta otyryp, 7 ekojúıe qurý.
Atalǵan mindetterge qol jetkizý úshin aýylda turaqty jumys oryndaryn qurýǵa jáne aýyl halqynyń tabysyn arttyrýǵa múmkindik beretin ınvestısııalyq jobalar iske asyrylady. Jalpy respýblıka boıynsha bes jyl ishinde 4,5 trln teńge somaǵa 845 ınvestısııalyq jobany iske asyrý josparlanýda. Onyń ishinde bıyl 335 mlrd teńge somasyna 285 jobany engizý josparlanýda.
Qazirgi tańda atalǵan ınvestısııalyq jobalar óńirlerdiń ákimdikterimen jáne ınvestorlarmen pysyqtaldy. Sáıkes Jol kartalary bekitilip, onyń sheńberinde mınıstrlik turaqty túrde olardyń iske asyrylýyna baqylaý jáne monıtorıng júrgizýde.
«Bul jobalar Memleket basshysynyń 7 iri ekojúıeni qurý jónindegi tapsyrmasynyń ajyramas bóligi bolady, onyń sheńberinde dándi jáne maıly daqyldardy, jemister men kókónisterdi, qantty, et pen sútti óndirý jáne óńdeý boıynsha ekojúıeni qurý jónindegi ınvestısııalyq jobalardy iske asyrý josparlanýda. Máselen, Soltústik Qazaqstan oblysynda astyq óndirý jáne óńdeý jónindegi «BioOperations» JShS zákirlik kásiporny bar ekojúıesi qurylýda, ol astyq daqyldaryn tereńdete qaıta óńdeý zaýytyn, qurama jem zaýytyn, qus sharýashylyǵy keshenin, sút-taýarlyq fermasyn jáne atalǵan kásiporyndardy shıkizatpen qamtamasyz etetin aýyl sharýashylyǵy óndirýshilerin biriktiredi. О́ńirlik mamandandyrýdy eskere otyryp, eldiń barlyq óńirlerinde uqsas ekojúıeler qurý josparlanýda», dedi aýyl sharýashylyǵy mınıstri.
Jalpy ımportty almastyrý aıasynda 2024 jylǵa deıin 19 qus fabrıkasyn, jyl saıyn 35 taýarlyq sút fermasyn, 9 et kombınatyn iske qosý, sondaı-aq Jambyl oblysynda 1 jańadan qant zaýyty qurylysy josparlanǵan. 6,6 myń ga alańda jańa qarqyndy baq otyrǵyzý kózdelgen. Bul jobalardy engizý aýylda 20 myńǵa jýyq jumys ornyn qurýǵa múmkindik berdi.
Sonymen qatar «Eńbek» baǵdarlamasy aıasynda aldaǵy bes jylda aýylda 250 mlrd teńge somasyna 50 myń mıkrokredıt berý josparlanyp otyr. Atalǵan badarlama boıynsha ótken jyldyń ózinde osy maqsattarǵa 43,2 mlrd teńge baǵyttaldy, bul 11 myńnan astam mıkrokredıt berýge múmkindik berdi, onyń 60%-yn startap-jobalar quraıdy. Baǵdarlamany iske asyrý aýylda 11 myń turaqty jumys ornyn qurýǵa múmkindik berdi.
Sondaı-aq, «Sybaǵa» baǵdarlamasy boıynsha jeńildetilgen kredıt berý aıasynda 2025 jylǵa deıin etti mal sharýashylyǵynda 175 mlrd teńge somasyna 2500 sharýashylyqqa kredıt berý josparlanýda, nátıjesinde 10 myń jumys orny qurylady.
Qoı sharýashylyǵynda «Altyn asyq» baǵdarlamasy boıynsha 117,2 mlrd teńge somasyna 11 myń sharýashylyqqa kredıt berý josparlanǵan, bul 33 498 jumys ornyn qurýǵa múmkindik beredi.
«Keń Dala» baǵdarlamasy boıynsha jyl saıyn kóktemgi dala jáne egin jınaý jumystaryn júrgizýge 70 mlrd teńge kóleminde bıýdjettik kredıt bólinedi. Aǵymdaǵy jyly 2400 taýar óndirýshige 3 mln ga alańǵa aýyl sharýashylyǵy daqyldaryn egý úshin jalpy somasy 70 mlrd teńge qysqa merzimdi kredıt berý kózdelgen. Búgingi kúni baǵdarlama sheńberinde 1923 aýyl sharýashylyǵy eńbekkeri jalpy somasy 63 mlrd teńgege qarjylandyryldy», dedi S. Omarov.
Sondaı-aq, Memleket basshysynyń tapsyrmasy boıynsha ótken jyldan bastap 24,5 mlrd teńge somasyna dándi jáne maıly daqyldardy kepildi forvardtyq satyp alý tetigi engizildi jáne iske asyryldy, nátıjesinde 516,9 myń tonna dándi jáne maıly daqyldar satyp alyndy. Aǵymdaǵy jyly 45,3 mlrd teńge somaǵa forvadtyq satyp alýdy ótkizý josparlanyp otyr, ıaǵnı bul ótken jylmen salystyrǵanda eki esege jýyq kóp.
Agroónerkásiptik keshendi damytý kóbinese aýyldyq aýmaqtardy, onyń ishinde aýyldaǵy áleýmettik jáne ınjenerlik ınfraqurylymdy qoldaý jónindegi baǵdarlamalardyń tıimdi iske asyrylýyna baılanysty. Bul baǵytta Úkimet belsendi túrde sharalar qabyldaýda, sonyń ishinde aýyldyq eldi mekenderde turǵyn úı qurylysyn ınjenerlik-kommýnıkasııalyq ınfraqurylym júrgizý jolymen damytý, aýyl halqyn sýmen jabdyqtaý qyzmetterimen qamtamasyz etý jáne avtomobıl joldaryn jóndeý boıynsha sharalar qabyldaýda.
Budan basqa, aǵymdaǵy jyly aýylda turǵyn úı salýdyń jańa tetigin engizý josparlanýda, ol aýyldarda qyzmetkerler úshin turǵyn úı salý kezinde jumys berýshi shyǵyndarynyń 50%-yn sýbsıdııalaýdy kózdeıdi, bul aýyldyq jerlerge jas kadrlardy tartýǵa múmkindik beredi. Bul bastamany agrobıznes birneshe ret kóterdi jáne Úkimet ony qoldap otyr. Jalpy, Ulttyq jobany iske asyrý nátıjesinde 5 jyl ishinde eńbek ónimdiligin 2,5 ese arttyryp, salaǵa 4,5 trln teńge ınvestısııa tartýǵa múmkindik beredi, bul óz kezeginde 500 myń adamdy jumyspen qamtamasyz etedi.