Týysqandar chaty men áleýmettik jelilerde «Toıhananyń artqy esiginen tyǵylyp kirip, toılatyp júrgen kezimiz» dep sýret salatyn áýmeserler áli de jetkilikti. Sondyqtan bul indettiń zardaby birazǵa deıin jalǵasatynyn joqqa shyǵarýǵa bolmas. Eger oqyrman esinde bolsa, elimizdegi eń alǵashqy koronavırýs indetin óńirlerge «eksporttaýshylar» da osy qudalyq pen toıdan qalmaıtyndar edi.
Toılardan indetti «sarqytqa» áketip júrgenderdiń naqty mysalyn baıandamas buryn, koronavırýs vaksınasyna qarsy bolǵandardyń kópshiligi qazir aınalasyndaǵy qaıǵyly oqıǵalardy óz kózderimen kórip, kózqarasy ózgere bastaǵanyn baıqaýǵa bolady. Eń bastysy, qazirgideı jaǵdaıda durys jáne ǵylymǵa negizdelgen naqty aqparattar qajet.
Sonymen búginde bizdiń shaharda bezek qaqqan jedel járdemniń 30%-y koronavırýs pen pnevmonııaǵa shaldyqqandardy tasıdy. Ne desek te, Almatyda hali aýyr naýqastardyń sany artty, jansaqtaý bólimsheleri 44%-ǵa toldy. Jansaqtaý jáne ıntensıvti terapııa bólimshelerinde 300-den asa naýqas bolsa, al reanımasııalyq tósektik oryndardyń jalpy sany – 700. Qazirgi kezde kovıdtik stasıonarlar bir mezgilde 7 045 pasıentti qabyldaı alsa da, kovıd ortalyqtaryn keńeıtý máselesi qarastyrylyp otyr.
Qalanyń Oqý-klınıkalyq ortalyǵynda, ftızıopýlmonologııa ortalyǵynda, gýmanıtarlyq-pedagogıkalyq kolledjinde indet juqtyrǵandar úshin qosymsha oryndar ashyldy. 4 tamyzdan bastap «Hak» medısınalyq ortalyǵyna 130 tósektik oryn qoıylsa, 3 jasqa deıingi balalar ata-analarymen birge jatyr.
Mysaly, Almatydaǵy №36 qalalyq emhanasynyń bas dárigeriniń uıymdastyrý-ádistemelik jumysy jónindegi orynbasarynyń mindetin atqarýshy Venera Tohtahýnova vaksına alǵandarda aýyr jaǵdaılar bolmaǵanyn atady.
Dárigerler vaksınaǵa qarsy bolyp júrgen pasıenttermen shama-sharqynsha áńgimelesip, barlyq málimetti túsindirip otyr.
«Kóbine, KVI-ge qarsy ekpeden nege bas tartasyz degen suraqqa, pasıentter ol asqynýlar týdyryp, odan ólip ketý múmkin dep jaýap berip jatady. Aıtarym, búginde birde-bir qaıǵyly jaǵdaı tirkelgen joq jáne vaksınadan keıin aýrýdyń asqynýy nemese ólýi múmkin ekeni dáleldenbegen. Vaksına alǵan adamdardyń KVI ınfeksııasynan qorǵalǵany dáleldendi, al ekpeden keıin koronavırýs juqtyratyndar óte az. Vaksınalanǵan adam dert juqtyrsa, jaǵdaıy jeńil nemese sımptomsyz ótedi», deıdi dáriger.
О́kinishke qaraı, bári birdeı bolmasa da, vaksınaǵa qarsylyq tanytýshylar kóbinese egjeı-tegjeıli aqparat alǵannan keıin dárigerlerdiń dálelderimen kelisip, ekpe alýǵa sheshim qabyldap jatady.
«Jeke qorǵanys quraldaryn joıý týraly aıtar bolsaq, biz usynǵandaı eger adam bir rettik maska taǵyp júrse, ony ár 3 saǵat saıyn, ásirese 30-40 gradýs temperatýrada aýystyryp turǵan jón. Terlegen kezde maska tıimsiz. Maskalar A synybynda, ıaǵnı turmystyq qaldyqtar retinde shyǵarylady. Birneshe ret qoldanylǵan maskalardy kún saıyn jýyp, býlaý kerek. Sodan soń ony ystyq útikpen útiktemese, onda betperdeniń paıdasy az», deıdi V.Tohtahýnova.
Osy rette vaksına túgili indettiń baryna senbegen Almatydaǵy Ortalyq qalalyq klınıkalyq aýrýhana pasıentiniń oqıǵasyna toqtalaıyq. Otbasymen Almatyǵa demalýǵa kelgen Qyzylorda qalasynyń turǵyny Jámıla Janaevanyń indet juqtyrý tarıhy tómendegideı.
– Almatyǵa kelgennen keıin ózimdi nashar sezinip, dene qyzýym kóterilip, álsizdik paıda boldy. Basynda sýyqtadym dep oılap, úıde bir apta boıy ımprovızasııalanǵan quraldarmen emdeldim. Jaǵdaıym nasharlaı bastaǵan kezde PTR tapsyryp edim, test nátıjesi oń bolyp shyqty. Sodan dereý jedel járdem shaqyrdym, olar meni Ortalyq qalalyq klınıkalyq aýrýhanaǵa alyp keldi. Úshinshi kúni meniń jaǵdaıym tipti nasharlap, jaqsaqtaý bólimine aýystyrdy, onda tórt kún jattym. Jaǵdaıym óte aýyr halde bolǵan bul kúnder esimnen shyqpaıdy. Dárigerler janymnan bir qadam da alys ketpedi. Betim beri qaraǵannan keıin osy aýrýhanaǵa, osyndaı joǵary bilikti mamandarǵa barǵanyma óte qýandym. О́zim bilim berip otyrǵan muǵalimmin, soǵan qaramastan koronavırýs ınfeksııasy baryn moıyndaǵym kelmedi. Jahandyq indet týraly áleýmettik jelilerde udaıy oqyp otyrsam da, biraq onyń baryna men de, kúıeýim de senbegen edi. Ol vaksınalaýǵa qatty qarsy bolyp, maǵan da ekpe jasatýǵa ruqsat bermedi. Aıtqandaı, kúıeýim de aýyryp qaldy. Osy aýrýhananyń barlyq qyzmetkerlerine alǵys aıtqym keledi. Olar árbir naýqasqa yjdaǵatpen qaraıdy eken. Olarǵa tózim tilegim keledi, óıtkeni olar osyndaı qıyn jaǵdaıda shydamdylyqpen jumys isteıdi jáne kún saıyn ózderin qaýip-qaterge dýshar etip otyrǵanyn kórdim, – deıdi Almatynyń qonaǵy.
ALMATY