• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
О́ner 16 Maýsym, 2022

Qara ton

441 ret
kórsetildi

«Qara shapan –Jaýynda ákem, saýynda sheshem kıgen,Sol shapannyń qoınyna sheker de úıgem.Jamaý-jamaý biz kórgen balalyqtaı,Qaıda qaldy shapanym kósherde úıden?». Jas aqyn Erik Narynnyń osy óleńi kartınadaǵy boıaýmen úndesetin sekildi. Bir detalmen-aq tirliktiń qasiretin kórsetý, ony júrekpen seziný qıyn dúnıe. Biraq jan tolǵanysyńyz tús bolyp tógilgende kenep betinde erkin qalyqtaısyz.

Aq qaǵaz betinde kómir men soýsty qoldaný arqyly kes­kindeme ónerinen qupııa iz­degen jas sýretshi Ásemqul Beı­bit­tiń shyǵarmashylyǵy erek­she. Qa­rapaıym tásilmen oryn­dal­ǵanyna qaramastan, grafıka pa­raqtarynda qylqalam ıesiniń emosıonaldyq kúızelisi men ishki jan-tebirenisi baı­qalyp turady.

Sýretker kompozısııany utym­dy sheshý úshin, formany qa­lyptastyrýǵa erekshe mán be­re­di. 2015 jyly jazylǵan «Qara ton» týyndysy sózimizge dálel. Shy­ǵarmada qara ton jamylyp, uıyq­tap jatqan áıel adam beıne­lengen. Munda ómirdiń azaby aýyr uıqymen astasyp jatyr. Ana­nyń qara tondy jamylyp syrt­qy dúnıe­den oqshaýlanýy, ózin shekteýi, qor­ǵanýy, sonymen bir­ge dár­mensizdigi baıqalady.

Qara ton – sharshap-shal­dy­ǵýdyń belgisi. Uıqy – bul kez kelgen adamnyń bir ýaqytqa tuıyqtalýy, qupııalanýy. Sýretshi kompozısııany jo­­ǵar­ǵy núkteden alyp jazǵan. Iаǵnı keńistikte tereńdik qa­lyp­­­tas­paı, kerisinshe, jazyq­tyq betindegi formalar aq qa­­ǵaz betinde oınap, kólem qalyp­tastyra túsken. Mysaly, ton­nyń astyndaǵy adamnyń dene pishini, tonnyń jeńderin jazýy. Bar-joǵy qos tús ári túrli shtrıh­tyń ózara kúrdeli baılanysy arqyly ár zattyń, for­manyń kólemi nanymdy beı­nelengen. Baqsańyz, kompozı­sııa­daǵy kishigirim detaldar da qarapaıym sheshilgen. Jerge tóselgen alasha jáne jas­tyqtar birneshe jolaqpen órilgen. Shárkeıi – bul úıdiń jaılylyǵyn bildiredi. Ol óziniń álemi, áıel adamnyń jeke keńistigi.

Avtor bul jumysty jyldam tamashalaýǵa emes, asyqpaı sýretshiniń qımylymen, oıy­men sharpysyp, onyń boıaýmen baıandalǵan qarapaıym sıýjetin kórýge asyǵady. Qan­sha jerden qarapaıym bolsa da, meıirimdilik, mahabbat sezimderi arqaý bolǵan shyǵarma eleń etkizbeı qoımaıdy. Sýret­shi óziniń jeke álemin jasaý arqyly, jalpy, ómirdiń fılosofııasyn uǵynýǵa tyrysady.

Sońǵy jańalyqtar