Koronavırýs qaıtalanýy múmkin be?

Elimizde jyl basynda KVI aýrýshań­dy­ǵynyń shamaly ósýi baıqalǵan, alaıda sońǵy aptada aldyńǵy aptamen salys­tyr­ǵanda aýrýshańdyq 3,6 esege – 127-den 457 jaǵdaıǵa deıin ósken. Aıta ketý kerek, COVID-19 aýrýynyń ósýi basqa elderde de baıqalady. Máselen, álemdegi koronavırýs ınfeksııasy boıynsha statıstıka derekteriniń málimetinshe, sońǵy 7 kún­de syrqattaný 15%-ǵa, ólim-jitim 3%-ǵa artqan. Tósek oryndardyń qamtylýy 5%-dy quraıdy, rezervte 22 myńnan astam oryn bar.

Elimizde sońǵy aptada 457 jaǵdaıdyń 391-i nemese 85 %-y Almaty jáne Nur-Sultan qalalaryna tıesili. Vaksına alý mártebesin taldaý kezinde azamattardyń 80 %-y KVI-ge qarsy vaksına almaǵan jáne vaksınadan keıin 6 aıdan astam ýaqyt ótken adamdar ekeni anyqtaldy.

Mamandardyń sózine súıensek, vaksına KVI ınfeksııa­synan qorǵaýdyń jáne ujymdyq ımmýnıtetti qalyptastyrýdyń jalǵyz tıimdi sharasy ekenin kórsetedi. Esterińizge sala keteıik, COVID-19-ǵa qarsy vaksına salý naýqany jalǵasýda. Sońǵy derekter boıynsha vaksınamen qamtý – 80,2%-dy, ekinshi komponentpen qamtý 78,0%-dy qurady. Revaksınany tıisti halyqtyń 67,4%-y aldy. Qaıta vaksınany 170 myń adam nemese tıisti kontıngenttiń 50,6%-y aldy. Qazirgi ýaqytta táýligine 20-21 myń ekpe jasalady. Osy baǵyttaǵy jumystar jalǵasýda. Aıta ketý kerek, mamyr aıynda koronavırýs shtamdaryn retke keltirý kezinde «Omıkron» nus­qalarynyń 99%-y anyqtaldy, onyń 27%-y «Stella-Omıkron» jáne maýsym aıynda júrgizilgen PTR-skrınıng barysynda Almaty qalasynda «Stella-Omıkron» nusqasynyń 78%-y anyqtal­dy. Qazirgi ýaqytta anyqtal­ǵan shtammdardy odan ári zertteý úshin júıelendirý júrgizilýde, nátıjeler boıynsha jumys jalǵasýda. Jalpy, respýblıkada koronavırýs ınfeksııasyna qarsy úsh vaksına bar, barlyǵy – 2,3 mln doza. KVI boıynsha turaqty epıdemııalyq jaǵdaıdy qoldaý maqsatynda, ásirese KVI aýrýy boıynsha joǵary táýekel tobyna kiretin adamdarǵa revaksınadan ótý usynylady.

Premer-Mınıstrdiń orynbasary Eraly Toǵjanovtyń tóraǵa­lyǵymen ótken Qazaqstan Respýb­lı­kasynyń aýmaǵyn­da koro­­na­vırýs ınfeksııasy taralýy­nyń aldyn alý jónin­degi vedoms­tvo­aralyq komıs­sııanyń otyrysynda vıse-premer naýqastar sany artyp kele jatqanyn jetkizgen edi.

«Ázirge eń mańyzdy másele – vak­sınalaý. Naýqastar sany ós­ken jaǵdaıda maska taǵý reji­mine qaıta oralýymyz múmkin. Qazir táýligine 100 adamǵa deıin naý­qastar sany artyp keledi. Karan­tın sharalaryn kúsheıtý máselesi vedomstvoaralyq ko­mıs­­sııanyń otyrysynda qara­lady. Maska taǵý jóninde ǵana emes, jalpy sharalar boıynsha», dedi vıse-premer.

Densaýlyq saqtaý mınıstri Ajar Ǵınııat elimizde maý­sym aıynyń ortasynan bas­tap koronavırýs ınfeksııasyn juq­tyrǵandar sanynyń artqanyn atap ótti. Máselen, ótken aptamen salystyrǵan­da juqtyrý jaǵdaılary 2,9 ese artqan, naýqastardyń 80%-yna jýyǵy – indetke qarsy ekpe almaǵandar jáne sońǵy ekpeden keıin 6 aı ótip ketken adamdar. Eldegi COVID-19 kórsetkishteriniń artýyn eskere otyryp, Qazaqstan aýmaǵynda koronavırýs ınfeksııasynyń taralýyna jol bermeý jónindegi vedomstvoaralyq komıssııa óńir­ler epıdemııalyq qaýip-qater­diń sary aımaǵyna kóshken jaǵdaı­da tómendegi qosym­sha sharalardy qabyldaý kerek­tigi týraly sheshim qabylda­dy. Olar naýqaspen tyǵyz qa­rym-qatynasta bolǵandardy qashyqtan jumys jasaý formatyna kóshirý, COVID-19-ǵa qarsy ekpe saldyrýǵa bolmaıtyn qyzmetkerler men júkti áıel­derdi qashyqtan jumys isteý formatyna aýystyrý, jabyq jerler men qoǵamdyq kólikte mindetti túrde maska taǵý, 10-nan asa adam qatysatyn jınalystardy onlaın formatta ótkizýdi usyný. Sondaı-aq aımaqtyń epıdemııalyq ahýalyna qaramastan, áýede, TJ kólikteri men halyqaralyq avtobýstarda maska taǵý usynylady.

Densaýlyq saqtaý mınıstri ınfeksııanyń taralýynyń ósýi­ne qaramastan, «Respýblıka boıyn­sha jaǵdaı synı emes» dep sanaıdy.

«Biz «jasyl aımaqta» tur­myz, syrqattanýshylyqtyń ósýine qaramastan, tósekterdiń qam­tylýy nebári 6%-dy quraı­dy. Epıdemııalyq jaǵ­daı matrısasyna sáıkes shara­lar qabyl­daný­da. Búgingi tań­da elimiz «jasyl» aımaqta orna­las­qan, sondyqtan qosymsha sharalar qabyldaýdyń qajeti joq. Sebebi qorqatyndaı, alań­daıtyndaı oqıǵa tirkelmedi», dedi A.Ǵınııat.

Ol sondaı-aq pasıentterdiń vaksına alý mártebesin taldaý kezinde 80%-ǵa jýyǵy KVI-ge qarsy vaksına almaǵan adamdar jáne vaksınalaý men revaksınalaýdan keıin 6 aıdan astam ýaqyt ótkeni anyqtalǵanyn atap ótti.

«Usynylǵan derekter óńir­lerdiń halyqty KVI-ge qarsy vak­sı­nalaý jáne revak­sınalaý bo­ıyn­sha jetkilik­siz jumys at­qar­­ǵanyn kórsetedi. Álemde jáne bizde syrqattanýshylyqtyń bir­tin­­dep ósýi, bul sózsiz ujym­dyq ım­­­mý­­nıtettiń álsireýine ákeledi. Osy­­ǵan baılanysty óńir­­ler­ge tıis­­ti halyqty qaı­ta vaksı­na­laý bo­­ıyn­­sha jumys­ty kúsheıtýdi tap­­sy­­rýdy suraı­myn», dep atap ótti ol.

Atalǵan mınıstrliktiń 2022 jylǵy 3 shildedegi málimeti bo­­ıyn­sha Qazaqstanda I komponent­pen 9 526 392 adam vaksına sal­dyr­­dy, II komponentpen

9 311 204 adam qamtyldy. Revak­sına­lan­ǵan­dar sany – 4 817 836 adam. Al 1 069 adam koronavırýs ınfeksııasynan emdelýde, olar­dyń ishin­de 147 pasıent stasıonarda, 922 naýqas ambý­la­torııalyq deńgeı­de em qabyldaýda. KVI+, KVI- shaldyqqandardyń arasynda 8 adamnyń jaǵdaıy aýyr, jaǵ­daıy óte aýyr nemese О́JJ ap­paratynda jatqandar joq.

«Aýyryp em izdegenshe, aýyr­m­aıtyn jol izdeýge» basa mán bergen durys sııaqty. Sebebi kúni keshe Almaty qalasy «sary» aı­maqqa aýysty. Bul týraly Den­saýlyq saqtaý mınıstrligi sanıtarlyq-epıdemıologııalyq baqylaý komıtetiniń resmı ókili Erjan Baıtanaev málim etti.

«4 shildeden bastap Almaty qalasy «sary» aımaqqa ótti. Qazir­gi ýaqytta qalanyń memle­ket­tik bas sanıtar dárigeri qaýlyny daıyndaý ústinde. Qaýlyda bar­ly­ǵy jazylady. Osy oraıda biz ár azamatty koronavırýsqa qarsy vaksına alýǵa jáne revaksınasııadan ótýge shaqyramyz», dedi Erjan Baıtanaev.

Onyń aıtýynsha, búginde koronavırýsqa shaldyǵyp jatqan azamattardyń 80 paıyzy vaksına almaǵan.

«Qazaqstandyqtardy ózi men jaqyndarynyń densaýlyǵyn saqtaý maqsatynda vaksına alýdyń barlyq prosesinen ótýge shuǵyl túrde shaqyramyz. Bul prosess ujymdyq ımmýnıtetti qalyptastyra túsý úshin de mańyzdy», dedi ol. Eske sala ketsek, Qazaqstan «sary» aımaqqa ótse, Úkimet tarapynan qandaı shara­lar qolǵa alynatyny habar­lanǵan edi. Densaýlyq saqtaý mınıstri Ajar Ǵınııat óz sózinde elimizde maýsym aıynyń ortasynan bastap koronavırýs ınfeksııasyn juqtyrǵandar sanynyń artqanyn atap ótti. Aıta keteıik, Koronavırýsqa qarsy kúres jónin­degi vedomstvoaralyq komıssııa qazirgi kezde elimizde «Qyzyl» aımaqqa jatatyn óńir joq ekenin málimdedi. «Sary» aımaqta – Almaty qalasy, «Jasyl» aımaqta – Nur-Sultan, Shymkent qalalary, Almaty, Aqtóbe, Atyraý, Aqmola, Batys Qazaqstan, Shyǵys Qazaqstan, Jambyl, Qaraǵandy, Qostanaı, Qyzylorda, Mańǵystaý, Sol­tústik Qazaqstan, Pavlodar, Túrkistan oblystary tur.