Atyraýda jańa zaýyttyń iske qosylatyn ýaqyty taıap keledi. Bul – polıpropılen shyǵaratyn zaýyt. Onyń negizgi qurylysy byltyr jeltoqsan aıynda aıaqtalǵan. Munda bastapqy kezeńde mashına jasaý, medısına, turmystyq tehnıka men qubyrlar óndirisinde jıi qoldanylatyn polıpropılenniń 11 túrin shyǵarý kózdelgen. Keıin ónim túri 65-ke deıin kóbeıedi.
«Qazmunaıgaz» UQ AQ basqarma tóraǵasy Maǵzum Myrzaǵalıevtiń málimetinshe, Qazaqstannyń naryǵynda polıpropılen kóp qoldanylmaıdy. Qazirgi qajettilik shamamen 45-50 tonnanyń shamasyn quraıdy. Sol sebepten jańa ónimniń basym bóligi shetelge eksporttalady.
– Bul munaıly óńirdegi eń iri zaýyttyń biri bolmaq. Zaýyt ashylǵannan keıin 500-den asa jańa jumys orny qurylady. Jylyna 500 myń tonna polıpropılen shyǵarylady, – deıdi M.Myrzaǵalıev.
KPI JShS basqarma tóraǵasynyń birinshi orynbasary Damır Áshimovtiń deregine súıensek, bul – qurylysy erekshe zaýyt. Onyń qurylysyn 2008 jyly qurylǵan KPI JShS júrgizgen. Qurylys jumystaryna álemniń 15 elinen eń bilikti 100-den asa ınjener-maman tartylǵan. О́ıtkeni atalǵan joba qýaty men tehnologııalyq jabdyqtalýy jóninen álemdegi jetekshi on zaýyttyń qataryna enip otyr. Muny táýelsiz Qazaqstanda munaı-gaz hımııasy salasynda qolǵa alynǵan alǵashqy zaýyt deýge bolady. Zaýyt aýmaǵy 3,5 myń gektardy alyp jatqan arnaıy «Ulttyq ındýstrııaldy munaıhımııalyq tehnopark» arnaıy ekonomıkalyq aımaǵynda boı kóterdi.
– Maqsat – elimizde munaı hımııasy klasterin qalyptastyryp, qosymsha quny joǵary, eksportqa baǵyttalǵan ónimder shyǵarý. Osy arqyly ónerkásip salasyn ártaraptandyrýǵa arnalǵan polımer óndirisin jolǵa qoıý kózdelip otyr. Zaýytta «Teńiz» ken ornynan jetkiziletin propannan polıpropılen óndiriledi. Bul – plastıkalyq jipter, qubyrlar, plenkalar, sómkeler, medısına jáne ózge salalardaǵy ónimderdi shyǵarýǵa qajetti negizgi shıkizat kózi, – deıdi D. Áshimov.
Onyń málimetine qaraǵanda, jaqynda atalǵan zaýyttyń tehnologııalyq qondyrǵylaryna propan berý bastaldy. Endi kompanııa iske qosý-retteý jumystarynyń ekinshi kezeńi – propandy degıdrleý reaktorlaryna katalızatordy júkteýge kirisedi.
Zaýyttyń tehnologııasy AQSh, Germanııa, Fransııa, Reseı, Qytaı, Japonııa, Koreıa elderinen jetkizildi. Joba qurylysyn júrgizýge Siemens, MAN, SGS, Air Liquide, Mitsubishi sekildi álemdegi kóshbasshy kompanııalardyń mamandary qatysty. Qondyrǵylar men jabdyqtardy daıyndaýshy zaýyttardyń bas ınjenerleri joǵary tehnologııalyq jabdyqtardy iske qosý, operatorlardy jańa jabdyqtarmen jumys isteýge oqytý úshin Atyraýǵa arnaıy keldi. Jobaǵa jumysqa tartylǵan jergilikti mamandar shetelderde biliktiligin arttyrý kýrstarynan ótken.
Jańa zaýyt Atyraý qalasynan soltústik-shyǵysqa qaraı 33, Qarabatan temir jol beketinen soltústikke qaraı 9 shaqyrym qashyqta ornalasqan. Ýchaske qoldanystaǵy temir jolǵa (9,2 shaqyrym), avtomobıl jolyna (6,3 shaqyrym), sý qubyry men elektr jelisine, tasymaldaýǵa arnalǵan ózge de ınfraqurylymdarǵa jaqyn ornalasqan. Qurylys alańyn tańdaý men ýchaskelerdi josparlaý kezinde halyqaralyq standarttar, ınjenerlik-tehnıkalyq tájirıbege sáıkes barlyq qaýipsiz qashyqtyq eskerilgen.
Atyraý oblysy