Qarjy mınıstrligin sıfrlandyrý turmysty qanshalyqty jeńildetti?

Bıyl Memlekettik kirister komıteti Memleket basshysynyń tapsyrmalaryn oryndaý aıasynda biraz jobany qolǵa alǵan. Onyń ishinde Biryńǵaı tereze, «ASTANA-1» aqparattyq júıesi, elektrondyq shot-faktýra, Táýekelderdi basqarý júıesi, sondaı-aq halyqqa jáne bızneske arnalǵan mobıldi qosym­sha­lar da bar. Mysaly, Biryńǵaı tereze aqparattyq júıesi kedendik eksporttyq, ımporttyq operasııalardy jeńildetý, ońtaılandyrý jáne ımport qujattaryn berýdi avtomattandyrýǵa arnalǵan.

«Elge qaýipsiz ónimdi ákelý bo­ıyn­sha barlyq ýákiletti organdardyń elek­­trondyq ruqsat qujattaryn berý bir tereze qaǵıdaty boıynsha júzege asyrylady. Rastaıtyn qujattar men málimetterdi birneshe ret usyný aly­nyp tastaldy. Qyzmet alý ýaqyty 30 kúnnen 5 kúnge deıin qysqartyldy. Búginde júıede 6,3 myń paıdalanýshy tirkel­gen. Jyl basynan beri 78 myńnan astam sáıkestendirý sertıfıkaty berildi, Den­saýlyq saqtaý mınıstrliginiń 1 045 qujaty ázirlendi, memlekettik kiris­­ter organdarynyń – 529, Aýyl sharýa­shylyǵy mınıstrligi­niń 117 qujaty osy júıede ázirlenip, berildi. «ASTANA-1» aqparattyq júıesi – taýarlardy áke­lýden bastap shyǵarýǵa deıingi barlyq kedendik prosesterdiń negizgi júıesi. Búginde kedendik deklarasııalar 100 paıyz qashyqtan, elektrondy túrde usynylady. 4,9 mln astam kedendik deklarasııa, onyń ishinde 4 mln-nan astamy (82 paıyzy) 1 mınýt ishinde avtomatty túrde shyǵaryldy. Júıe táýlik boıy toqtaýsyz jumys isteıdi, deklarasııany keńseden nemese úıden shyqpaı-aq usynýǵa bolady», deıdi Memlekettik kirister komıteti tóraǵasynyń orynbasary Azamat Panbaev.

Al elektrondyq shot-faktýralar júıesi – sharýashylyq júrgizýshi sý­bek­­tilerdiń barlyq mámilelerin qada­ǵalaı­tyn platforma. A.Panbaevtyń aıtýynsha, bastapqy býhgalterlik qujat­tardy elektrondyq túrde resimdeý de engizildi. Júıe onlaın rejimde táýlik boıy jumys isteıdi. 1 tamyzdaǵy jaǵdaı boıynsha júıeni paıdalanýshylar sany 824 myńǵa jetken. 870 mln-nan astam shot-faktýra jazylyp, taýarlarǵa 46,5 mln ilespe júk­qujat resimdelgen.

Sondaı-aq Táýekelderdi basqarý júıesi salyqtardyń jınalýyn jaqsar­týǵa múmkindik bermek. Búginde 16 mlrd-tan astam sıfrlyq qujat óńdelip, 144 táýekel modeli jasalypty.

«2021 jylǵy maýsymnan bastap «Ata­meken» ulttyq kásipkerler palata­symen birlesip kontragentterdi olar­dyń senimdilik deńgeıin anyqtaý múm­kindigimen derbes tekserý úshin «Salyq tóleýshilerdiń adaldyq ındeksi» ser­vısi iske qosyldy. Táýekelderdi bas­qarý júıesi salyqtardyń jınalýyn jaq­sartýǵa, salyqtyq buzýshylyqtarǵa jedel den qoıýǵa jáne jalǵan kásipkerlik belgilerin anyqtaýǵa múmkindik beredi. Táýekelderdi basqarý júıesi engizilgen sátten bastap bıýdjetke qosymsha 500 mlrd teńge qarajat tústi. Salyq min­dettemelerin oryndaý prosesin jeńildetý quraldarynyń biri – E-SALYQ mobıldi qosymshalaryn qurý. Jeke tulǵalar úshin «salyq ámııany» qyzmetin atqaratyn E-Salyq-Azamat mobıldi qosymshasy engizildi. Paıdalanýshylar sany 1,3 mln-ǵa jetti. Bıyl 1 qańtar­dan bastap kásipkerlik sýbektileriniń salyq mindettemelerin oryndaýyna yńǵaıly bolý úshin E-Salyq-Business mobıldi qosymshasy iske qosyldy. Búginde paıdalanýshylar sany 307 myń jeke kásipkerdi quraıdy», dedi spıker.

Qarjy vıse-mınıstri Eldar Qaz­ǵan­baev mınıstrlikti sıfrlandyrý ju­mysy – strategııalyq jáne bıýd­jet­tik josparlaý, memlekettik satyp alý, qazy­nashylyq júıelerinde bıýd­jet­tiń atqarylýy, memlekettik aýdıt jáne ka­me­raldyq baqylaý, salyq jáne kedendik ákimshilendirý sııaqty baǵyttardy qam­tı­tynyn atap ótti.

«Memlekettik jáne bıýdjettik jos­par­laý rásimderin sıfrlandyrý maq­sa­tynda «Memlekettik josparlaý jú­ıe­sin damytý» jobasy iske asyrylyp ja­tyr. Sońǵy eki jylda jobanyń birin­­shi jáne ekinshi kezeńi aıaqtaldy. Bul respýblıkalyq bıýdjetti elektrondy túrde qalyptastyrýǵa múmkin­dik berdi. Joba aıasynda strategııalyq jáne bıýdjettik josparlaýdy baılanys­tyrý rásimderi sıfrlandyryldy. «Stra­tegııalyq josparlaý» fýnksıonaly aıasynda júıege 10 Ulttyq jobanyń 9-y engizildi, bireýi qupııa jáne júıege engizilmeıdi. Sondaı-aq mınıstrliktiń júıelerimen jáne memlekettik organdar men uıymdardyń júıelerimen ıntegrasııa júrgizildi. Osy arqyly derekterdi engizý qaıtalanbaıtyn boldy jáne qaǵaz qujat aınalymy qys­qardy. «Memlekettik saraptama» jú­ıesimen ­ıntegrasııalaý boıynsha jáne transfertter men memlekettik ınves­tısııalyq jobalardy josparlaý rásim­derin sıfrlandyrý boıynsha jumystar aıaqtalýda», dedi vıse-mınıstr.

Osy jyly joba aıaqtalǵannan ke­ıin strategııalyq qujattar men res­pýblıkalyq bıýdjetti qalyptastyrý­dyń barlyq kezeńi sıfrlandyryl­maq. Bul josparlaý prosesin jeńildetip qana qoımaı, onyń ashyqtyǵyn da qam­tamasyz etedi. Qazirgi kezde memle­ket­tik satyp alýdyń barlyq prosesi avto­mattandyrylǵan. Jospar jasaý, satyp alýdy ótkizý, shart jasaý jáne oryndaý tolyǵymen elektrondy formatta ótedi. Qazir veb-portalda 100 myńnan astam ónim berýshi men 24 myńnan astam tutynýshy tirkelgen. О́tken esepti kezeń­de memlekettik satyp alýlar boıynsha shartty únemdeý 485 mlrd teńge bolypty.

«Bıyl kelesi mindetterdi júzege asyrý josparlanyp otyr. Birinshi, bir kózden alý úlesin azaıtý. Máselen, «Memlekettik satyp alý týraly» jańa zań sheńberinde satyp alýdyń básekeli tásilderin tapsyrys berýshilerdiń ót­kizýine basymdyq berilgen. Bir kóz­den alý negizderi qysqartyldy. Elek­trondyq dúken engizildi. Ekinshi, adamı faktordy boldyrmaıtyn jáne ónim berýshini tańdaýdy avtomattandyratyn reıtıngtik-baldyq júıeni ázirleý. Bul jańashyldyq 2022 jyldyń 1 shildesinen bastap qoljetimdi. Úshinshi, negizdeme­lik kelisimderdi iske qosý. Bul memleket­tik satyp alýdy ótkizý merzimin 5 jumys kúnine deıin qysqartýǵa múm­kindik bere­di», deıdi spıker.

Bıyl «Taýarlardyń elektrondyq katalogy» jobasy 1 qańtardan bastap qoldanysqa engizildi jáne jalpyǵa qoljetimdi.

«Katalog derekterdi toltyrý tárti­binde jumys isteıdi. 1 shildeden bas­tap memlekettik satyp alýda taýar­lar­dyń tehnıkalyq erekshelikterin qalyp­tastyrý fýnksıonaly qoljetimdi. Qazir­diń ózinde katalogta shamamen 16 myń tehnıkalyq erekshelik qalyp­tas­tyryldy. 2 myńnan astam paıdalanýshy tirkeldi. 461 myń taýar engizildi», dedi E.Qazǵanbaev.

Onyń aıtýynsha, bıyl katalogty ta­ýarlarmen toltyrý jáne katalogtan satyp alynatyn taýarlar tizbesin keńeıtý boıynsha jumysty kúsheıtý josparlanǵan. Sondaı-aq taýarlardy ­moderasııalaý prosesi úshin neıro jelilerge negizdelgen mashınalyq oqytý tehnologııalaryn qoldaný kózdelgen.

О́z kezeginde Sıfrlandyrý jáne memlekettik qyzmetter departamentiniń dırektory Erkin Berkeshev 2020 jyldyń sońynan bastap Elektrondyq aýdıt jobasy iske qosylǵanyn jáne qazirge de­ıin 717 mlrd teńgeden astam qamtýmen shamamen 1 600 aýdıtorlyq is-shara júrgizilgenin jetkizdi. Dástúrli aýdıt prosesin elektrondyq formatqa túrlendirý arqyly issapar, eńbek jáne ýaqyt shyǵyndary azaıady. Aýdıtor men aýdıt arasyndaǵy tikeleı baılanysty joıý jolymen sybaılas jemqorlyq táýekelderin qysqartý, sondaı-aq bir ýaqytta birneshe aýdıt obektileri bo­ıynsha aýdıt júrgizý múmkindigi týady.

«2021 jyly qashyqtan júrgizilgen aýdıtorlyq is-sharalardyń úlesi aýdı­torlyq is-sharalardyń jalpy sanynyń 31 paıyzyn qurady. Budan basqa, «Táýe­kelderdi basqarý júıesi» modýlin atap ótý qajet. Modýl aýdıtke jata­tyn memlekettik obektilerdiń tizbesin anyq­taýǵa arnalǵan. Búginde modýlde 64 táýekel ındıkatory engizildi. Jalpy, Qarjy mınıstrliginiń qyzmetin sıfr­landyrý bıýdjetti atqarýdyń ár­bir keze­ńinde profılaktıkalyq aýdıt júr­gizýge múmkindik beredi, bul shyǵystardy josparlaý, kassalyq atqarý, bıýdjet ­pen qarjylyq eseptilikti qalyptastyrý ke­zeńderi», dedi departament basshysy.

Bıyl Qarjy mınıstrligi qolǵa alǵan taǵy bir bastama – Prezıdenttiń «Mem­lekettik apparat qyzmetin bıýrokra­tııadan aryltý jónindegi sharalar týraly» Jarlyǵy sheńberinde býhgalter­lik ope­rasııalardyń biryńǵaı derekter ­bazasyn qurý jobasy. Qanatqaqty joba ­7 memlekettik organda júzege asqan.

«Jobany iske asyrý memlekettik organdardyń býhgalterlik qyzmetteri­niń derekterin shoǵyrlandyrýǵa baǵyt­talǵan. Sonymen qatar jobada biryń­­ǵaı anyqtamalyqtardy paıdalaný da jospar­lanyp otyr. Bul taldamalyq qu­ral­dardy ornatýǵa jáne qarjy sala­­syn­daǵy ártúrli prosesterdiń, ıaǵnı býhgalter­lik esepti júrgizý, esep­ti­lik berý, bıýd­jetti josparlaý jáne pár­mendi memleket­tik aýdıttiń tıimdiligin arttyrýǵa múmkin­dik beredi», dedi departament dırektory.