Búginde elimizde 5G uıaly baılanysyn engizý jumystary júrip jatyr. Birinshi kezekte respýblıkalyq mańyzy bar qalalar men oblys ortalyqtaryn qamtý josparlanyp otyr. Atalǵan jumys 2027 jyly aıaqtalýy kerek. Bul – Úkimet mejelegen merzim.
Astana Hub-tyń basqarýshy dırektory Abaı Absamettiń aıtýynsha, 5G tehnologııasynyń tıimdi tusy kóp. Onyń bızneske de, buqaraǵa da bereri mol. Sebebi jańa tehnologııa sıfrlyq sheshimderdiń tıimdiligin arttyrady.
– Halyqaralyq tehnopark eldegi 5G ekojúıesiniń damýyna erekshe nazar aýdaryp otyr. О́ıtkeni bul perspektıvaly baǵyt sanalady. Astana Hub byltyrdan bastap naqty is-sharalardy qabyldaı bastady. Máselen, tehnoparktiń aýmaǵynda 5G tolqyndaryn usynatyn stansa jumys isteıdi. Byltyr ınkýbasııalyq baǵdarlamany iske qostyq. Osynyń nátıjesinde atalǵan tehnologııa boıynsha on shaqty bıznes-keıs synaqtan ótti. Sonymen qatar biz korporasııalardy 5G-ge kóshýge úndep kelemiz. Bıyl elimizdiń úsh úlken qalasy atalǵan tehnologııamen qamtylady, – dedi Abaı Absamet.
Tele2/Altel bas dırektory Sergeı Konkovtyń pikirinshe, kompanııa da, kópshilik te jańa ekojúıeniń jemisin kórýge ázir. Sondyqtan bul baǵyttaǵy jumystar odan ári jandanyp keledi.
– Bizge tehnologııany iske qosý quqyǵyn, jıilik resýrsyn alý, jelini ornalastyrý mindeti júkteldi. Kelesi bes jylǵa lısenzııalyq mindettemeler aldyq. Aldaǵy bes jylda shamamen 3,5 myń bazalyq stansa salýymyz kerek. Bul óz kezeginde 5G tehnologııasyn paıdalanatyndardyń 80 paıyzdan astamyn qamtıdy. Osy oraıda 5G tehnologııasynyń alǵashqy sektorlary Astana, Almaty jáne Shymkent qalalarynda iske qosylǵanyn atap ótken jón. Alǵashqy bazalyq stansa Astanadaǵy EKSPO aýmaǵynda ornatyldy. Degenmen ol EKSPO aýmaǵyn túgel qamtymaıdy. Aldaǵy birneshe aıda elordada jáne basqa qalalarda qamtý aıtarlyqtaı keńeıedi, – dedi Sergeı Konkov.
Eske sala keteıik, 2022 jylǵy jeltoqsanda elimizde 5G jıilikterin taratý boıynsha aýksıon ótti. Alǵashqy tenderde jıilik 62,6 mlrd teńgege, ekinshisinde 93,4 mlrd teńgege satyldy. «Ksell» aksıonerlik qoǵamy men «Tele 2» jáne «Altel» brendterimen tanymal «Mobaıl Telekom Servıs» JShS konsorsıýmy aýksıonda jeńimpaz dep tanyldy. Sıfrlyq damý, ınnovasııa jáne aeroǵarysh ónerkásibi vıse-mınıstri Ashat Orazbektiń aıtýynsha, bıyl da aýksıon ótkiziledi. Onda birneshe lokasııany qamtý mindettemesi bar.
– 5G-diń qazirgi nusqasy búkil eldi mekendi tolyqtaı qamtýǵa múmkindik bermeıdi. Sondyqtan búginde operatorlarmen lokasııa boıynsha jumys istep jatyrmyz. Mınıstrliktiń 5G jelisin engizý boıynsha naqty ustanymy bar. Bul jumysty vedomstvo telekommýnıkasııa operatorlarymen birge atqarady. Menińshe, aldaǵy eki jyldyń ishinde turǵyndar el aýmaǵynda 5G jelisiniń qoljetimdiligin seze bastaıdy, – dedi Ashat Orazbek.
Aıtpaqshy, «Qazaqtelekom» aksıonerlik qoǵamynyń enshiles kompanııalary 2027 jylǵa deıin el boıynsha 7 myńnan asa bazalyq stansa salýǵa tıis. Bıyl Astana, Almaty jáne Shymkent qalalarynda osyndaı 486 stansa paıdalanýǵa beriledi.
Finprom.kz-tiń málimetinshe, 2022 jyldyń sońyna qaraı álemde 1,2 mlrd 5G abonenti tirkelgen. Bul bir jyl burynǵy kórsetkishten 530 mln-ǵa kóp. Sonda jyldyq ósim 85,9 paıyzdy qurap otyr. Qazirgi ýaqytta 5G abonentteri barlyq ǵalamdyq uıaly baılanys jazylymdarynyń 10,7 paıyzyn quraıdy. 2023 jyldyń sońyna qaraı kórsetkish 16 paıyzǵa nemese 1,8 mlrd jazylýshyǵa deıin ósedi degen boljam bar. Sonymen qatar 2022-2026 jyldar aralyǵynda 5G jelisin ustaıtyn smartfondardyń úlesi 75,4 paıyzǵa jetýi múmkin.
5G – aldyńǵy býyn jelilerine qaraǵanda jyldamyraq júktep alý jáne júktep salý, turaqty qosylý múmkindigin ári joǵary syıymdylyqty qamtamasyz etetin symsyz uıaly baılanys tehnologııasynyń besinshi býyny. Qazirgi tanymal 4G jelilerine qaraǵanda áldeqaıda jyldam ári senimdi. 5G qoldanbalar, áleýmettik jeliler jáne aqparat úshin ınternet qoldanysyna tóńkeris jasaı alady degen boljam bar.
2023 jyldyń naýryz aıyna deıin álemniń 155 elindegi 523 operator synaq jasaý, qanatqaqty joba, lısenzııany satyp alý, josparlanǵan jáne naqty ornalastyrý arqyly 5G jelilerine ınvestısııa salǵan. Onyń ishinde 97 eldegi 249 operator 5G jelilerin kommersııalandyryp jatyr. 115 operator avtonomdy 5G jelilerine (baǵalaý, testileý, synaqtan ótkizý, josparlaý, engizý) ınvestısııa quıýshy retinde anyqtaldy.
2021 jyly uıaly baılanys operatorlary 5G jıiligi aýksıondarynda 130 mlrd dollardan asa aqsha tólegen. Osy jyldyń sońyna qaraı taǵy 28 el 5G spektrin taratýdy josparlap otyr. Qazaqstanda 5G jelisin kommersııalyq paıdalanýǵa engizý boıynsha naqty qadamdar jasalǵanyn joǵaryda aıttyq.
«Kcell mobıldi operatory qolda bar jıilik dıapazonymen-aq alǵash bolyp Almaty men Shymkentte 5G bazalyq stansasyn iske qosqanyn bilemiz. Bir aptada atalǵan eki qalada besinshi býyn jelisiniń 12 bazalyq stansasy iske qosyldy. Operatordyń Almatydaǵy abonentteri 5G artyqshylyqtaryn Jibek joly dańǵylyndaǵy «Passaj» saýda ortalyǵy janynda jáne Panfılov kóshesindegi «SentrKredıt Banki» bólimshesi janynda baıqap kóre alady. Shymkentte bir aptada 10 5G stansasy iske qosyldy. Sonymen qatar Qazaqstanda aýksıon ótkizgenge deıin bir jyldan beri Túrkistanda tutas qalany qamtıtyn Kcell salǵan iri 5G jelisi istep turdy. Sondyqtan atalǵan operatordyń bul salada biliktiligi men tájirıbesi jetkilikti. Sondaı-aq Kcell smartfony men 5G qosylǵan SIM kartasy bar abonentter jelige qosylyp, ony tegin paıdalanýǵa bolatynyn, trafık aqysy alynbaıtynyn habarlaǵany esimizde. Bıyl kompanııa Almaty, Astana jáne Shymkent qalalarynda 400-ge jýyq 5G bazalyq stansasyn salýdy josparlap otyr. Al 2027 jylǵa qaraı respýblıkalyq mańyzy bar qalalardyń 75 paıyzy, oblys ortalyqtarynyń 60 paıyzy sońǵy býyn jelisimen qamtylady», dep habarlady Finprom.kz.
5G qazirgi álemde revolıýsııalyq tehnologııa bolyp sanalady. Halyqaralyq zertteýler besinshi býyn jelileriniń barlyq saladaǵy jaǵdaıdy jaqsy jaqqa qaraı ózgertetinin rastap otyr. Máselen, osynyń nátıjesinde «aqyldy qalalar», «aqyldy úıler» paıda bolyp, ónerkásipti avtomattandyrý jańa deıgeıge kóteriledi.