«Jaıly mekteptiń» endigi jaı-japsary

«SK Construction» kompanııasy­nyń málimetinshe, jaıly mektep qurylysynyń kesheýildeýine Úkimet qaýlysynyń keshigip jarııa­lanýy sebep bolǵan. Qujat res­mı túrde jaryq kórmeıinshe «Samruk-Kazyna Construction» satyp alý úderisin bastaı almaǵan. Biraq soǵan qaramastan, mektepterdiń ýaqtyly paıdalanýǵa berilýin qam­tamasyz etetinine sendirdi.

«SK Construction» Basqarma tóraǵasy Máýlen Aımanbetov ýa­qyt únemdeý úshin jaıly mektep­ter­diń jobalyq-smetalyq qujat­tamasy sapaly ázirlengen jaǵ­daı­da qaraý merzimi 45 kúnnen 15 kún­ge deıin qysqaratynyn jáne jobalyq-smetalyq qujattamany ázirleý ýaqyty da ERS kelisimshart esebinen jedeldetiletinin aıtty. Endigi jospar – 2024 jyldyń sońy­na deıin 207 jaıly mekteptiń qurylysyn aıaqtap, qoldanysqa berý. «SK Construction» basshy­sy­nyń­ aıtýynsha, jobalyq-smetalyq qujat­tamalardy ázirleý qyrkúıek­tiń sońy men qazan aıynyń basynda aıaqtalady. Qazir úsh seısmıkalyq jáne eki klımattyq aımaq boıyn­sha 32 úlgilik JSQ ázirlenip jatyr. Al qurylysty keshiktirgen mer­digerler jaýapkershilikke tar­tylatyn bolady. Sonymen qatar Basqarma tóraǵasy ortalyq ap­pa­ratqa merdigerlerge túsindirý jumystaryn kúsheıtýdi tapsyrdy. «Olarǵa konsorsıým degen ne ekenin jáne ERS kelisimsharttyń ereksheligin taǵy bir ret túsindirip, kimniń nege jaýapty ekenin bel­gileý qajet», dedi M.Aımanbetov.

Aıta keteıik, merdigerler baıqaýǵa qatysýǵa ótinim bermes buryn konsorsıýmǵa birigedi. Onyń quramynda qurylys jáne jo­balaý kompanııalary bolýǵa tıis. Konsorsıým quramyndaǵy kem degende 1 kompanııanyń mek­tep salýda tájirıbesi bolýy shart, biraq qurylys sapasyna qatys­ty jaýapkershilik bárine ortaq. О́ńirlerdi aralap jumys­tyń jaı-japsarymen tanysqan M.Aımanbetov merdiger uıym­dar­dyń ókilderine eskertý jasady.

– Mektepterdi kabınette otyryp jobalaýǵa jol bermeı­miz. Ýchaskelerge baryp jumys isteńizder, ár sharshy metrdi tıim­di paıdalaný jaǵyn oılas­ty­ry­ńyzdar. Eger problemalar týyn­dasa, jergilikti atqarýshy organdarǵa habarlasyńyzdar. Biz elimizdiń bolashaǵy balalardyń aldynda úlken jaýapkershilikti moıny­myz­ǵa alyp otyrmyz. Osyny umyt­paý kerek. Jobadan aýytqýǵa, qu­­rylys barysynda túzetýler engizýge bolmaıdy. Nysan tek JSQ boıynsha salynýy kerek, al ony sapaly ázirleý – mindet. Eger qurylys jobaǵa sáıkes kelmese, buzyp, qaıtadan salasyzdar. Bul qo­symsha shyǵynǵa ákep soqty­rady. Sol sebepti, jeti ret ólshep, bir ret kesý kerek. Sizder bizdiń kompanııanyń aımaqtardaǵy óki­li­siz­der. Jumysty qadaǵalap, kúnde qurylys alańdaryna baryp, bas merdigerlermen jáne jergilikti at­qarýshy organ ókilderimen sóı­lesińizder, surańyzdar! Tıis­ti sheshimder qabyldap, jaýap­ker­shilikti moıynǵa alý kerek. Bári­ńiz bilikti maman, tájirıbeli qury­lysshysyzdar. Ortalyqqa jal­taq­tap, kómek kútýdi doǵarý kerek, dedi «SK Construction» Basqarma tóraǵasy.

Oqý-aǵartý mınıstri Ǵanı Beısembaev 2024-2025 jyldary 740 myń oqýshyny qamtıtyn jańa formattaǵy 369 mektep saly­na­ty­nyn aıtqanyn, bul bastapqy jos­pardan qaraǵanda az ekenin jazǵan edik. Máýlen Aımanbetov salynýǵa tıis bolǵan mektepterdiń sany nege azaıǵanyn túsindirip ótti.

– Mektepterdiń sanyn Oqý-aǵartý mınıstrligi anyqtaıdy. Buǵan deıin óńirlerde egjeı-teg­jeıli tekserý júrgizilip, keıbir ákimdikter ótinim berý kezinde mek­tepterdiń sanyn qajettilikten asy­ra kórsetkeni belgili boldy. Mysaly, aýylda bir mektep bar, onyń ózinde oqýshy sany az. Buǵan qa­ramastan, jergilikti atqarýshy organdar «Jaıly mektep» jobasy boıynsha taǵy bireýin salýǵa ótinim bergen. Osy jáne ózge de jaǵ­daılardyń bárin eskere oty­ryp, mektepterdiń jalpy sany azaı­ǵan, – dedi ol.

Jalpy, «Jaıly mektep» jo­ba­­syna 2,6 trln teńge bólin­gen. Onyń ishinde 646 mlrd teń­ge Ulttyq qordan, al 1,9 trln teńge respýblıkalyq bıýd­jet­ten­ beriledi. Jobaǵa bólingen qar­jy­nyń jumsalýyna qatysty alań­daýshylyǵymyzǵa «SK Construc­tion» kompanııasy bylaı dep tú­sinikteme berdi: «Samruk-Kazyna Construction» kompanııasynyń QR QM Qazynashylyǵynyń jeke ar­naıy shoty bar. Barlyq qarajatty jergilikti atqarýshy organdar soǵan aýdarady. Búginde «SK Cons­truction» kompanııasynyń shotyna shamamen 247 mlrd teńge tústi. Onyń 100 mlrd teńgeden astamy merdigerlerge avans retinde berildi. Komıssııalyq alymdar degen múl­de joq. Qarajat taqyrybyn jal­ǵastyra kele, bir mekteptiń qury­lysyna jumsalatyn aqsha máse­lesine bólek toqtalaıyq. Jaıly mektepterdi salýǵa jáne ja­raqtandyrýǵa bıýdjet qaraja­ty qurylystyń aldyn ala eseptel­gen quny negizinde bólindi. Nysan­dardyń JSQ memlekettik sarap­tamadan ótkennen keıin bir mek­teptiń qurylysyna jumsalatyn qarjynyń naqty somasy bel­gili bolady. «Samruk-Kazyna Cons­truction» «Jaıly mektep» ulttyq jo­basyn iske asyrý úshin 230 emes, 253 jańa jumys ornyn ashty. Alaıda búgingi tańda tek 115 adam qabyldandy (55-i óńirlerde qyz­met etip júr). Osylaısha, 138 bos jumys orny ashyq kúıde qalyp otyr, mamandar qajettilikke qa­raı jumysqa qabyldanatyn bola­dy. Bizdiń qyzmetkerlerimiz Májilis depýtaty Samat Musa­baev aıtqandaı, jalaqy alyp, úı­lerinde bos jatqan joq. Árbir maman jumys ornynda ózi­niń laýazymdyq mindetterin atqa­ryp jatyr. Bul joba úlken daıyn­dyq jumystaryn qajet etedi, qyzmetkerlerdiń kópshiligi jumys kúni aıaqtalǵannan keıin de qalyp, jaýapty ispen aınalysatyn jaǵdaılar barshylyq. Mysaly, jaıly mektepterdi salýǵa bólin­gen jer ýchaskelerine qatysty she­shilmegen másele kóp. Birinde súrýdi qajet etetin eski ǵımarat tur, endi birine ınjenerlik jeliler eskirgen, ne múlde joq. Keıbir jer telimderinde jasyl jelek ósip tur. Bul aýmaqtardy qurylysqa muqııat daıyndaý kerek. Osy jáne ózge de uıymdastyrý máseleleriniń bárin bizdiń qyzmetkerler jergilikti atqarýshy organdarmen birlesip sheship jatyr. Olar aımaqtardy aralap, jergilikti jerlerde jumys istep júr.

«SK Construction» kompanııasy salynatyn mektepterdiń sapasyna da, sánine de birdeı mán beremiz deıdi.

– Bolashaq bilim oshaqtarynyń syrtqy jáne ishki dızaıny kórkem bolsa, nur ústine nur. Mysaly, Túrkistan oblysynda salynatyn jaıly mektepterdiń qasbetin travertınmen qaptaý týraly she­shim qabyldandy. Osylaısha, bilim berý nysandary qala men aımaqtyń tarıhı kelbetine úılesimdi bo­la­dy. Jalpy alǵanda, jaıly mek­tep­terdiń qasbetin qaptaǵanda ádemi ári zamanaýı, arzan, biraq sapaly materıaldar qoldanylady. Tal­shyqty sement panelderi buǵan aıqyn mysal. Depýtattardyń «bıýd­jet qarajatyn maqsatsyz jum­saý, trıllıondardy talan-taraj­ǵa salýǵa» qatysty qorqy­ny­shyn túsinemiz, biraq ony ne­giz­siz dep esepteımiz. О́ıtkeni biz úshin bastysy – sapa. Qurylys kompanııalaryna qatań biliktilik talaptary men joǵary shekter qoıyldy. Bul óz kezeginde, bir kúndik fırmalar men josyqsyz merdigerlerdiń irikteýden ótip ketýine jol bermedi. Sonymen qatar áleýetti merdigerler bank­tik kepildik beredi, bul ju­mysty merziminde oryndaýǵa yntalandyrady. Eger merdiger qurylysty jarty jolda tastap ketse, bıýdjet qarajaty bank kepildigi esebinen qaıtarylady. Onyń ústine, ár merdiger qury­lys­tyń barysy týraly apta saıyn elektrondy formatta esep beredi. Buryn mundaı tájirıbe bolǵan emes. Biz bıýdjet qarajatynyń jumsalýyn baqylaýǵa qatysty bastamalardyń bárin qoldaımyz.

Sondaı-aq joba aıasynda elek­trondy kross-platforma ázirlenip, iske qosyldy, onda árbir nysan boıynsha qajetti qujattardyń bári jınaqtalǵan. Bul qadaǵalaý organdaryna jaǵdaıdy onlaın rejimde baqylaýǵa múmkindik beredi. Áleýetti merdigerler de konkýrstyq ótinimderin elek­tron­dy túrde beredi. Bul da sybaılas jemqorlyq táýekelderin joıady jáne rásimdi barynsha ashyq etedi. Kross-platforma barlyq qa­daǵalaýshy jáne baqylaýshy organdarmen, sonyń ishinde Esep ko­mıtetimen (qazirgi QR joǵary aýdıtorlyq palatasy) kelisildi. Osylaısha, merdigerler shamadan tys tekseristerden qutylady, óıt­keni barlyq qajetti qujattar bir­yń­ǵaı elektrondy bazada turady.

«SK Construction» kompanııasy­nyń esebi boıynsha, búgingi tańda 116 jaıly mektep boıynsha konkýrstyq rásimderdiń qorytyn­dysy men sharttary daıyn. Olar aldyn ala tólem alyp, qurylysqa daıyndyq jumystaryn bastady. Qalǵan nysandar boıynsha baıqaý qorytyndysy men shart jasasý 2023 jyldyń 10 tamyzyna deıin aıaqtalady. Ulttyq jobany iske asyrýdyń ekinshi kezeńinde 2025 jyldyń sońyna deıin 152 mektep salý josparlanǵan. Qazir bastapqy derekterdi jınaý jáne ýchaskelerdi rásimdeý jumystary júrgizilip jatyr.

О́ńirler boıynsha, Abaı obly­synda bıyl 5 jaıly mekteptiń qurylysy bastalyp, 2024 jyldyń sońyna deıin aıaqtalady. Búgingi tańda 2 mektep boıynsha merdiger kompanııa anyqtalǵan, al 3 nysan boıynsha konkýrstyq rásimder ótkizilip jatyr. Qorytyndysy shil­de aıynyń sońyna deıin jarııalanady. 2025 jyly taǵy 6 mektep ashylady. «Jaıly mektep» jobasy aıasynda óńirde 5,7 myń oqýshyny qamtıtyn 11 orta bilim berý nysany salynady.

Al Pavlodar oblysynda 5 orta bilim berý nysanynyń qurylysy josparlanǵan. Onyń ishinde 2 jaıly mektep 2024 jyldyń, al 3 mektep 2025 jyldyń sońyna deıin salynady. Ulttyq jobanyń arqasynda oblys boıynsha 5,4 myń qosymsha oqýshy orny qu­ry­lady. Onyń ishinde 1 800 oryn 2024 jyldyń sońyna deıin ashylady.

Ulttyq joba aıasynda Jambyl óńi­rinde barlyǵy 12 bilim berý ny­sanynyń qurylysy josparlanǵan. 7 mektep 2024 jyldyń sońyna deıin paıdalanýǵa beriledi. Bar­lyq nysandardyń merdigerleri anyq­taldy. Olar kelisimsharttarǵa qol qoıyp, aldyn ala tólem alyp, qu­rylysqa daıyndyqty bastap ketti.

Qaraǵandy qalasynda 8 orta bilim berý nysany josparlanǵan. Olardyń biri «Keńdala» shaǵyn aýdanynda salynady. Mektep 2000 oqýshyǵa shaqtalǵan. Qurylysqa daıyndyq keste boıynsha júrip jatqanymen, ýchaske arqyly káriz jelileri men sý qubyry ótedi. Basqarma tóraǵasy merdiger «BI Global» JShS jelilerdi óz kúshimen shy­ǵarýdy uıymdastyrýdy tap­syrdy.

«SK Construction» Basqarma tóraǵasy Máýlen Aımanbetov osy óńirlerdi aralap, jumys barysymen tanysyp shyqqan bolatyn. Atalǵan tórt oblystyń ákimi ulttyq jobany iske asyrýda jan-jaqty qoldaý kórsetýge ýáde berdi. Qoryta aıtqanda, «Jaıly mek­teptiń» endigi jospary ýaq­ty­ly­ júzege asady dep senemiz.