Memlekettik tildegi kontent kóbeıedi

Alǵash bolyp sóz sóılegen Mádenıet jáne aqparat mınıstri A.Balaeva zań jobasy Májilistiń jalpy otyrysynda qaralǵanyn, qujat memleket múddesin, qoǵam suranysyn jáne medıa salasynyń damý tendensııalaryn eskere otyryp ázirlengenin jetkizdi.

«Zań jobasyn daıyndaý bary­synda Eýropa elderiniń halyq­aralyq tájirıbesi, Birikken Ult­tar Uıymy men Eýropadaǵy qaýip­siz­dik jáne yntymaqtastyq uıy­my­nyń strategııalyq qujat­ta­ry jan-jaqty zerdelendi. Qujat­tyń negizgi maqsaty – sóz bostan­dyǵyn, aqparattyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý, ásirese jýrnalıs­terdiń mártebesin arttyrý jáne memlekettik tıimdi aqparattyq saıasatty qalyptastyrý. «Mass-medıa týraly» zań jobasynyń negizi «Buqaralyq aqparat qural­dary týraly» jáne «Tele­radıo habarlaryn taratý týraly» eki birdeı zańnyń sıntezi. Olar­dyń negizgi maqsaty otandyq qaýip­siz aqparattyq keńistikti qalyp­tastyrý ekeni belgili», dedi A.Balaeva.

Mınıstrdiń sózine súıensek, Májilistegi jumys toby 16-dan asa otyrys ótkizgen. Qujatqa 114 túzetý engizildi. Zań tehnı­ka­sy­na qatysty zańnama bólimi­niń eskertýleri boıynsha 108 usta­nym qaraldy.

«Usynylǵan jańa zań mynadaı negizgi novellalardy qam­tıdy. Birinshiden, onda aqparat qural­darynda jarııalanǵan materıaldarǵa shaǵym túsirý kezeńine shek qoımaıdy. BAQ ókil­derimen uzaq talqylaý bary­synda, azamattardyń jeke múlik­tik emes quqyqtarynyń buzylýy­na jol bermes úshin 3 jyldyq shek­teý merzimin bekitken durys dep sheshildi. Atalǵan shara, eń aldy­men, uzaq ýaqyt ótkennen keıin sot qysymyna ushyraýy múm­kin jýr­nalısterdiń quqyǵyn qor­ǵaýǵa baǵyttalǵan.

Ekinshiden, zań jýrnalıs­ter joldaıtyn saýaldardy naqty gradasııalap (aýyzsha, jazba­sha, pikir, resmı túsinikteme), olarǵa berilýge tıis jaýaptarǵa naqty merzim belgi­leıdi. Máselen, jazbasha jaýap berý merzimi 7 jumys kúni­nen  5-ke qysqartyldy. Bul shesh­im EQYU tarapynan da jaq­sy ba­ǵa alyp úlgerdi. Úshinshi­den, eli­miz­degi zańsyz spýtnık­tik aqparat qurylǵylarymen kúresý maq­satynda ózimizdiń resmı otandyq qurylǵylar ornatýǵa arnaıy sýbsıdııa qarastyrylady. Iаǵnı bul norma jazalaý qaǵıdatynan bas tartyp, kerisinshe, osy baǵyt­taǵy otandyq kásipkerlikke jaǵ­daı jasaý arqyly júzege asady. Tórtinshiden, memlekettik aq­pa­­rattyq tapsyrysty tıimdi etý úshin qarjylandyrýdyń grant­tyq júıesi engiziledi. Ol eń bi­rinshi kezekte jobalardyń shy­ǵar­mashylyq áleýetine baǵyt­talady», dedi A.Balaeva.

Sala basshysynyń sózine súıensek, qazirgi tańda elimizde aqparat salasynyń jaı-kúıi men jýr­nalısterdiń quqyǵyn baǵalaı­tyn jyl saıynǵy biryńǵaı keshendi qujat joq. Osyny eskere otyryp, otandyq medıa salasynyń jaı-kúıin baǵalaý, jýrnalısterdiń quqyqtary men bostandyqtaryna monıtorıng júrgizý jáne zań jobasy aıasynda tıisti usynystar ázirleý maqsatynda mınıstrlik jyl saıyn tıisti Ulttyq baıandama ázirlemek.

«Altynshydan, jýrnalısterdi túrli is-sharaǵa qatysýǵa akkre­dıtteýdi avtomatty túrde jasaý úshin arnaıy press-karta engizý usynylady. Búginde bul másele qyzý talqylanyp jatyr. Oǵan qatysty medıa qaýym­dastyq ókilderi men jumys toby múshe­leriniń pikiri ekijaqty boldy. Bas­ty maqsatymyz – akkredıtteý úde­risterin avtomattandyrý. Al ony júzege asyrýdyń basqa da for­malaryna mınıstrlik jalpy qarsy emes ekenin aıta ketkim keledi.

Májilis depýtattary bastama­shy­lyq etken normalarǵa jeke toqtalyp óteıin. Máselen, depýtattar memlekettik tildiń már­te­be­sin nyǵaıtýǵa jáne onyń úlesin 50-den 70 paıyzǵa deıin kezeń-kezeńimen ulǵaıtý arqyly otandyq kontentti damytýǵa ba­ǵyt­talǵan birqatar júıeli shara usyndy. Alaıda sala ókilderiniń pikirin eskere otyryp, mınıstrlik kezeń-kezeńimen kóshýdi usynady. Depýtattar usynǵan jańashyl­dyqtar sheteldik teleradıo baǵ­dar­­lamalardyń retranslıasııa­syn 20 paıyzdan 10 paıyzǵa de­ıin tó­men­detýge, sondaı-aq óńir­lik jáne ba­lalarǵa arnalǵan BAQ-ty qol­daýdyń birqatar stan­dart­­yna da qatysty», dedi A.Balaeva.

Mınıstrdiń sózine saı, depýtattar usynǵan túzetýler jumys tobynyń otyrystarynda tal­qylanady. Osy oraıda A.Balaeva mınıstrlik zań jobasyn birlese, ashyq talqylaýǵa árdaıym daıyn ekenin jetkizdi.

Baspasóz jıynynan keıin jýr­na­lıster Mádenıet jáne aq­parat mınıstrine saýaldaryn qoı­dy. Máselen, blogerlerdiń jumy­syn jýrnalıspen teńestirý máse­le­sine qatysty suraq joldandy.

«Joq, teńestirilmeıdi. Buǵan qatysty arnaıy zań bar. Bloger­lerdiń jedel aqparat taratý qura­lynyń bári ınternet-platformalar týraly zańmen retteledi. Al mass-medıa týraly zańǵa onyń qatysy joq», dedi A.Balaeva.