«Jumystan sharshadym» deıtinder munara kranǵa órmelep bara jatqan keıýananyń jumysyn kórse ǵoı dedim. Alpystyń besine kelgen Raıgúl Ahmetova áldeqashan zeınetke shyqqanymen, qabat-qabat úı kóterip, krannyń ushar basynda júr. «Jetpiske deıin munara krannan túspeımin», deıdi ózi jyly jymıyp.
Munara krannyń bıigine qarasań, malaqaıyń sypyrylyp túsetindeı. Sonaý kókten jerdi sholyp otyratyn kranshy qyz-kelinshekterdiń júregi netken myqty edi. Nege ekenin qaıdam, mundaı kranda jumys isteıtinderdiń kóbi – áıelder. Raıgúl Ahmetova da 1982 jyldan beri krannyń tizgininde kele jatyr. Tájirıbeli kranshy tústenip alǵan soń, jumys ornyna qaraı bettedi. Qarbalasa qurylys júrip jatqan jerdegi názik jannyń jumysyn janymyzben túsinip, sanamyzben sezinip kórsek degen nıette qyran qanatyndaǵy krannyń kabınasyna birge kóterildik. Tik baspaldaq. Jabyq jaqtaý joq. Alań ashyq. Ár qadamdy ańdap basý kerek. Alpystan asqan aq jaýlyqty ana shıraq qımyldap, joǵaryǵa kóterilip barady. Ilesip kele jatyp, ortan beline jete bere tómen qarap edim, júrek shaılyǵyp ketti. Ersili-qarsyly aǵylǵan tehnıkalar oıynshyqtaı-aq. Mundaı bıikke akrofobııasy bar, ıaǵnı bıikten qorqatyn adamdardyń shyǵa almasy anyq. Bıikten qorqatyndar ǵana emes, fızıkalyq jaǵynan da myqtylyq kerek. Al Raıgúl Ahmetova bul kranǵa kúnine eki shyǵyp, eki túsedi. Keıde ǵana as-sýyn birge alyp shyǵady. Ol kúni tańǵy segizde shyǵyp, jerge kesh qaıta biraq túser edi.
Entigip, kabınaǵa jetkenimde kran basyn jel shaıqap tur. Aıadaı ǵana kabına terezesinen qarasań, qurylys alańy alaqandaǵydaı. Keıipkerimiz aıaqtyń astyndaǵy peshin qosty, sháýgimin qaınatty.
– Jumysym osy. Tómendegi júrgen balalardyń bári qazaqtar. Janym ashyp, aýyr kótertkim kelmeıdi olarǵa. Júkterin krannyń tumsyǵy jetken jerine deıin jetkizip berýge tyrysamyn, – dep jumys ornyna jaıǵasty R.Ahmetova.
Kún kózine qaratyp qoıǵan kranyn qurylys alańyna qaraı buryp, armatýra temirlerdi ildi. 360 gradýsqa aınalatyn kran basty da aınaldyryp jiberetindeı. Onyń ústine jel kádimgideı terbeıdi. Aıtýynsha, kún raıy buzylyp, daýyldatyp ketse, júk kótermeı kútedi. Jeldiń jyldamdyǵyn ólshep otyratyn arnaıy qurylǵy da bar. Alaıda kez kelgen munara krannyń qulaǵynda oınaıtyn Raıgúl Ahmetova úshin munyń bári úırenshikti.
– Marqakóldiń týmasymyn. Keńes ókimeti tusynda О́skemende krannyń oqýynda oqydym. Praktıkaǵa óz aýylym Marqakólge jiberdi. Sol jaqta kranǵa alǵash shyǵyp, jumysqa kirisip kettim. Qazirgi aýdan ortalyǵyndaǵy qańyrap turǵan qos qabatty úılerdi kótergen kezde kranda istegen edim. Keıin Almatyǵa kóshtim. Ol jaqta 25 qabatty úılerge deıin kóterdik. Arada on jyldaı jumys istemedim. О́skemenge qaıta kóship kelip, baıaǵy jumysyma qaıta kiristim. Munda 16-17 qabatty úılerdiń qurylysyn júrgizdik. О́zime jumysym unaıdy. Qudaı densaýlyq berse, jetpis jasqa deıin isteı bergim keledi, – deıdi kranshy.
Júzinen shýaq shashyp turǵan Raıgúl Ahmetova suhbat sońynda О́skemen kóginen barlyq Qazaqstannyń aq jaýlyqty analaryn, danagóı ájelerin, burymdy arýlaryn 8 naýryz – Halyqaralyq áıelder kúnimen quttyqtady. Jyly lebizin bildirdi. Keıipkerimizdiń jaıdary minezine qarasaq, bar ǵumyryn kranǵa, qurylysqa arnaıtyn sııaqty. 1982 jyldan beri eseptesek, qyryq jyldan astam ýaqyty qurylys alańynda ótken. Zeınetkerlikke shyqqanymen, krannan túskisi joq. Ekinshiden, mundaı jumysqa qyzyǵýshylyǵy aýǵan jastar da sanaýly. Kúnderdiń kúni keıingi tolqyn da munara kranǵa órmelep bara jatatyn shyǵar. Biraq olardyń ishinde boıjetkender bola ma, kim bilsin!
О́skemen