Jańa qujat halyqtyń kóshi-qony salasyndaǵy zańnamany odan ári jetildirýge baǵyttalǵan. Mańyzdy tusy – Úkimet aıqyndaıtyn óńirlerge qonys aýdaratyn adamdarǵa sharýa nemese fermer qojalyǵyn júrgizý úshin jer telimderin konkýrstan tys tártippen berý tetigi.
Zań negizinde elimizdiń halqy tyǵyz óńirlerinen jumys kúshi tapshy oblystarǵa, soltústikke qonys aýdarýshylarǵa jáne olardyń otbasy múshelerine memlekettik qoldaý retinde kóshýge sýbsıdııa, turǵyn úı jaldaý, kommýnaldyq qyzmet tólemderiniń shyǵyndaryna ótemaqy qarastyrylady. Ol úshin bankterde arnaıy esepshot ashylyp, qarajat aýdarylady. Olar ári qaraı sol aqshany paıdalanyp, jumysqa turyp, ómirin jalǵastyrady. Oǵan qosa ekonomıkalyq mobıldilik sertıfıkattary sekildi materıaldyq kómek kórsetiledi.
Al jer ýchaskesi qujatqa sáıkes qonys aýdarýshylarǵa Úkimet aıqyndaǵan óńirlerde sharýa nemese fermer qojalyǵyn júrgizý úshin jer ýchaskeleri konkýrstan tys tártippen 5 jylǵa deıingi merzimge ýaqytsha qysqamerzimdi aqyly jer paıdalaný (jalǵa alý) quqyǵymen beriledi. Eger 5 jyldan keıin osy azamat sol mekende qalýdy uıǵarsa, shart uzaq merzimge jasalady. Al bastapqy bes jyl merzim ishinde ol sol óńirden kóship ketse, onda jasalǵan sharttar toqtatylady.
Sondaı-aq bizge Iran, Aýǵanstan, Túrkııa, Túrikmenstannan kelip jatqan etnostyq qazaqtardyń tól qujattarynda ulty kórsetilmeıdi. Bul bizge qıyndyq týdyratyn. Jańa qujatqa sáıkes Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligine jáne jergilikti atqarýshy organdarǵa tıisti quzyret bekitildi. Osy norma negizinde mınıstrlik arnaıy qaǵıdany ázirlep jatyr. Iаǵnı qandas mártebesin berý erejesi qarastyrylyp jatyr.
Jergilikti atqarýshy organdarda qandas mártebesin beretin arnaıy komıssııalar áńgimelesý barysynda ótinish berýshiniń shyqqan tegine qatysty saýaldar joldaý arqyly kóz jetkizedi. Komıssııa kúmándanǵan jaǵdaıda arnaıy saraptama jasalady. Ol shamamen 45 myń teńgeni quraıdy. Ári bul qarjyny ótinish berýshi óz qaltasynan tóleıdi.
Aıta keterligi, qandastar arasynda ǵylymı dárejesi bar ǵalymdar nemese zertteýshiler bolýy múmkin. Olarǵa Úkimet aıqyndaǵan óńirlerde 5 jyl turý bekitilmeıdi. Jumys barysynda ózge aımaqtarǵa barý kerek bolyp jatsa, qarajatty qaıtarý máselesi qarastyrylmaıdy. Negizi mundaı jaǵdaı kóp kezdese bermeıdi, máselen, ótken jyly osyndaı bir ǵana azamat qandas mártebesin alýǵa keldi.
Buǵan qosa jesir áıelderdiń kúıeýi kezinde etnostyq qazaq bolsa, azamattyq alý múmkindigi kózdelgen. Olar normaǵa sáıkes kvotaǵa tirkelip, Úkimet qarajatyn ala alady.
Asqarbek ERTAEV,
Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi Kóshi-qon komıtetiniń tóraǵasy