Aglomerasııa esebinen Almatyǵa qosylyp jatqan jańa eldi mekenderge qosa aýyz sý máselesi baıyrǵy shaǵyn aýdandardan da tabylyp jatatyndyǵyn eskersek, almatylyqtar úshin «Balqash» rezervýarynyń iske qosylýy aıtarlyqtaı ońdy oqıǵa bolyp otyr. О́ıtkeni bul kóp jyldan beri sheshimin tappaı kele jatqan jaǵdaı bolatyn.
Osylaısha, qala ákiminiń tikeleı qadaǵalaýymen salynǵan «Balqash» taza sý jınaqtaǵyshy paıdalanýǵa berilgennen keıin, Kamensk ústirti shaǵyn aýdany qordalanǵan, kópjyldyq máseleden qutyldy.
Kamensk ústirti shaǵyn aýdanynda 8 myńdaı adam qonys tepse, al Malkovtar otbasy munda birneshe jyldan beri turady. Tatıana Malkova sý tapshylyǵy, ásirese jazda qatty bilinetindigin aıta kele: «Bizdiń alapta halyqtyń sany ósken saıyn, sý qysymy álsirep, sý tapshylyǵy baıqala bastady. Kórshilerdiń kópshiligi baqshasyn sýaratyndyqtan, sý jetpeı qalýshy edi. Amal joqtyqtan taý sýyn paıdalanyp, keıde sý tasıtyn kólikterdiń qyzmetine júginip qalýshy edik. Biraq eki jyl buryn ákimdik jańa sý jınaqtaǵysh qurylysynyń arqasynda úzdiksiz sýmen jabdyqtalady dep ýáde bergen bolatyn. Nysan ýáde údesinen shyǵyp, tez salyndy. Jańa sý jınaqtaǵyshtyń qysymy óte joǵary, buǵan óte qýanyshtymyz», deıdi.
Kamensk ústirtiniń turǵyny Vıtalıı Zamaraev sýmen jabdyqtaý berilgen sátten bastap máseleniń sheshilgenin baıandaı otyryp: «Buryn bizde sýyq sýmen qamtamasyz etýde úlken másele boldy. Endi sý túnde de óshpeıdi, kúndiz sý únemi bolady. Barlyq turǵyndardyń qýanyshtarynda shek joq, dán rıza. Bárimizde jeke, jer úı bolǵandyqtan, sý qajettiligi basym, baqsha sýaramyz, basqa da sharýashylyq jumystarǵa sý kerek. Qordalanǵan másele sheshimin tapqany úshin qýanyp, qazir kóńilimiz ornyna túsip, alańsyz ómir súrip jatyrmyz», deıdi.
Osy alaptaǵy turǵyndardyń biri Laýra Qurmanǵalıeva da: «Osynyń aldyndaǵy kezdesýde Almaty ákimi bizge, Ladýshkın kóshesinde turatyn turǵyndarǵa ortalyq sýmen jabdyqtaýdy júrgizýge ýáde bergen. Ladýshkın kóshesiniń barlyq turǵynynyń atynan oryndalǵan ýádege rızashylyǵymyzdy bildiremiz, qazir bizge sý keldi. Sýdyń qysymy jaqsy, endi eshqandaı másele joq», deıdi qýanyshymen bólisip.
Taqyrypqa oraılas Medeý aýdanynyń joǵarǵy jaǵyn sýmen jabdyqtaý jerústi kózderiniń áser etý aımaǵynda ornalasqanyn, buǵan deıin bul aýmaq Almaty oblysy Talǵar aýdanynyń quramynda bolǵanyn eske sala ketken jón. Bul aýmaq 2013-2014 jyldary ǵana Almaty qalasynyń Medeý aýdanyna qosyldy. Sodan beri osy shaǵyn aýdannyń turǵyndaryn sapaly sýmen jáne kárizben qamtamasyz etý máselesi ózekti bolyp kelgen.
Al 2022 jyly uńǵymalardaǵy sý deńgeıiniń 2,5 ese – 150-den 60 tekshe metrge deıin tómendeýine baılanysty jaǵdaı shıelenisip ketkenin aıtý kerek. Osydan keıin qala ákimi turǵyndardy jerasty sýmen jabdyqtaý kózderine qosý boıynsha alǵashqy aýqymdy jobany júzege asyrý týraly sheshim qabyldaǵan edi.
Qurylys jumystary 2023 jyldyń mamyrynda bastalyp, 6,9 myń tekshe metrge 5 rezervýar, táýligine 7,3 myń tekshe metrge 3 uńǵyma salyndy, 6,1 km jańa magıstraldyq jeli salyndy. Sondaı-aq qoldanystaǵy 8 uńǵyma qaıta jańartylyp, jabdyqtary aýystyryldy.
Qosymsha qurylys jumystary aıaqtalǵannan keıin Kólsaı, Muztaý jáne Iýbıleınyı shaǵyn aýdandaryna kezeń-kezeńimen sý beriledi. Sonyń nátıjesinde tórt shaǵyn aýdannyń 20 myń turǵyny turaqty sýmen qamtamasyz etiledi.
Alaıda Almatyda boryshkerlerdiń páterindegi ystyq sýy óshiriletindigine toqtala keteıik. Jylytý maýsymy aıaqtalǵandyqtan, «AlJJ» JShS jylý qaryzyn tólemegenderdiń ystyq sýyn óshirýge kiristi.
Qazirdiń ózinde paıdalanylǵan ystyq sý men jylytý úshin jalpy bereshek shamamen 2,1 mlrd teńgege jetti.
ALMATY