• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Saıasat 13 Jeltoqsan, 2025

Eldegi reformalardy tanystyrdy

120 ret
kórsetildi

Senat tóraǵasy, Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylary sezi Hatshylyǵynyń basshysy Máýlen Áshimbaev Vatıkanǵa jumys sapary aıasynda Egemendi Malta Ordeniniń Uly Magıstri Fra Djon Tımotı Danlappen, sondaı-aq Uly Kansleri Rıkkardo dı Montekýpomen kezdesti. Onda yntymaqtastyqty nyǵaıtý máseleleri talqylanyp, kópjaqty baılanystardy keńeıtý keleshegi belgilendi. Buǵan qosa, birlesken jobalardy iske asyrýǵa qatysty pikir almasty.

Máýlen Áshimbaev Fra Djon Tımotı Danlapqa iltıpat bildirip, elimiz Egemendi Malta Ordenimen tyǵyz qarym-qatynasty damy­tý­ǵa múddeli ekenin atap ótti. Palata tóraǵasy kóptegen jahan­dyq máselede eki memlekettiń ustanymy men tásili uqsas ekenin tilge tıek etip, dinaralyq dıalog, gýmanıtarlyq kómek, medısı­nalyq jáne áleýmettik qamtamasyz etý sııaqty salalardaǵy yntymaq­tastyqty damytýǵa toqtaldy.

«Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev konfes­sııaaralyq jáne mádenıetaralyq ózara is-qımyldy keńeıtýge únemi basa mán beredi. Bıyl qyr­kúıek aıynda Astanada Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshy­lary­nyń VIII sezi ótti. Oǵan alǵash ret Egemendi Malta Ordeni­niń ókilderi qatysty. Osy rette «Týrın kebini» kórmesin uıym­dastyrǵany úshin Ordenge alǵysy­myzdy bildi­remiz. Bul bastama sezd baǵdar­lamasymen úndesip, qatysýshylardyń aıtarlyqtaı qy­zy­­ǵý­shylyǵyn týdyrdy. Kópte­gen jahan­dyq máselege qatysty bizdiń ustanymdarymyz uqsas. Gýmanıtarlyq, mádenı, áleýmettik salalarda baılanys­ty arttyrýǵa áleýetimiz de zor. Aldaǵy ýaqytta osy jáne basqa da baǵyttarda ynty­maqtastyq­ty nyǵaıtyp, ortaq jobalardy birlesip iske asyramyz dep úmittenemin», dedi M.Áshimbaev.

Egemendi Malta Ordeniniń Uly Kansleri Rıkkardo dı Mon­tekýpomen kezdesýde beıbitshilik pen dıalogtiń jahandyq mádenıetin ilgeriletý jónindegi bastamalarǵa basa mán berildi. Senat tóraǵasy óz sózinde Memleket basshysynyń qaqtyǵystar men daǵdarystardan halqy zardap shegip jatqan elderdi qoldaýǵa baǵyttalǵan bastamalaryna toqtaldy. Atap aıtqanda, gýmanıtarlyq kómek kórsetý sharalary men saýda, azyq-túlik qaýip­sizdigi, ınfraqurylym, kólik qaty­nasy salalaryndaǵy yntymaq­tas­tyq for­mattary jan-jaqty talqylandy.

Kezdesý nátıjesinde elimizdegi Konfessııaaralyq jáne dinaralyq dıalogtiń halyqaralyq ortalyǵy men Malta Ordeni arasynda О́zara túsinistik týraly memorandýmǵa qol qoıyldy. Qujattyń basty maqsaty – birlesken jobalar­dy júrgizýde jáne dinder, máde­nıetter men órkenıetterdiń ózara is-qı­myly salasynda úıles­tiril­gen zertteýler, analıtıkalyq, konsýl­tasııalyq, bilim berý, ádiste­­me­­lik qyzmetterdi júzege asyrý­­da teń quqyly ári ózara tıimdi yn­ty­maqtastyq ornatý, sondaı-aq damytý.

Sonymen qatar sapar aıasynda Qazaqstan Parlamentiniń delegasııasy Italııanyń sarapshylar qoǵamdastyǵynyń ókilderimen kezdesip, halyqaralyq kún tártibine qatysty pikir almasty. Sarapshylar ózara is-qımyldy nyǵaıtý men adamzatty alańdatqan ózekti problemalardy eńserý tásilderin jetildirýge arnalǵan jańa sharalar jóninde pikirlesti. M.Áshimbaev Memleket basshysynyń bastamasymen elimizdegi saıası júıeni reformalaý maqsatymen júrgizilip jatqan ózgeristerdi baıandady. Bul rette parlamenttik reformanyń mańyzy, teńgerimdi ári ashyq óńirlik saıasat júrgizý máselesi men Parlament qyzmetiniń basqa da baǵyttary sóz boldy.

«Qazirgi tańda Qazaqstan Prezıdentiniń bastamasymen elimizde aýqymdy ózgerister júzege asyrylyp jatyr. Parla­ment­tik reforma – saıası jańǵyrý­dyń negizgi baǵyttarynyń biri. Memleket basshysynyń bir palataly Parlamentke kóshý másele­sin qoǵamdyq, saraptamalyq talqy­laý­ǵa shyǵardy. Bul bastama demokra­tııalyq ınstıtýttar men tetik­terdi nyǵaıtýdy kózdeıdi. Bul rette ókilettikteri keńeıtilgen Parlament mańyzdy ról atqarady. Atalǵan máselege qatysty túbegeıli sheshim 2027 jyly referendým arqyly qabyldanady», dedi Senat tóraǵasy.

Sondaı-aq M.Áshimbaev Dinaralyq dıalog jónindegi dıkasterııa Islam isteri bıýrosynyń burynǵy basshysy monsenor Haled Akashemen kezdesti. Suhbat barysynda Prezıdenttiń Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń VIII sezinde belgilep bergen mindetterdi, onyń ishinde jasandy ıntellektini paıdalaný etıkasy jónindegi dinaralyq komıssııa qurý týraly bastamasy men Astana beıbitshilik deklarasııasynyń erejelerin iske asyrý tetikteri talqylandy.

Haled Akashe óz kezeginde 20 jyldan asa ýaqyt boıy jahandyq dinaralyq dıalogti nyǵaıtýǵa, mańyzdy álemdik problemalardy sheshýge, ýaqyt synyna qaramastan toleranttylyq pen ózara qoldaý ıdeıalaryn ilgeriletýge yqpal etip kele jatqany úshin Qazaqstanǵa rızashylyǵyn bildirdi. Ol ózara is-qımyldy ári qaraı arttyra túsýge jáne yntymaqtastyń basym baǵyttary boıynsha qoldaý kórsetýge daıyn ekenin de jetkizdi.

Sapar barysynda Máýlen Áshimbaev Rım Papasy Fransıskti eske alyp, onyń Santa-Marııa-Mad­jore bazılıkasyndaǵy qabirine gúl shoqtaryn qoıdy. Buǵan qosa, delegasııa «Bambıno Djezý» pedıatrııalyq gospıtaline qarasty Molekýlalyq genetıka ǵylymı zertteý ortalyǵynyń qyzmetimen tanysty. Sondaı-aq taıaýda Rım qalasynda ashylǵan qazaqtyń uly oıshyly Abaı Qunanbaıulynyń eskertkishine gúl shoǵyn qoıyp, aqynnyń rýhyna taǵzym etti. 

Sońǵy jańalyqtar