Elbasy Nursultan Nazarbaev taıaýda eldi demokratııalandyrýdy damytý baǵytyna arnalǵan Úndeý joldady. Onda málim bolǵandaı, aldaǵy ýaqytta elimizdegi búginge deıin Prezıdenttiń quzyrynda bolyp kelgen kóptegen mindetter Parlament pen Úkimetke, oblys ákimdikterine júktelmek. Bul zańdy quzyret taraptarǵa bólinip, bılik tarmaqtarynyń jaýapkershiligi artady degen sóz. Osynyń ózi elimizdiń táýelsizdik alyp, óz aldyna derbes memleket bolǵannan keıingi jıyrma bes jylda jańa sapalyq bıikke kóterilgenin kórsetedi. Endi, mine, Memleket basshysy «Qazaqstannyń Úshinshi jańǵyrýy: jahandyq básekege qabilettilik» atty dástúrli Joldaýyn jarııalap otyr. Joldaýda elimizdiń saıası, ekonomıkalyq, áleýmettik jáne mádenı-rýhanı turǵyda damýyn jalǵastyrýdy qamtamasyz etetin birneshe baǵyt belgilengen. Sonyń ishinde, Qazaqstannyń jahandyq básekelestikke qabilettiligin arttyrýǵa jol ashatyn bes negizgi basymdyq kórsetilgen. Solardyń ishinde men tórtinshi basymdyq týraly oı bólissem deımin. Adamı kapıtal sapasyn jaqsartý mańyzdy mindetterdiń biri bolyp tabylady. El Konstıtýsııasynda «Memlekettiń eń qymbat qazynasy – adam jáne adamnyń ómiri» dep jazylǵan memleket úshin adam kapıtalyn jaqsartý úlken maqsat-mindetterdiń birine sanalýy – zańdy. Iá, adam faktory, adamı kapıtaldyń damýy – Qazaqstan úshin strategııalyq mindet. Sol úshin de Prezıdent osy baǵytqa ınvestısııa salýdy, atap aıtqanda, jalpy azamattardyń bilim alýy men densaýlyǵyn jaqsartýy úshin tıisti qarajat bólip, eki salany úzdiksiz damytyp otyrýdy udaıy nazarda ustap keledi. Respýblıkalyq bıýdjettiń 40 paıyzdan astamy densaýlyq saqtaý, eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý, bilim jáne ǵylym salalaryna bólinetini osy sózimizdiń aıǵaǵy. Azamattardyń bilim sapasyn arttyryp, eńbekke jaramdy tulǵalardyń básekege qabiletti sapaly maman bolyp qalyptasýyna jol ashý úshin Elbasy, eń aldymen, bilim berý júıesiniń ózgerýi kerektigin aıtty. Joldaýda bul turǵyda «Bizdiń mindetimiz – bilim berýdi ekonomıkalyq ósýdiń jańa modeliniń ortalyq býynyna aınaldyrý. Oqytý baǵdarlamalaryn synı oılaý qabiletin jáne óz betimen izdený daǵdylaryn damytýǵa baǵyttaý kerek», delingen. Sonymen qatar, IT bilimdi, qarjylyq saýattylyqty qalyptastyryp, ultjandylyqty damytýǵa da zer salý qajettigi eskerilgen. Qala men aýyl mektepteri arasyndaǵy bilim sapasynyń alshaqtyǵyna nazar aýdarǵan Elbasy Joldaýda bilim berýdi jaqsartý baǵytynda jumys júrgizgende aýyldyq mektepterge jete kóńil bólinbeı, tysqarylaý qalyp qoımaýy qajettigin atap kórsetedi. Ol úshin, árıne, elimizdegi jalpy bilim beretin mektepterde oqytylatyn oqýlyqtar men oqý baǵdarlamalary ońtaılandyrylyp, qaladaǵy bilim berý mekemelerimen qatar, aýyl mektepterine de bilimdi, bilikti muǵalimder tartylýy qajet. Aldaǵy 2019 jyldan bastap 10-11-synyptarda keıbir pánder aǵylshyn tilinde oqytyla bastamaq. Osyǵan baılanysty Prezıdent Úkimetke úsh tildi oqytýǵa kezeń-kezeńmen kóshý máselesi boıynsha usynystar ázirleýdi tapsyrǵan. Budan shyǵatyn qorytyndy, balalarymyzǵa shet tilderin, sonyń ishinde aǵylshyn tilin qosymsha oqytýdyń mańyzy arta bermek. Bul oraıda, «bir til bilý – bir adam bolý, eki til bilý – eki adam bolý» degen qaǵıdany sapaly urpaq qalyptastyrýda berik ustanǵanymyz artyq bolmasy aıan. «Qazaq tiliniń basymdyǵy saqtalady. Onyń ári qaraı damýyna zor kóńil bólinedi», deıdi Prezıdent. Bul Elbasynyń bolashaqta árbir Qazaqstan azamaty memleketti quraýshy ult – qazaq halqynyń tilin bilip, óz eliniń adal azamaty, ultjandy tulǵasy bola otyryp, aǵylshyn tilimen, ǵylym-bilimmen qarýlanyp, halyq sapasynyń joǵarylaýyna úles qossa degen nıetin ańǵartady. Sonymen qatar, orta kásiptik jáne joǵary bilim beretin oqý oryndarynyń qyzmet sapasyn arttyryp, «Barshaǵa arnalǵan tegin kásiptik-tehnıkalyq bilim berý» jobasyn odan ári jetildirý máselesi qamtylǵan. Osy jumys barysynda jumyssyz nemese tabysy az, ózine tıimsiz jumyspen jan baǵyp júrgen azamattardy jańa kásipterge úıretý jáne ekonomıkadaǵy jańa óndirister úshin mamandar daıyndaý máseleleriniń qatar sheshiletini qýantady. Qoryta aıtqanda, Prezıdenttiń bıylǵy Joldaýy jańǵyrýymyzdyń úshinshi kezeńine aıaq basqan elimizdi damytýǵa jarqyn jol ashatyn bolady.
Álibek ASQAROV,
jazýshy, Memlekettik syılyqtyń laýreaty
