Keshe Parlament depýtattarynyń, Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý, Kólik jáne kommýnıkasııalar, Ekonomıka jáne bıýdjettik josparlaý, Densaýlyq saqtaý mınıstrlikteriniń basshylary men jaýapty qyzmetkerleriniń, Bas prokýratýra janyndaǵy qoǵamdyq keńestiń músheleriniń qatysýymen bolyp ótken Bas prokýratýranyń alqa májilisinde múgedekterdiń jáne qarttar úılerindegi adamdardyń quqyqtary men múddelerin qorǵaý máseleleri qaraldy dep habarlady Bas prokýratýranyń baspasóz qyzmeti.
Keshe Parlament depýtattarynyń, Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý, Kólik jáne kommýnıkasııalar, Ekonomıka jáne bıýdjettik josparlaý, Densaýlyq saqtaý mınıstrlikteriniń basshylary men jaýapty qyzmetkerleriniń, Bas prokýratýra janyndaǵy qoǵamdyq keńestiń músheleriniń qatysýymen bolyp ótken Bas prokýratýranyń alqa májilisinde múgedekterdiń jáne qarttar úılerindegi adamdardyń quqyqtary men múddelerin qorǵaý máseleleri qaraldy dep habarlady Bas prokýratýranyń baspasóz qyzmeti.
Statıstıkalyq málimetterge sáıkes, 610 myńǵa jýyq otandastarymyz múmkindikteri shekteýli azamattar bolyp tabylady. Múgedekterdiń qoǵam ómirine tolyqqandy aralasýy úshin eń aldymen olarǵa degen kózqarasty ózgertý qajet. Sondyqtan, osyndaı adamdardyń áleýmettik ortaǵa qosylýy úshin jaǵdaı jasaý memlekettiń basty maqsaty bolyp tabylady.
Bas Prokýror Ashat Daýylbaev atap ótkendeı, sońǵy jyldary erekshe qajettilikteri bar adamdardyń quqyqtaryn qamtamasyz etý máselelerin sheshý boıynsha memleket edáýir jumys atqardy. Olarǵa áleýmettik kómek kórsetý maqsatynda bıýdjettik qarjylandyrý jyl saıyn arttyrylýda. Keıingi úsh jylda ǵana osy maqsattardaǵy shyǵyndar shamamen 20 mlrd. teńgeni quraǵan. Qazaqstan Múgedekterdiń quqyqtary týraly konvensııaǵa qosyldy. Prezıdenttiń tapsyrmalary boıynsha 2009 jyly osy sanattaǵy azamattar úshin arnaıy áleýmettik qyzmetter engizile otyryp áleýmettik qyzmet etý júıesin reformalaý bastaldy.
Alaıda, qabyldanǵan sharalarǵa qaramastan múgedekterdiń jáne qarttar úılerindegi adamdardyń quqyqtaryn qorǵaý máselesinde áli de kemshilikter az emes. Prokýrorlar ashqan zańdylyqtyń óreskel buzylýynyń faktileri, qarttar men múgedekterge áleýmettik qyzmet kórsetetin adamdardyń tarapynan kórsetilgen adamgershilikke jatpaıtyn, keıde, tipti, shekten shyǵatyn qarym-qatynas osyny kórsetedi.
Bıýdjet qarajatyn urlaý jáne tıimsiz paıdalaný, turǵyn úı jáne eńbek quqyqtaryn, medısınalyq kómekke degen quqyqtaryn saqtamaý, ońaltýdyń jeke adamdarǵa baǵdarlanǵan baǵdarlamalarynyń joqtyǵy jáne olardyń oryndalmaýy, múgedekterge tıisinshe kútim jasamaý, olarǵa qol jumsaý faktileri anyqtaldy. Júıeli túrde jiberilgen kemshilikterdiń saldarynan jumysqa qabiletti 425 myń múgedektiń 15 paıyzy ǵana jumysqa ornalastyrylǵan.
Barlyq anyqtalǵan faktiler boıynsha yqpal etý sharalary qabyldanyp, nátıjesinde 7,5 myńǵa jýyq múmkindigi shekteýli jandardyń quqyqtary qorǵaldy. Tekserýlerdiń qorytyndylaryna sáıkes zańdylyqty buzýdy joıýǵa baǵyttalǵan 181 usynys engizilgen. Ol boıynsha 126 laýazymdy tulǵa tártiptik jaýapkershilikke tartyldy, onyń ishinde tórteýi sybaılas jemqorlyq baptary boıynsha jazalandy. 87 qylmystyq jáne ákimshilik is qozǵaldy. Memleketke qarjylaı zalal keltirgen 23 adam tórt mıllıonnan astam teńgeniń ornyn toltyrsa, onyń 3 mıllıony múgedekterdiń paıdasyna sheshildi.
Talqylaý qorytyndysy boıynsha Bas prokýratýra anyqtalǵan zańdylyqtyń buzylýyn joıý, múgedekterdi qorǵaýdy qamtamasyz etýge baǵyttalǵan uıymdastyrýshylyq-praktıkalyq sharalar keshenin usyndy. Múmkindikteri shekteýli adamdardyń ınfraqurylym obektilerine kirip-shyǵý máselesin sheshý mańyzdy mindetterdiń biri retinde belgilendi.
Múgedekterdi jumysqa ornalastyrý máselelerine erekshe nazar aýdaryldy. Osy maqsattarda jumys oryndaryn kvotalaýdy neǵurlym tıimdi paıdalaný, jumys berýshilerdiń múmkindigi shekteýli jandardy jumysqa belsendirek tarta túsetindeı jaǵdaı jasaý usynyldy.
Usynylǵan sharalardy jınalysqa qatysýshy Parlament depýtattary, Bas prokýratýra janyndaǵy qoǵamdyq keńestiń músheleri belsendi túrde qoldap, kelisilgen jáne múddeli áreketter ǵana múmkindigi shekteýli adamdardyń problemalarynyń tıimdi sheshilýine, múgedekterdiń áleýmettik jaǵynan qorǵalýyna jáne olardyń qoǵam ómirine tolyqqandy aralasýyna múmkindik beretindigin atap kórsetti.
Alqa májilisiniń qorytyndysy boıynsha Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń atyna zańdylyqtyń buzylýyn joıý týraly usynys engizildi.
«Egemen-aqparat».
