Saltanatty is-shara BUU-nyń beıbitshilik úndeýine qoldaý bildire otyryp, AlfaSat komandasynyń Voice of the peace – «Beıbitshilik daýysy» habarlamasyn tasymaldaıtyn shardy áýege ushyrýmen bastaldy.
Ulttyq ýnıversıtette 2014 jyldan beri BUU akademııalyq yqpal etý baǵdarlamasynyń turaqty damý jónindegi jahandyq ortalyǵy jumys istep keledi. Otandyq jýrnalıstıkanyń zamanaýı keńistiktegi básekelestigin arttyrýdy maqsat etken bul platforma jas ári tájirıbeli jýrnalıster úshin medıa alańǵa aınaldy. Jıynǵa Fransııa, AQSh, Reseı, О́zbekstan, Aýǵanstan, Qyrǵyzstan elderinen qatysqan sarapshylar jahandyq ózgerister jaǵdaıynda kásibı keńistikte pikir almasýdyń mańyzdy ekenin atap ótip, Data jýrnalıstıka men sıfrlandyrý múmkindikteriniń ǵalamdyq úrdisterge yqpaly týraly zertteýlerimen bólisti.
Halyqaralyq platformanyń ashylýynda sóz sóılegen Jýrnalıstıka fakýltetiniń dekany Sansyzbaı Mádıev qazaq jýrnalıstıkasynyń álemdik kommýnıkasııadaǵy róli men aldynda turǵan mindetterine toqtaldy. «Qazirgi kezde ǵalamdyq úderister jýrnalıstıkaǵa jańa mindetter júktep otyr. Jýrnalıstiń mindeti aqparat taratýshy ǵana emes, aǵartýshylyq qyzmetti de qatar alyp júrýimen mańyzdy. Osy tusta «Jańa tehnologııalar qarqyndy damyp bara jatqan kezeńde jýrnalıster aǵartýshylyq mindetin atqara ala ma?», «Oǵan sıfrlandyrý, Big Data ónimderi qanshalyqty múmkindik beredi?», degen saýaldar týyndaıdy. Kúrdeli máselelermen betpe-bet kele otyryp, kásibılik údesinen shyǵý kommýnıkasııa ókilderine zamanaýı trendterdi meńgerýdi talap etedi. Aqparattyń durystyǵyn tekserý, derekkózdi anyqtaý, jalǵan málimetterdiń jarııa bolýyna jol bermeý arqyly medıa keńistikte saýatty resýrstardy qoldaný joǵary ıntellektýaldyq áleýetke baılanysty», dedi ol. Áleýmettik medıanyń jahandyq qaýip-qaterler kezeńindegi róline toqtalǵan sarapshy BUU baǵdarlamasy aıasynda ótip jatqan medıa platformanyń bolashaq maman ıeleri úshin mańyzyn da atap ótti. «Búginde otandyq jýrnalıstıkanyń aldynda álemdik medıanyń bıik belesteri turǵandyǵyn eskergende, sıfrly keńistik mamandaryn qalyptastyrý ýaqyt kúttirmeıdi», dedi oıyn túıindegen S.Mádıev.
BUU Jahandyq kommýnıkasııalar departamentiniń ókili, Qazaqstandaǵy BUU Aqparattyq bıýrosynyń basshysy Vlastımıl Samek otyz jyl ishinde sıfrlandyrý salasyndaǵy birlesken jobalar barysyna toqtaldy. «Sıfrly tehnologııalar adamzattyń yqpaldastyǵyn damyta otyryp, kommýnıkasııanyń jańa baǵyttaryna jol ashady. Kez kelgen memleket, qala, aımaqtardyń damýynda zamanaýı tehnologııalar joǵary ról atqarady. Aýqymdy hab retinde Turaqty damý baǵdarlamasynyń Qazaqstan aýmaǵynda jyldan-jylǵa tıimdiligi artyp keledi. BUU damý baǵdarlamasy jáne IýNESKO jobalary aıasynda mádenıet, ǵylym jáne bilim salasynda mazmundy, nátıjeli yqpaldastyqqa jol ashýda», dep atap ótti V.Samek.
Jıyn moderatory, jýrnalıstıka fakýlteti Baspasóz jáne elektrondy BAQ kafedrasynyń meńgerýshisi Gúlmıra Sultanbaeva BUU sıfrlandyrý baǵdarlamasyn qoldaı otyryp, bilim berý baǵdarlamalarynyń halyqaralyq talaptarǵa sáıkestigin, sonymen birge sońǵy úsh jylda Data jýrnalıstıka boıynsha magıstrlik tolyqqandy baǵdarlamasynyń júzege asyp otyrǵanyn atap ótti. «Naryq talaptaryna saı mamandar daıarlanyp jatyr. Bıyl máselen derekter jınaqtaý, óńdeý, vızýaldaý formatynda medıa taratýǵa úıretetin salada Ystanbul ýnıversıtetimen qos dıplomdy júıe iske asady», dep atap ótti ol. Al qazaq, ózbek, qyrǵyz, tájik tilderinde qoljetimdi bolatyn oqý-ádistemelik quraldary IýNESKO saraptamasynan ótetin bolady.
Jıyn barysynda Ufuq News halyqaralyq jańalyqtar agenttiginiń jetekshisi Mohammad Mahdı Nýrı Qazaqstanda bilim alyp jatqan aýǵanstandyq stýdentterdiń bilim sapasyna, halyqaralyq yqpaldastyq kelisimderine rızashylyǵyn bildirip, myńnan astam túlektiń bolashaqqa joldama alǵanyn jetkizdi. «Búginde 700-den astam aýǵanstandyq stýdent Ulttyq ýnıversıtette, sondaı-aq medısına, halyqaralyq qatynastar, ekonomıka salasynda joǵary bilim alýda. Olar keleshekte óz eliniń ǵana emes, álemdik damý úderisterine úlesin qosatyn bolady», dedi ol.
Zamanaýı jýrnalıstıkada derekterdiń maǵynasyn saqtap qalý úshin ne isteý kerek? «Informasıonnaıa kýltýra» ÚEU birlesken quryltaıshysy Vasılıı Býrov Data jýrnalıstiń mindeti týraly aıtyp, daıyn ónim usynýǵa deıingi kezeńderge toqtaldy. Al YouTube Central Asia sarapshysy Aleksandr Melentev YouTube Qazaqstan platformasyndaǵy sońǵy derektermen bólisti. Múmkindigi men erekshelikterine, statıstıkasyna sholý jasady. Spıker atap ótkendeı, paıdalanýshylar sany aıyna 13 mln-nan asatyn platformada tabys taýyp, zamanaýı kontentti tıimdi qoldanýǵa bolady. Alaıda aqparattyq qaýipsizdik turǵysynan mán beretin tustary bar ekenin de eskertti.
BUU Kúzet jáne qaýipsizdik departamentiniń qaýipsizdik boıynsha keńesshisi D.Rashıd, SIM Almaty qalasyndaǵy ókildiginiń Saıası yntymaqtastyq basqarmasynyń basshysy A.Arenova, «Bolashaq» baǵdarlamasynyń stıpendıaty, Nıý-Iork Fılm akademııasynyń tálimgeri J.Mámejanqyzy, Lıon ýnıversıtetinen (Fransııa) PhD E.Pirmanova, Slovakııa Ǵylym akademııasynyń boljaý ınstıtýtynan PhD V.Bachıshın, taǵy da basqa sarapshylar halyqaralyq yqpaldastyqtaǵy sıfrlandyrýdyń róli, zamanaýı kommýnıkasııada Big Data ónimderin tıimdi paıdalanýdyń erekshelikterine toqtaldy. Osy oraıda Data jýrnalıstıka, mamandyqqa suranys jáne qajettilik, jahandyq sanattaǵy jobalar, Data – shejire jasaý quraldary, esepteý ádisteri, data-driven – marketıng, CRM jáne analıtıka, derekter jýrnalıstıkasyndaǵy startaptar, sonymen birge áleýmettik jelilerdegi shynaıylyq taqyryptary talqylanyp, sarapshylar stýdentter qoıǵan suraqtarǵa jaýap berdi.
ALMATY
