Nesıe keshirý – nıetten

«Aldaǵy ýaqytta mıkroqar­jy uıymdary jyldyq tıimdi syıaqy mólsherlemesi 56 pa­ıyzben standartty mıkronesıe usyna beredi. Sonymen birge, kepilsiz tutynýshylyq nesıe­ler boıynsha azamattardyń qaryzdaryn kollektorlarǵa satýǵa zańnamalyq tyıym salýdy engizý pysyqtalyp jatyr. 2022 jyldyń sońyna deıin mıkroqarjy uıymdary 432 myń qaryz alýshynyń 33,1 mlrd teńge soma kólemindegi problemalyq bereshegin qaıta qurylymdaýdy josparlap otyr. Sonyń ishinde 107 myń qaryz alýshynyń 0,8 mlrd teńgesi ishinara keshirilse, 28 myń qaryz alýshynyń 0,6 mlrd teńgesi tolyqtaı keshirilmek», dedi N.Ábdirahmanov.

Osy kúnge deıin mıkroqar­jy uıymdary bergen kepilsiz tutyný­shylyq nesıe kólemi – 416 mlrd teńge. Qaryz alýshylar sany 1,3 mln adamnan asqan. Bıyl qańtar-tamyz aılary aralyǵynda tólenbegenine 90 kúnnen asyp ketken kepilsiz tutynýshylyq nesıe 18,8 pa­ıyz­ǵa, 71,3 mlrd teńgege ósipti. El boıynsha 434,2 myń adam mık­ro­nesıesin tóleı almaı júr. Al kólemi 50 AEK-ke de­ıin­gi onlaın mıkronesıesin qaı­tara almaı júrgen qaryz alý­shy sany 15,8 paıyzǵa, 380 myń adamǵa ósken.

Qazirgi ýaqytta problemalyq bereshekti qaıta qurylymdaý tártibi zańmen bekitilgen. Qaryz alýshy ótinish bergen soń onyń qaryzdyq júktemesin tómendetý máselesi qaralady. Bul rette mıkroqarjy uıymynyń qaı­ta qurylymdaý sharty qaryz alýshynyń qarjylyq jaǵ­daıyna (tabys deńgeıi, áleý­mettik mártebesi) baılanys­ty da anyqtalatynyn aıta kete­ıik. Sondaı-aq mıkroqarjy uıym­dary birjaqty tártippen qaryz alýshynyń qaryzyn ishinara nemese tolyqtaı keshirý týraly she­shim qabyldaı alady.

Problemalyq bereshek tolyq nemese ishinara keshirilgen jaǵdaıda provızııa júrgizilip, sonyń esebinen qaryzdy jabýdan paıda bolǵan shyǵyn jabylady. Qaıta qurylymdaýdy júrgizý týraly aqparat qaryz alýshynyń nesıe tarıhynda kórinip turatyn bolady.

«28 myń qaryz alýshynyń 600 mln teńgesi tolyqtaı, 107 qaryz alýshynyń 800 mln teńgesi ishinara keshiriletini jaıly aqparat shyqty. Atalǵan bastama MQU-lardaǵy problemalyq bereshek deńgeıin tómendetý aıasynda júzege asyrylmaq. Onlaın nesıe berý jáne jalaqyǵa deıin zaım berý qarqyny óte joǵary. Zaımdy 5 mınýt ishinde beretin usynystar kez kelgen jerden ushyrasady. Bul qaryz alatyn adam sanyn kóbeıtedi. Qazir agenttik 45 kúnge deıin beriletin 50 AEK nemese 153 150 teńgege deıingi mıkrozaımdarǵa tyıym salýdy qarastyryp jatyr. Qazir bank kóp adamǵa kre­dıt bermeıdi. О́ıtkeni olar bank­terdiń skorınginen óte almaıdy. Olar úshin tyǵyryqtan shyǵar jol – MQU-dan qaryz rásimdeý. Biraq MQU-lardyń paıyzdyq stav­kasy, bereshektiń ósý kóle­minen habarlary az. Nesıe qyz­me­tin retteýdi jetildirý oń yq­pal ete alady. Biraq ol saıası qu­ral­ǵa aınalmaýy kerek», deıdi tele­gramdaǵy RiskTakersKZ kanaly.

Mıkroqarjy naryǵy turaq­ty ósimge ıe. 243 mıkro­qarjy uıymynyń jıyntyq qaryz portfeli 2022 jyldyń ekinshi toqsanynyń sońynda 838,3 mlrd teńgege jetken. 2021 jyldyń uqsas kezeńimen salystyrǵanda 58 paıyzǵa ósim bar. Al sońǵy bes jylda mıkronesıe kólemi 6,4 ese artqan.