Qoǵam • 23 Sáýir, 2023

«400 tátti taqpaq»

1260 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Kitapsúıer qaýymnyń yqylasyna bólenip, elordada ótken «Eurasian Book Fair-2023» kórmesi aıasynda belgili qalamger Baıanǵalı Álimjanovtyń «400 tátti taqpaq» atty balalarǵa arnalǵan jańa jınaǵynyń tusaýy kesildi.

«400 tátti taqpaq»

Mazmunǵa baı jınaqta bala­larǵa arnalǵan ártúrli taqy­ryptar qamtylǵan. Otan, otbasy, ana tili, oqý-bilim, án-kúı, adamgershilik qundylyqtary, merekeler, qazaqtyń tyıym sóz­deri syndy taqyryptar sózi­mizge dálel.

Ulttyq salt-dástúr, salt-sa­naǵa sýarylǵan óleńder bala uǵymyna laıyqtalyp, kór­kem naqyshpen bederlengen. Sonymen birge kesteli sýrettermen bezendirilgen aýqymdy jınaq balalardyń ana tiline degen súıispenshiligin arttyryp qana qoımaı, eńbekqorlyqqa shaqyratyny aıqyn.

– Jınaq ata-analarǵa, ba­labaqsha tárbıeshilerine jáne bastaýysh synyp muǵalimderine arnalǵan taptyrmas kómekshi qural.  «400 tátti taqpaq» kita­by­nyń ereksheligi balalarǵa qa­jetti barlyq taqyryp qam­tylǵan. Bul – balalar úshin rýhanı azyq. Bastaýyshtan bastap 5-synypqa deıingi balalar oqı alady. Ana tilimizdi balalardyń sanasyna sińirip, onyń qasıe­tin sezinip ósýine óte paıdaly kitap, – deıdi aqyn Baıanǵalı Álimjanov.

Kitapqa engen óleńderdiń ustyny berik bolǵasyn, árbir óleń irgeli, mazmundy. Máselen, «Bilim – kúsh» atty óleńde:

«Myqty bolsa bilegiń,

Kúreskende jyǵarsyń.

Biraq bilim bárinen,

Kúshti ekenin uǵarsyń.

Bilim sheksiz qazyna,

Qumarlanyp, qurmette.

Umtyla ber toqtaýsyz,

Bilgen saıyn bilmekke!»

– deıdi aqyn.

Jınaqqa engizilgen óleńder uǵymǵa jeńil, jattaýǵa yńǵaı­ly, oıda tez qalady. Ár shý­maqtan ulttyq tálim-tárbıeniń ıisi burqyrap tur.

Sirá, balalar álemi kózge jeńil, ońaı kóringenimen, balalar poezııasy kúr­meýi qıyn, kúr­deli janr. Ol úshin bala bo­lyp oılanyp, ba­la bolyp tolǵa­nýyńyz qajet. Al balalyq aspanynan uzap, jan dúnıesi sábılik samaldan uzaqtaǵandar úshin balalarsha oılaný múmkin emes.

Bul turǵydan kelgende «400 tátti taqpaq» – áýezi kórkem, uǵynyqty, qysqa da nusqa tartymdy eńbek. Baldyrǵandar­dyń otbasyn, qasıetti Ota­nyn, ana sútimen berilgen tý­ǵan tilin súıýge úndeıtin kitap. Jı­naqtyń alǵashqy betinde-aq menmundalap kózge túsetin «Men – qazaqtyń balasy» atty taqpaqta búı deıdi.

«Baıtaq jatqan dalasy,

Batyr bolǵan babasy.

Aqpeıildi, aqyldy,

Men – qazaqtyń balasy!

Atyn jattap ósemin,

Ańyzymen atanyń.

Darqan dala, keń dala,

Meniń týǵan Otanym!»

Júrekke jyly tıgen osy qos shýmaqta ulttyq rýh, el ula­ǵaty, baba taǵylymy kórinis tabady.

Sonymen birge jınaqta «Taqııa», «Tymaq», «Besik», «Sa­ba mıen taba», «Qara qazan» sekildi qundylyqtarymyzǵa sýarylǵan jyrlar bar. Aqyn jınaǵy tek búgingi ýaqytqa ǵa­na emes, bolashaq urpaqqa da qyz­met eteri sózsiz.

Qoryta aıtqandaı, bala­larǵa bazarlyq retinde usy­nylǵan «400 tátti taqpaq» jı­­naǵy baldyrǵandardyń ba­lań kóńilin, taza sanasyn jaq­sylyqqa úndep, jamandyqtan jırendirip, otansúıgishtikke, adaldyqqa, adamgershilikke sha­qyratyn, ulttyq qundy­lyq­­tarymyzdyń mánin uǵýǵa tár­bıeleıtin erekshe kitap. Bul jınaq avtordyń rııasyz peıilmen balalarymyzǵa jasaǵan keremet bazarlyǵy, tamasha syılyǵy boldy dep senimmen aıta alamyz.

 

Sońǵy jańalyqtar

Denıs Nıkısha kelesi kezeńge óte almady

Olımpıada • Búgin, 16:16