Suhbat • 27 Jeltoqsan, 2025

Darhan Ahmed-Zakı: Prezıdent reformasy joǵary bilimge tyń serpin beredi

830 ret
kórsetildi
20 mın
oqý úshin

Bilim men ǵylym memlekettiń básekege qabilettiligin aıqyndaýda úlken mańyzǵa ıe. Sondyqtan elimiz osy salaǵa aıryqsha kóńil bólip otyr. Keıingi jyldary Memleket basshysynyń bastamasymen osy baǵytta keshendi reformalar júzege asyp jatyr. Muhtar Áýezov atyndaǵy Ońtústik Qazaqstan zertteý ýnıversıtetiniń basqarma tóraǵasy-rektory Darhan Ahmed-Zakımen ǵylym, joǵary bilim salasynyń damýy jóninde áńgime órbittik.

Darhan Ahmed-Zakı: Prezıdent reformasy joǵary bilimge tyń serpin beredi

– Darhan Jumaqanuly, qazir ýnıversıtette bilim berýmen qatar tulǵalyq damýǵa yqpal etetin qandaı júıeli ózge­rister júzege asyp jatyr? Jal­py, joǵary oqý oryndary qoldanbaly daǵdylardy meń­gertý men júıeli oılaýdy qalyptastyrýdyń qaısysyn kóbirek nazarǵa alýǵa tıis?

– Memle­ket basshysy Qasym-Jomart Toqaev­tyń «Jasandy ıntellekt dáýirindegi Qazaqstan: ózekti máseleler jáne ony túbe­geıli sıfrlyq ózgerister arqyly sheshý» atty Joldaýynda: «Elimiz bilim ekonomıkasyna kóship jatyr. Sondyqtan ǵylym, bilim jáne ınnovasııa salasyn basqarý tásilderin ózara baılanystyrý óte mańyzdy» dedi. Prezıdent aıtqandaı, joǵary bilimniń strategııalyq maqsaty – búgingi zamanǵa beıimdelgen, qazirgi synaqtarǵa tótep bere alatyn sapaly urpaq qalyptastyrý. Sonymen qatar ǵylym men joǵa­ry bilim elimizdiń ári qaraıǵy serpilisiniń qozǵaýshy kúshine aınalýy kerek.

Uly Abaı aıtqan «aqyl, qaırat, júrekti birdeı ustaıtyn» bilimdi býyndy qalyptastyrý ıgi­likti is bolmaq. Bul sózsiz ýnı­ver­sıtetterdiń negizgi mıssııasy. Otandyq joǵary oqý oryndaryn – «keleshektiń fabrıkasy» deýge bolady. Ýnıversıtette oqýmen qosa zertteý jumystaryna, jastardyń áleýmettik damýyna kóp kóńil bólinedi.

Eń bastysy, jastarǵa zertteý ádisterin kóp úıretý kerek dep sana­ı­­myn. О́ıtkeni alǵan bilimdi durys paıdalanyp, kúndelikti kelgen aqparatty óńdep, ózine kerekti jańasha sheshimge qol jetkizý úshin adam­da analıtıkalyq oılaý qabi­leti myqty bolýy qajet. Bizdiń ýnı­versıtet osy baǵytta «ROS – research oriented study» metodolo­gııasyn paıdalanady. Iаǵnı stýdent ár pán sheńberinde zertteý ádisterin meńgerip, naqty qoldanyp kóredi.

– Elimizde birneshe jetekshi sheteldik ýnıversıtettiń fı­­lıaly ashyldy. Sizdiń oıyńyz­sha, bul ózgeris ulttyq bilim berý júıesin túbegeıli jań­ǵyr­ta ala ma? Álde tek shek­teýli stýdentter tobyna ar­nal­­­ǵan elıtaly oqý orny sııaq­ty bola ma?

– Qazir Prezıdent tap­syrmasyna saı elimizde jetek­shi sheteldik ýnıver­sıtetter­diń 33 fılıaly ashylyp, qar­qyndy jumys istep kele­di. Tek osy jyldyń ózinde «Cardiff», «Coventry», «Woosong» jáne «Anhalt» ýnıversıtetterin qos­qanda 9 jańa kampýs paıda­lanýǵa berildi. Mundaı reforma talanttardy syrtqa jiber­meýdiń bir amaly, sondaı-aq básekege qabiletti adam kapıtalyn qalyptastyrýǵa múmkindik týǵyzady. Ári jas ur­paqqa shetelge shyqpaı-aq bilim­niń jahandyq standarttaryna qol jetkizýge jaǵdaı jasaıdy. Sózimizdiń dáleli, bıyl sáýirde Arizona State University (AQSh) ýnı­versıtetimen bizdiń oqý ordamyz strategııalyq seriktestik jónindegi memorandýmǵa qol qoıdy.

Arizona State University (ASU) — AQSh-taǵy eń iri jáne bedeldi joǵary oqý oryndarynyń biri. Ýnıversıtet Arızona shtatynyń Tempe qalasynda ornalasqan jáne 1885 jyly negizi qalanǵan. ASU ınnovasııalarǵa, zertteýlerge jáne stýdentterdiń jan-jaqty damýyna úlken kóńil bóledi. Oqý ordasy AQSh-taǵy eń úzdik oqý oryndarynyń qataryna kiredi jáne álemniń túkpir-túkpirinen kelgen myńdaǵan stýdentti qa­byldaıdy.

Arizona State University-diń Áýezov ýnıversıtetinde fılıalyn ashý Qazaqstan Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrliginiń joǵary bilim berýdegi halyq­ara­lyq yntymaqtastyq pen akademııa­lyq ozyqtyqty arttyrý bastamasy aıasynda iske asyp jatyr. Eki jo­ǵary oqý orny arasyndaǵy áriptestik osy jyldyń sáýir aıynda ýnı­versıtettik delegasııanyń Arı­zonaǵa resmı sapary kezinde ózara memorandýmǵa qol qoıýdan bastaldy. Bul yntymaqtastyq jahandyq akademııalyq áriptes­tikti keńeıte túsedi. Menińshe, elimizdiń bilim berý júıesindegi ınnovasııany damytýdyń mańyz­dy qadamy sanalady.

– Búginde elimizde 35 myń­nan astam sheteldik stýdent bilim alyp jatyr. 2029 jylǵa qaraı olardyń sany 100 myń­ǵa jetpek. Bul stýdentter oqýyn aıaqtaǵannan keıin el eko­­nomıkasynyń damýyna, Qa­zaq­stannyń halyqaralyq deń­geıdegi ornyǵýyna qandaı septigin tıgize alady?

– Bul da sońǵy jyldardaǵy Qazaqstandy tolyqqandy bilim ortalyǵy etýdiń ári shetel stýdentteri úshin tartymdy habqa aınaldyrý baǵytyndaǵy júıeli transformasııanyń kórinisi.

Osy kúnde otandyq bilimniń eksporttyq áleýeti de artyp kele­di. Máselen, sońǵy úsh jyl ishinde shetelde elimizdiń 5 ýnıversıtetiniń fılıaly ashyldy. Onyń biri – Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ-dyń Omby qalasyndaǵy fılıaly. Qyr­ǵyz­standaǵy Osh memlekettik ýnı­versıteti bazasynda L.N.Gý­mılev atyndaǵy EUÝ fılıaly ashyldy. Odan bó­lek, О́zbekstan, Tájikstan, Qyrǵyz­standa birles­ken fakýltetter men baǵdar­lamalar iske qosylǵan.

Osynaý mańyzdy jospardy oryndaýda joǵary oqý oryn­darymyzdyń álemdik reı­tıng­tegi bedeli aıqyn kómek berip jatyr. Máselen, elimizdiń 20 ýnıversıteti «QS World University Rankings 2026» jáne «Times Higher Education 2026» reıtıngterine engeni biz úshin úlken maqtanysh.

Sondaı-aq Áýezov ýnıver­sı­tetinde qazir alys-jaqyn memleketterdi qosa alǵanda, jal­py sany 1 706 sheteldik stýdent bilim alyp jatyr. Olardyń basym kópshiligi Túrikmenstan, О́zbekstan, Reseı, Túrkııa elderi­nen kelgender. Bul – bizdiń jahandyq bilim naryǵyndaǵy suranysqa ıe ekenimizdi dálel­deıtin kórsetkishi.

Sondaı-aq Áýezov ýnıver­sıtetiniń Shyrshyq qalasynda­ǵy fılılaly tabysty jumys istep keledi. Fılıaldy ashý Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev pen О́zbekstan Prezıdenti Shavkat Mırzııoevtiń eki memleket arasyndaǵy dıplo­matııalyq qarym-qatynastyń qu­ryl­ǵanyna 30 jyl tolýyna oraı uıymdastyryldy. Baýyrlas qos el prezıdentteri kezdesýi nátı­jesinde Úkimet basshylary­nyń 2023 jylǵy 5 mamyrdaǵy ekijaq­ty yntymaqtastyq jónin­degi 20-shy birlesken úkimetaralyq komıssııasy otyrysynda kelisim jasalyp, ol búginde oryndalý ústin­de. Fılıalda tehnıkalyq, IT-teh­no­logııalar, hımııa jáne tamaq ónerkásibi kadrlary daıar­lanady.

– Keıingi jyldary júze­ge asqan «Ulttyq qor – bala­larǵa» jáne «Keleshek» baǵdar­la­malary bilimge qolje­tim­­di­likti arttyra túskeni bel­gili. Osy turǵydan kelgende memleket jastardy oqy­týda «birjol­ǵy áleýmettik kó­mekten» qoǵam­ǵa ortaq jaýap­kershilikti júkteı­tin tásilge aýysyp jatyr dep aıtýǵa bola ma?

– Prezıdent óz Joldaýyn­da: «Ǵylym-bilimge umtylǵan, elin-jerin kórkeıtýdi oılaǵan jastarǵa árdaıym jan-jaqty qoldaý kórsete beremiz. Biz qolǵa alǵan aýqymdy jumystyń bári jastardyń jarqyn bolashaǵy úshin jasalyp jatyr. О́skeleń urpaq erteń sonyń ıgiligin kóredi, ony eselep, laıyqty jalǵastyrady» degen edi. Osy rette Memle­ket basshysynyń tapsyrmalaryn oryndaý maq­satynda tórt negizgi qural engi­zildi. Ol – «Ulttyq qor – bala­larǵa» baǵdarlamasy, «Kele­shek» biryń­ǵaı jınaqtaý júıesi, saralanǵan  granttar men arzan bilim nesıesi bas­tamalary.

Máselen, «Ulttyq qor – bala­larǵa» baǵdarlamasy boıynsha ár bala memleketten ınvestısııa­lyq kiristiń 50 paıyzyn alady. Al «Keleshek» júıesinde – memleket bastapqy jarna retinde 60 AEK mólsherin qamtamasyz etedi, bank­ter tabystylyqty keminde 8 paıyz deńgeıinde kepildeıdi, memlekettik syıaqy 7 paıyzǵa deıin jetedi. Júıege 6 jastan 18 jasqa deıin qatysqan jaǵdaı­da 5 mıllıon teńgeden astam qar­jy jınaqtaýǵa múmkindik bar. Oǵan qosa, Ulttyq qordan bólinetin qara­jat ta esepke alynady. Bul qar­­jylyq resýrstar, keıin kolledj nemese ýnıversıtette oqýǵa paıdalanylady. Qazir shamamen 133,9 myń shot ashyl­ǵan. Jınalǵan qarajat joǵary bilim alýǵa ǵana emes, turǵyn úı jaǵdaıyn jaqsar­týǵa da jumsalýy múmkin.

Qajet bolǵan jaǵdaıda arzan nesıe nemese saralanǵan grant qarastyrylǵan. Munda memleket shyǵystyń bir bóligin óteıdi, al stýdent tolyq, ıaǵnı, 100 paıyz stıpendııa alady. Bıyl joǵary bilimge jaýapty mınıstirlikten 300 osyndaı grant bólindi. Prezıdent qoldaýymen jańa model qalyptasty. Ol memleket pen ata-ana bilimge birlesip ınvestısııa salady degen sóz. Nátıjesinde, joǵary oqý ornyna túsýge múmkindik artady. Ata-ana ár balanyń bolashaǵyn josparlaı alady.

– Prezıdent ǵylym men eko­nomıkany ózara sabaq­tas­tyrýdyń mańyzy jóninde kóp aıtady. Búgingi tańda ǵyly­mı ázirlemelerdi kommersııa­landyrý jolynda qandaı ke­der­gi bar? Olardy eńserý ba­ǵy­tynda qandaı is-shara atqa­rylyp jatyr?

– Memleket basshysy bıylǵy Ǵylym jáne tehnologııalar jónin­degi ulttyq keńes otyrysynda sóılegen sózinde: «Damyǵan elder ǵylymǵa da, tehnologııaǵa da basa mán berip jatyr. Zamannyń betalysyn barshańyz kórip otyrsyzdar. Jahandyq geosaıası ah­ýal turaqsyz, qubylmaly, syn-qater­ler az emes. Biraq qytaı hal­qy­nyń belgili paıymdaýy­na sensek, daǵdarys kezinde jańa múmkindikter týady. Qazir – ınvestısııanyń, ǵylym men joǵary tehnologııanyń ýaqyty. Búginde kez kelgen eldiń álemdegi orny ǵylymnyń damý deńgeıine qaraı anyqtalady. Ekonomıkalyq ósim ǵylymǵa tikeleı baılanys­ty, bul – ak­sıoma» dep mańyzdy máselege mán bergen edi.

Sondyqtan bul kúnde Ǵy­lym damýynyń jańa dáýiri bas­taldy. Tıisti mınıstrlik qu­rylǵaly beri Memleket basshysy ǵylymnyń ekonomıkalyq tıimdiligin arttyrý jáne ony ınnovasııamen baılanys­tyrý, jaqyndastyrý mindetin qoıdy.

2022 jyly Ǵylym akademııa­synyń mereıtoılyq sessııasynda Prezıdent ǵylym salasyn jańa deńgeıge shyǵaratyn birqatar naqty tapsyrmalar berdi. Bul tap­syrmalar mınıstrliktiń baǵdar­lamalyq qujatyna aınalyp, 2023–2029 jyldarǵa ar­nalǵan joǵary bilim men ǵylym damýynyń tujyrymdamasy­nyń negizi bolyp qalyptasty. Sondaı-aq elimizde «Ǵylym jáne tehnologııalyq saıasat týraly» jańa zań qabyldandy. Oǵan qosa, sońǵy jyldary ǵylym­dy qarjylandyrý 3,3 esege ósti. Bul 809 ǵalymdy álemniń je­tek­shi ǵylymı ortalyqtaryna taǵy­lymdamaǵa jiberýge jáne materıaldyq-tehnıkalyq bazany keń kólemde jańartýǵa múm­kindik berdi.

Bir ǵana mysal, Muhtar Áýezov atyn­daǵy Ońtústik Qazaqstan zert­teý ýnıversıteti 2025–2027 jyl­darǵa arnalǵan ǵylymı jáne ǵylymı-tehnıkalyq qyzmet nátıjelerin kommersııalandyrý maqsatynda granttyq qarjy alý úshin «Ǵylym qorynyń» konkýrsyna 8 joba usyndy. Sóıtip, 2 jobanyń grantyn utyp aldyq. Onyń biri – «Agroónerkásiptik kesheni. AО́K ónimderin qaıta óńdeý jobasy». Joba jetekshisi tehnıka ǵylymdarynyń kandıdaty B.Qalymbetov. Grant quny 479 mıllıon teńgeni quraıdy. Ekinshisi – «Topyraqtyń qunar­lylyǵyn jaqsartatyn jáne aýyl sharýa­shylyǵy daqyldarynyń ónimdi­ligin arttyratyn aýyl sharýashy­lyǵy tehnıkasyn, tehnıkalyq quraldardy óndirýdi uıymdastyrý jobasy». Onyń avtory, tehnıka ǵylymdarynyń kandıdaty N.Manabaev. 437 mıllıon teńge kóleminde grant utyp alǵan.

– Ǵylymdy kommersııalandyrý jáne onyń ekonomıkany damytýǵa qosatyn úlesi týraly kóp aıtylyp júr. Otandyq ǵalymdar ázirlegen tabysty keıster bar ma?

– Álbette, ǵylym óziniń ekono­mıkalyq áleýetin kórsetip otyr. Biz teorııalyq zertteýlerden naq­ty kommersııalandyrýǵa ótip jatyrmyz. Naqty nátıjelerge kelsek, máselen, metallýrgııa jáne ken baıytý ınstıtýty tehnologııasy boıynsha alǵash ret 99,5 paıyz tazalyqtaǵy tehnıkalyq se­len alyndy. 100 tonnadan astam ta­zar­tylǵan selen Qytaı Halyq Res­­pýb­lıkasyna eksporttaldy. «Qaz­gıdromed» JShS bazasynda «Kazakhmys R&D» ortalyǵy iske qosyldy. Arızona men Qozybaev ýnıversıtetteri birlesip joǵary qosymsha qunǵa ıe kúkirt óńdeý tehnologııalaryn ázirleý ústinde. NU ǵalymdary otandyq shıkizattan lıtıı-ıon akkýmýlıatorlarynyń katodtyq materıaldarynyń prekýrsorlaryn alý tehnologııasyn meńger­di. Sol arqyly óndiris áleýeti 40 mlrd AQSh dollaryna deıin ósti.

Búgingi tańda 267 ǵylymı joba júzege asyrylý kezeńinde tur. Bıyl ǵylymı ázirlemelerdi kommersııalandyrý boıynsha 62 jańa kelisimshart jasaldy. Ǵylymǵa jeke ınvestısııalar kólemi 20,4 mlrd teńgege jetti, qosymsha taǵy 8,8 mlrd teńge ınvestısııa tartylady dep kú­tilip otyr. Jobalardy aıaqtaýǵa jeke qarjylandyrý úlesi 32 paıyzǵa deıin ósedi degen jospar bar.

– Jasandy ıntellekt bar­lyq salaǵa ózgeris ákel­di. Onyń ishinde joǵary bilim júıesi de bar. Sizdiń oıyńyz­sha, elimiz bul ózgeriske daıyn ba? Bul baǵytta qandaı ju­mys­tar qol­ǵa alynyp jatyr?

– Jappaı sıfrlandyrý jáne jasandy ıntellekt tehnologııasyn barynsha engizý arqyly ekonomıkany jańǵyrtý qajettigin Memleket basshysy atap tapsyrdy. Osyǵan saı qazir azamattardy sıfr­lyq damý daǵdylaryna oqytý jumystary bastaldy. Iаǵnı biz ultty jasandy ıntellekt syn-qaterlerine sanaly túrde daıyn­­dap jatyrmyz. Osynyń aıasynda Prezıdent álemniń jetekshi ýnı­versıtetteriniń akselerasııa tájirıbesin eskere otyryp, jasandy ıntellekt salasyndaǵy mamandardy daıarlaý úshin «AI-Sana» baǵdarlamasyn kezeń-kezeńimen iske asyrý máselesin pysyqtaýdy tapsyrdy.

«AI-Sana» baǵdarlamasy qazir­diń ózinde 600 myńdaı stýdentti qamtysa, «AI Literacy» kýrsy joǵary bilim berýdiń bazalyq standartyna aınaldy. Bizdiń túlek­terimiz eńbek naryǵyna jaı ǵana dıplommen emes, ekono­mıkanyń bolashaǵy úshin asa mańyzdy sanalatyn sıfrlyq ortada jumys isteýdiń qoldanbaly daǵdylaryn meńgerip shyǵady.

Baǵdarlama sheńberinde «Huawei» kompanııasy JI baza­lyq daǵdylary boıynsha eki kýrs­ty oqshaýlap, qazaq tiline aýdardy. Ol «Search and AI» kýrsy men «Jasandy ıntellektige sholý – AI Overview» dep atalady. Baǵdarlamanyń birinshi kezeńinde «Huawei ICT Academy» kýrstary ornyǵyp engizildi. Nátıjesinde, bul olar boıynsha 240 myńnan astam sertıfıkat berildi.

«Coursera» kompanııasy 95 joǵary oqý ornyna 36 890 lısenzııa bóldi. Coursera bilim berý platformasynda stýdentterge barlyq kýrstar qoljetimdi. Onyń ishinde jasandy ıntellekt bo­ıynsha sarapshylary irik­tep alǵan 2 kýrs bar. Ol «Bar­shaǵa arnalǵan generatıvti JI» men «ChatGPT úshin prompt-ınjınırıng» kýrs­tary. Sonyń negizinde 87 myńdaı sertıfıkat alyndy.

Sondaı-aq Muhtar Áýezov ýnıversı­tetinde «AiSana Huawei» boıynsha jalpy 21 194 stýdent sertıfıkatqa ıe bolsa, «Cour­sera»-men 2 882 bilim alýshy ser­tıfıkatqa qol jetkizdi. Bul baǵytta ýnıversıtetimizde bir­qatar tabysty jumystar atqa­rylý ústinde. Dálirek aıtqanda, Áýezov ýnıversıteti AI tehnologııalar negizinde transformasııalaýdy bastady. Jasandy ıntellektini oqytý, ǵylymǵa engi­zý­ge baǵyttalǵan jobalardy «Bilim berýdegi jasandy ıntellektini damytý qoǵamy» RQB-men birlesip júzege asyrýdamyz. Osy jumystar aıasynda jaqynda «Basqarylatyn sıfr­landyrý jáne ózgeristerge júıeli kózqaras» taqyrybynda eki kúndik strategııalyq sessııa ótti. Is-sharaǵa ýnıversıtettiń basshylyq quramy, fakýltet jáne joǵary mektep dekandary, qurylymdyq bólim basshylary qatysyp, «AI-first» qaǵıdaty men sıfrlyq dáýirdegi ýnıversıtettiń róline qatysty biliktilikterin arttyrdy.

Árıne, jasandy ıntellekti­ni damytý úshin sapaly mamandardy daıarlaý mańyzdy. Nege deseńizder, birinshiden «Aq­parattyq tehnologııalar jáne energetıka» joǵary mektebinde jasandy ıntellekt, derekter ǵylymy, mashınalyq oqytý, úlken derekterdi óńdeý boıynsha arnaıy pánder engizildi. Sonymen qatar «6B06121 – Ja­sandy ıntellekt tehnologııa­lary» atty jańa bilim berý baǵdarlamasy negizinde stýdentter qabyldandy.

Ekinshiden, ýnıversıtet baza­syndaǵy zerthanalarda beıneni taný, tabıǵı tildi óńdeý, ıntellektýaldy robottehnıka pánderi boıynsha zertteýler júrgizilip, qanatqaqty bastamalar qolǵa alyndy.

Úshinshiden, ýnıversıtet ha­lyq­aralyq seriktestermen baılanys ornatyp, JI salasynda birlesken jobalar júzege asyrýǵa kiristi. Stýdentter «Coursera», «edX», «Kaggle» sekil­di platformalar arqyly álemdik deńgeıdegi bilim kózde­rine qol jetkizip, halyq­ara­lyq baıqaýlarǵa qaty­syp júr. Jalpy, baǵdarlama kezeń-ke­zeńi­men iske asady. Bul jerde bazalyq daǵdylardan bas­tap, startaptar qurýǵa deıingi múm­kindikteri qamtylady. Joba salalyq mindetterdi oryn­daý­ǵa, sondaı-aq agrarlyq, energe­tıkalyq jáne ınjenerlik ba­ǵyt­tardaǵy naqty problemalardy JI kómegimen sheshýge baǵyttalǵan.

– Áleýmettik qamtamasyz etý máselesinde jas ǵalymdar qandaı qoldaýǵa úmit artady? Máselen, Ǵylym jáne joǵa­ry bilim mınıstrligi ynta­landyrýdyń qandaı tetigi men mehanızmin usynyp otyr?

– Qazir elimizde jastardyń ǵylymmen aınalysýyna barynsha jaǵdaı jasaý isi jan-jaqty atqarylyp jatyr. Osy oraıda 2024–2025 jyldary alǵash ret 576 jas ǵalymǵa páter kilti tabys­taldy. 482 páter «Otbasy banki» arqyly, 94 páter Prezıdent tapsyrmasymen berildi. Bizdiń ýnıversıtet­tiń jas ǵa­lymdary da memleket qol­­daýyn aıqyn sezindi. 16 jas ǵalym memle­kettik baǵdarlama aıasynda baspanaly boldy.

– 2026 jylǵa arnalǵan stra­tegııalyq mindet aıasynda ǵy­lym men bilimdi damytýdyń Pre­zı­denttik modeliniń tıim­di­ligin dáleldeıtin negizgi ól­shem qandaı bolmaq?

– Kelesi jyldaǵy bizdiń negiz­gi maqsatymyz – qurylǵan ınfra­qurylymdy turaqty ekonomı­kalyq ósimge aınaldyrý. Árıne, mamandardy daıarlaý barysynda sapaǵa asa kóńil bólýmen qatar, ózekti oqý baǵdarlamalaryn engi­zip, jumys berýshilermen tikeleı baılanys ornatamyz. Ǵylymı mektep­terdiń áleýetin arttyrý úshin aǵa býyn men jas ǵalymdar qaýymdastyǵymen bir­lesip, Shym­kent qalasynyń damýyna qajetti jobalardy júzege asyramyz. «Sıfrlyq ýnıversıtetter» tujy­rymdamasy jal­ǵa­syn tabady. Eko­júıe­lerdi qurý arqy­ly naryq­ta moıyn­dalǵan mańyzdy maman­dyq­tar modeline kóshe­miz. Jer qoı­naýyn paıdala­ný­shylardyń zertteý jáne táji­rıbelik-kons­trýktorlyq jumys­tarǵa bóle­tin 1% aýdarymyn óndi­rispen birlesip shıkizat sektoryn ǵyly­mı-tehnologııalyq damýǵa baǵyt­taımyz. Bul maqsatta ERG kompanııasymen birlesken arnaıy jobalarymyz bar. Mundaı bas­ta­many basqa kompanııalarmen de jalǵastyramyz. Bizdiń bas­ty mu­ra­­tymyz – jeke granttyq qar­jy­lan­­dyrý úlesin 32 paıyzǵa jetkizý.

– Áńgimeńizge rahmet.

 

Áńgimelesken –

Ánýar JUMAShBAI,

«Egemen Qazaqstan»