Kollajdy jasaǵan – Záýresh SMAǴUL, «EQ»
«Adaldyqqa úndeý – memlekettiń damýy men azamattardyń memlekettik organdarǵa senimin arttyratyn sheshýshi tetik. Sybaılas jemqorlyq qoǵam senimin álsiretedi, ekonomıkanyń damýyn tejep, memlekettik resýrsty ádil bólýge kesirin tıgizedi. Biz quqyqbuzýshylyqqa qarsy jumys istep qana qoımaı, sybaılas jemqorlyqqa kóz jumyp qaraýǵa bolmaıtyn mádenıet qalyptastyrýdy kózdeımiz», deıdi Shynaraı Álimhan.
Sarapshynyń aıtýynsha, jemqorlyqqa qarsy bilim berý negizgi basymdyqqa aınalyp, bul baǵyttaǵy jumys oqýshylar, stýdentter jáne memlekettik qyzmet salasyn qamtyp otyr. Osy oraıda mektepter men joǵary oqý oryndarynda zańdy qurmetteý, adaldyq pen jaýapkershilik mádenıetin qalyptastyrýǵa baǵyttalǵan «Adal urpaq», «Adal bilim», «Sanaly urpaq» jobalary júzege asyrylyp jatyr. Sonymen qatar stýdentter men oqýshylar sybaılas jemqorlyqqa bastaıtyn táýekelderdi aıqyndaýǵa arnalǵan ınteraktıvti trenıngter men praktıkalyq sabaqtarǵa qatysady.
Ekinshi mańyzdy baǵyt – memlekettik qyzmettiń etıkalyq normalaryn nyǵaıtý. Ádep kodeksi memlekettik qyzmetkerdiń azamattarmen, áriptestermen qarym-qatynasy men sheshim qabyldaý kezindegi áreketin retteıtin kúndelikti ómirde qoldanatyn qural ekeni belgili. Ásirese keıingi oqıǵalar múddeler qaqtyǵysyna jol bermeý, úderisterdiń ashyqtyǵy men qyzmettik qarym-qatynas mádenıetin damytý jaǵyna da erekshe nazar aýdarý qajettigin kórsetip berdi.
«Sybaılas jemqorlyq – syılyq alýǵa qumarlyq, qyzmettik ókilettigin jeke maqsatqa paıdalaný sııaqty kúndelikti ómirdegi usaq quqyqbuzýshylyqtan bastalady. Árbir qyzmetker mundaı áreketteri úshin jaýapqa tartylatynyn túsinýge tıis», deıdi Sh.Álimhan.
Ár qyzmetkerdiń jeke jaýapkershiligi artyp, memlekettik organnyń basshylaryna qoıylatyn talap kúsheıe túspek. Bul qadamdar memlekettik qyzmetshiler arasynda adaldyq mádenıetin damytýdy, etıkalyq normalar men jemqorlyq jóninde bilimin arttyrýdy, basshylardyń ujym aldyndaǵy jaýapkershiligin kúsheıtýdi, memlekettik organdarǵa ashyq ári túsinikti reglament engizýdi qarastyrady.
Al Etıkalyq kodekstiń róline keletin bolsaq, Almaty qalasy ákimi apparatynyń etıka jónindegi ýákili Mamaı Ahetov memlekettik qyzmetshilerdiń Etıkalyq kodeksi – memlekettik apparat qyzmetkerleriniń kásibı minez-qulqyn, olardyń elmen, áriptesterimen qarym-qatynasyn, zańdylyqty saqtaý talaptaryn aıqyndaıtyn negizgi qujat ekenin eske saldy.
Etıka jónindegi ýákilder ınstıtýty 2015 jyldan beri jumys istep keledi. Qazir Almatyda 9 ýákil qyzmet atqarsa, onyń bireýi – shtattyq negizde, 8 ýákilge qosymsha mindetteme júktelgen. Olar qajet jaǵdaıda elge keńes berip, zańsyzdyqtardyń aldyn alyp, zańnama normalaryn túsindirip, ujymdardaǵy moraldyq-psıhologııalyq ahýaldy qoldaýǵa tıis.
Bıyl ádep ýákilderi qalalyq basqarmalar men aýdandyq ákimdikterde shamamen 400 dáris pen semınar ótkizip, memlekettik qyzmetshiler men azamattarǵa 700-den asa keńes bergen. Qala men aýdan ákimdikterinde 396 jeke qabyldaý ótkizgen. Bul is-sharalardyń basym bóligin Almaty qalalyq Memlekettik qyzmet isteri agenttigi departamentimen birlesip uıymdastyrylǵan.
Osy oraıda M.Ahetov qumar oıyndarǵa táýeldilik qarjylyq tapshylyqtarǵa, sybaılas jemqorlyqqa aparýy múmkin ekenine toqtala kele: «Qumar oıyndarǵa táýeldilik qyzmetkerdi zańsyz áreketke ıtermeleýi múmkin, sondyqtan onyń aldyn alýdy júıeli túrde júrgizip otyrýymyz kerek», dedi.
Sondaı-aq etıka jónindegi ýákil memlekettik qyzmette zaıyrlylyq qaǵıdatyn saqtaýdyń mańyzyn atap ótti. Memlekettik qyzmetshilerge dinı toptardyń soıylyn soǵýǵa, dinı úgit júrgizýge nemese jumys ornyn dinı materıaldardy taratý úshin paıdalanýǵa tyıym salynǵan. M.Ahetov búldirgi aǵymdardyń yqpalyn tejeý maqsatynda aqparattyq-túsindirý turǵysyndaǵy kezdesýler, qaýip-qaterdi baqylaý, Din isteri basqarmasy mamandarynyń qatysýymen dinı saýatty arttyrý jumystary júrgiziletinin atap ótti.
Spıkerdiń sózine sensek, memlekettik qyzmet merıtokratııa, ashyq báseke men tıimdilikti obektıvti baǵalaý qaǵıdatyna saı damyp jatyr. Osy máselede memlekettik qyzmetterdi sıfrlandyrý azamattar men qyzmetkerler arasyndaǵy tikeleı baılanysty azaıtyp, sybaılas jemqorlyqtyń jolyn kesedi. Degenmen basqarý mádenıeti, basshylardyń jaýapkershiligi men etıkalyq normalardy saqtaý mańyzdy baǵyt bolyp qala bermek.
ALMATY
