Tarıh • 31 Mamyr, 2022
Kongress kitaphanasynda saqtalǵan sýretter
Tarıhymyz san túrli kezeńderdi bastan ótkerdi. Keshegi kúnniń beınesin, qoǵamnyń keıpin sol ýaqyttan qalǵan estelikter men jazba muralardan bile alamyz. Bizdiń dalamyzǵa san myń saıahatshy kelip, túgin tartsa maıy shyǵyp jatatyn uly dalanyń keremetterine qyzyǵýshylyqpen qaraǵan. Sol qyzyǵýshylyq olardyń birine kitap jazdyrsa, birine fotosýret túsirgizipti. Bári de biz úshin qundy bolmaq. Tarıhyn bilgisi keletin oqyrmandarǵa AQSh Kongresiniń kitaphanasyndaǵy qoljazbalar bóliminde saqtalǵan qazaqqa qatysty birneshe sýretti usynǵandy jón kórdik.
Rýhanııat • 26 Mamyr, 2022
Aıtys – qoǵamdyq oıdy qozǵaýshy kúsh
Keshegi qadaý-qadaý ǵasyrlardan beri jalǵasyp kele jatqan qazaqtyń aıtys óneriniń altyn arqaýy úzilmeıtinin tarıh pen ýaqyttyń ózi dáleldegen shyndyq. Saharanyń san qyrly mádenıetiniń de bir belesi osy – aıtys murasy bolmaq. Búginde onyń damyp, halyqtyń rýhanı baılyǵy retinde jalǵasyp kele jatqany qýantady. Degenmen bul salada da qordalanǵan máseleler bar shyǵar degen oımen dóńgelek ústel uıymdastyrǵan edik. Atalǵan talqyǵa aqyn Aıtys aqyndary men jyrshy-termeshilerdiń halyqaralyq odaǵynyń tóraǵasy Júrsin Erman, Fılologııa ǵylymdarynyń doktory, professor, aıtystanýshy ǵalym Qoılybaı Asanov, aqyndar Serik Qalıev, Muhtar Nııazov jáne Nurzat Qarý qatysyp otyr.
Ádebıet • 25 Mamyr, 2022
Paraqtarǵa sińgen sózderde ómirdiń ózi, zamananyń syry bar. Aqyn Dúısenbek Qanatbaevtyń «Burym» atty óleńinde sonaý zulmat jyldary maıdanǵa attanyp bara jatqan qazaq qyzynyń búkil sezimi, elge, jerge degen qurmeti, sanasyna túsken salmaqtyń ántek bulqynysy jatyr.
Ádebıet • 18 Mamyr, 2022
«Kel, balam, kitap alshy, saǵan arzan beremin», degen qart áıel kisiniń daýysy áli qulaǵymda jańǵyryp tur. Almatynyń áldebir kóshesiniń qıylysynan ótip bara jatqan men onyń ótinishin oryndap, alty-jeti kitap satyp aldym.
Ádebıet • 15 Mamyr, 2022
Ataqty Lev Tolstoı Chehovqa jazǵan hatynda: «Bárin oılap tabýǵa bolady, biraq psıhologızmdi oılap tabýǵa bolmaıdy» dep jazǵany kimdi bolsa da oılandyrmaı qoımas. Bir zamanda týǵan qos alyptyń bir-birine degen kózqarasy da osy bir sóılemge syıyp-aq tur. Múmkin, Tolstoı áldebir jalǵyzdyqtyń shekpenin jamylǵan shaqta nemese oıy tereń bir romanyna sońǵy núkte qoıǵan sátte, túngi aspannyń jamyraǵan juldyzdaryna qarap turyp osy bir oıly sózdi qalamdasyna hat qyp jazǵan bolar. Bári de múmkin, bári de syrly dúnıe.
Suhbat • 11 Mamyr, 2022
Gýn Aıýrzana: Shetel ádebıeti bolmasa, biz «Mońǵoldardyń qupııa shejiresinde» ómir súretin edik
Gýn Aıýrzana 1970 jyly Mońǵolııanyń Baıanhongor qalasynda dúnıege kelgen. Sol jerdegi orta mektepti bitirgennen keıin Reseıdiń Máskeý qalasyna oqýǵa túsken. Maksım Gorkıı atyndaǵy Ádebıet ınstıtýtynyń «shyǵarmashylyq» mamandyǵy boıynsha ádebıet magıstri dárejesin alǵan. 24 jasynda «Sábı óleńder» atty alǵashqy poezııalyq kitabyn shyǵarǵan. Onyń jetinshi poezııalyq kitaby 2009 jyly jaryq kórdi. Ol «Shaman ańyzy», «Sıqyrly saǵym», «On armannyń qaryzy» sııaqty birneshe romannyń avtory. Gýnnyń shyǵarmashylyǵy Batys elderine keńinen tanymal. Shyǵarmalary otyzdan astam tilge aýdarylǵan aqyn-jazýshy Aıýrzana bizge bergen suhbatynda óziniń shyǵarmashylyq álemi, mońǵol ádebıetiniń qazirgi jaǵdaıy haqynda óz oılaryn búkpesiz aıtty.
Tarıh • 08 Mamyr, 2022
Búgingi sóz bir jazýshynyń, atap aıtqanda, Ádebıet boıynsha Nobel syılyǵynyń laýreaty Svetlana Aleksıevıchtiń maıdanger qyzdardy izdep, olarmen tildesip, birneshe bloknot pen sansyz magnıtofon kassetalaryn túgeldeı soǵys týraly estelikter men oqıǵalar tizbegine toltyrǵan jazbasy jaıynda bolmaq.
Tanym • 29 Sáýir, 2022
Jaýhazynnyń jarty bet kúndeligi
Osydan týra bes jyl buryn týǵan aýylyma bardym. Bári ózgergen. Men barda taıaq ustap júrgen qarttar ana dúnıege attanyp, olardyń ornyn basqa úlkender basypty. Kóshede kezdesken ár qart: «Eı, aınalaıyn, sen álgi qalaǵa ketken balasyń ǵoı á, áı, myń bolǵyr, qalanyń adamdary kún kórmeıdi degen ras eken, óńiń appaq qýdaı bolyp ketipti» dep sańǵyrlaı sóılep amandasatyn.
Ádebıet • 27 Sáýir, 2022
Ińir qarańǵysynda týǵan óleń...
Endigi jerde ádebıet úshin sózdiń quny men qudireti týraly jıi oılanýǵa týra keledi. Qaı ǵasyrda da bizdiń básimizdi joǵarylatyp, eńsemizdi kótertken eki qundylyq boldy desek, sonyń biri tól ádebıetimiz ekeni anyq.
Ádebıet • 22 Sáýir, 2022
Zerdelep qarasaq, alǵashqy ǵylymı fantastıkalyq roman 1818 jyly jaryq kórgen eken, ony jazǵan Merı Shellı, al onyń tól týyndysynyń aty «Frankenshteın» edi. Bul roman 1831 jyly alǵashqy nusqasymen oqyrmanǵa usynyldy. Ol kezdegi shyǵyp jatqan kitaptardyń deni romanstyq úlgide, naqtyraq aıtqanda, gotıkalyq romanstaǵy shyǵarmalar bolatyn. Frankenshteınde Shellı ǵylymdy esh qısynsyz paıdalanǵan kezde álemde ne ózgeretini, qoǵamda qandaı jaǵdaılar oryn alatyny jáne oǵan jeke adamnyń qandaı ról atqaratyny týraly alańdaýshylyq sezimin bildiredi.
