• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Ádebıet 04 Qyrkúıek, 2019

Rezonans týdyrǵan jıyn edi - Dýlat Isabekov

460 ret
kórsetildi

1973 jyly ótken Azııa men Afrıka elderi qalamgerleriniń konferensııasy sol ýaqytta qa­zaq ádebı ortasynda, jalpy­ qo­­ǵamda úlken dúrbeleń tý­ǵyz­­dy. Bul dúnıe júzi aqyn-ja­zýshy­larynyń qazaq eli­ne tuńǵysh ret kelýi edi. Jáne bizdiń jat qur­­­­lyqtyń qa­lam­gerlerimen ta­ny­­­syp, bilisýimizdiń de al­ǵash­­­­qy qa­damy boldy.

 

Ádebı keńis­­­­tikke qozǵalys alyp kelgen bul kon­ferensııanyń Almatyda ótýi­­ne sebepshi bolǵan  – Ánýar Álim­­­janov edi. Onyń tóraǵalyǵy tu­synda ádebı-mádenı baılanystar qarqyndy damyǵan bolatyn. Ál-Farabıdiń 1100 jyldyǵy Tash­­kentte toı­lan­ǵaly turǵanda Más­keýge baryp, Qonaevty ara­ǵa sa­­lyp júrip, mereıtoıdy Al­ma­ty­­da atap ótkizgen de Álim­ja­nov edi.

Osyndaı konferensııa, forým týraly keı adamdar «Onyń bári nege kerek? Bereri ne?» degen saryn­da suraqtar qoıyp jatady. Bul rýhanı taıyzdyq. Mundaı sharalar ádebıetti tutastyrady hám jaqyndatady. Shabytyna shabyt qosady. Shynyn aıtsam, sol jıyn shyǵarmashylyq ómirimizge úlken rezonans alyp keldi. Onymen qosa órkenıetti elderge, ıaǵnı jan-jaǵymyzǵa qaraýdy úıretti. Jalpy áde­bıette álemdik taqyryp degen bar, qazaq taqyryby degen bolady. Sol konferensııada biz álem­ge, jahanǵa kóz tiktik.

Ashylý saltanatynda pales­tınalyq  aqyn Mýın Bsısýdyń minberge shyǵyp sóılegen sózi erek­she esimde qalypty. Ol óz zama­nynyń revolıýsııasyn jyr­­laǵan minezdi aqyn edi. Sol tus­ta Máskeýden kitaby shy­ǵyp jat­qan. Qysqasy, uly dúrmek­tiń qazaq qalamgerlerine áseri kóp boldy. Qalıhan Ysqaq ja­zý­shylardyń anda-munda qaty­naýyna kólikterdi rettedi. Al Sherhan Murtazadan ashanaǵa kiretin talon alatynbyz. Keıin toı tarqaǵan soń Ramazan Toqtarov: «Sherhan – taýsylǵan talon, Qalıhan – jeli shyqqan balon», dep anekdot shyǵarǵan-dy.

 

Dýlat ISABEKOV,

jazýshy, dramatýrg, Memlekettik syılyqtyń laýreaty