Koronavırýstan aıyqqan qazaqstandyqtarda aýrýdyń asqyný belgilerin baıqala bastady. Emhanalarǵa koronavırýstan aıyǵyp, biraq basqa aýrýlarǵa shaldyqqan adamdardyń qarasy kóp, dep jazady Egemen.kz Inforbıýro agenttigine silteme jasap.
Álemdik dárigerler koronavırýstyń uzaq merzimdi saldaryn zerttep jatyr. Sarapshylar koronavırýstyń belgileri birneshe aıǵa deıin saqtalýy múmkin ekenin buǵan deıin de eskertken bolatyn. Kóptegen naýqastardyń ıis jáne dám sezý reseptorlary ýaqyt óte kele ǵana qalpyna kelgenmen, buryn baıqalmaǵan dert belgisi mazalaı bastaǵan.
Brıtandyq nevrologtardyń derekterine súıensek, koronavırýs mı men ortalyq júıke júıesine zaqym keltirip, psıhoz, paralıch, ınsýlt týdyrýy múmkin. Sondyqtan koronavırýspen aýyrǵan naýqastar bir jyl boıy dárigerlerdiń baqylaýynda bolady. О́zin jaısyz sezingen árbir naýqas, ýchaskelik dárigerin shaqyrtýy kerek.
Medısına doktory, ımmýnolog Almas Sharman álemdik tájirıbede derttiń kez kelgen túrinen qulan-taza aıyǵyp shyqqan azamattardyń densaýlyǵyn qalypqa keltirý ortalyqtary jumys isteıtinin aıtady. Bul A.Sharmannyń aıtýy boıynsha memlekettiń qatań baqylaýynda turǵan mindetterdiń biri bolýy kerek.
"Kovıd tolyqqandy zerttelmegen dert túri. Biraq onyń aǵzanyń eń álsiz tusyna shabýyl jasaıtyn dert túri ekeni baıqalyp qaldy. Kovıdten aıyǵyp shyqqan naýqastardyń basym kópshiligi, demikpemen qosa, júrek, býyn aýrýlarynyń belgisi mazalaıtynyn aıta bastady. Sol sebepti Qazaqstanda adam densaýlyǵyn qaıta qalypqa keltirý ortalyqtaryn ashyp, ony qajetti tehnologııamen qamtamasyz etý kerek. Qazir sońǵy tehnologııa adamnyń aǵzasy aýrýdyń qandaı kezeńinde turǵanyn, al qaı kezde onyń áseri syrtqa seziletinin anyqtap beretin tehnologııa jetedi. Osyndaı tehnologııa túrimen tek aqyly túrde em kórsetetin emhanalardy ǵana emes, baǵasy qol jetimdi nemese halyqqa tegin kórsetetin aýrýhana men emhanalardy da qamtamasyz etý kerek. Halyqtyń densaýlyǵyn jalpyǵa mindetti skrıngten ótkizýdi osydan bastaý kerek. Biz sol kezde ǵana kóptegen dert túriniń aldyn ala alamyz" deıdi áńgimesinde.
A.Sharmannyń aıtýynsha, kovıdten jazylyp shyqqan azamattardy ońaltý ortalyqtary olarǵa tynys alý joldary jattyǵýymen shektelip qalmaýy, tutastaı keshendi zertteýler kerek. Biz bul mindetterdi búgin qolǵa almasaq, kúni erteń qansha adamnyń densaýlyǵynan aıyrylyp, eńbekke jaramsyz bolyp qalatynyn bilmeımiz. Sebebi eldegi kovıd vırýsy anyqtalǵandar PSR testen ótkenderi ǵana.
"Densaýlyq saqtaý mınıstrligi asqynýlardyń saldaryn zertteıtinin habarlady. Ol úshin uzaq merzimdi zertteýler qajet. Zeınetke shyǵýdyń aldynda urǵan adamdarǵa úlken qaýip tónýde.
"Shamamen 350-400-ge jýyq qazaqstandyqtardy medısına qyzmetkerleri anyqtady. Emhanaǵa barmaǵan adamdar men sımptomsyz aýyrǵandardy da eskerý qajet", - deıdi densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń resmı ókili Baǵdat Qojahmetov.
Dárigerler ıis jáne dám sezý reseptorlarynyń qalpyna keletinine senimdi. Indetten keıingi taǵy bir jaǵymsyz saldar, tamyrlarda trombtardyń paıda bolýy men qannyń uıymaýy, ol tromboembolııaǵa nemese ólimge ákelip soǵýy múmkin.
Koronavırýstyń saldaryn azaıtý úshin dárigerler reabılıtologtardyń baqylaýymen kúndelikti tynys jattyǵýlaryn jasaýǵa keńes beredi.