Inklıýzıvti bilim berý – kedergisiz keleshek

Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev bıylǵy Joldaýynda «Mamandardyń negizdeýinshe, memlekettiń tek daryndy oqýshylardy qoldaýy balalar arasynda áleýmettik arajikti ulǵaıtýy múmkin. Buǵan jol berýge bolmaıdy», degen edi. Shyǵys Qazaqstan oblysynda jetim jáne ata-anasynyń qamqorynsyz qalǵan balalarǵa erekshe nazar aýdarylyp keledi. Prezıdent aıtyp ótkendeı, daryndy oqýshylarǵa ǵana emes, erekshe bilim berý qajettilikteri bar balalardy oqytý úshin teń jaǵdaı jasaýdy qolǵa alǵan.

– Inklıýzıvti bilim berýdi damytý – aldymyzǵa qoıylǵan mańyzdy min­detterdiń biri. Oblys ákiminiń tap­syrmasy boıynsha 2018 jyldyń qyr­kúıe­ginde ınklıýzıvti bilim berýge jaǵ­daı jasaǵan mektepterdiń úlesin art­tyrý maqsatynda 2018-2020 jyldary atalǵan bilim berý túrin damytý baǵdarlamasy ázirlenip, bekitildi, – deıdi oblystyq Bilim basqarmasynyń basshysy Saırangúl Jumadilova.

Bekitilgen baǵdarlamada tórt bas­ta­ma kózdelgen eken. Ony júzege asy­rý úshin oblystyq bıýdjetten jalpy 530,4 mln teńge bólinip, Jol kar­ta­sy sheńberinde jumystar júr­gi­zil­gen. Atap aıtsaq, oblystyń 500 mu­ǵa­­limi arnaıy kýrstan ótti. 38 jalpy bi­­lim berý mektebiniń ǵımaraty tirek-qı­myl apparaty buzylǵan balalar úshin beıimdeldi. Oblystyń 12 psı­ho­lo­gııa­lyq-pedagogıkalyq túzeý kabı­ne­tine qo­symsha taǵy tórt aýdanda osyndaı ka­bınet ashyldy.

– Bizde azdap kórmeıtin balalar bar. Olar Semeıdegi arnaıy mektepte oqıdy. Al kózderi múldem kórmeıtin balalarǵa jabdyqtalǵan synyptar kerek edi. Sodan byltyr «Dara» qaıyrymdylyq qory demeýshilik kórsetip, О́skemendegi №19 mekteptiń bir jaq qanatyn jabdyqtap berdi. Alǵashynda ata-analar ótinishimen tórt-aq bala kelgen. Bıyl on shaqty bala kelip júr, – deıdi Bilim basqarmasynyń basshysy.

Oblysta ınklıýzıvti oqıtyn bala­lardan bólek jetim jáne ata-ana­synyń qamqorlyǵynsyz qalǵan bala­larǵa arnalǵan jeti bilim berý meke­me­sinde 606 bala turady. Eldegi jaǵ­daı­ǵa baılanysty balalardyń týys­taryna, asyrap alýǵa úmitkerlerdiń kelýine shekteý qoıyldy. Bul mekemeler baılanyssyz termometrlermen, antıseptıkalyq zattarmen qamtyldy. Qyzmetkerleri de eki apta qatarynan jumys isteý kestesine kóshken. Oblys ákimi Danıal Ahmetovtiń tapsyrmasymen, ınternattyq mekemelerdiń tárbıe­lenýshileri, qyzmetkerleri koro­na­vı­rýstyń bar-joǵyn anyqtaıtyn test­en ótip otyr.

Osyndaı qıyn-qystaý kezde jo­mart­­tyq tanytyp, kómek kórsetip jat­qan­dar az emes. «Jaqsynyń jaqsy­ly­­ǵyn aıt, nury tasysyn» deıdi. Aıta­ıyq, «Kazsınk» JShS bilim berý meke­me­le­ri­ne 27 noýtbýk, zalalsyzdandyratyn tonnelder, maskalar, antıseptıkter, sanıtarlyq kilemsheler, elektrondy termometrler, dozatorlar alyp bergen. Balalardyń jazǵy demalystaryn uıymdastyrýǵa da kómektesken.

«TMK» AQ О́skemendegi «Úmit» bala­lar úıiniń tárbıelenýshilerine 20 jańa kompıýter men noýtbýk syılady. «Degdar» gýmanıtarlyq qory oblys ortalyǵyndaǵy №8 balalar úıin qajetti dári-dármekpen qamtydy. Al «Dara» qaıyrymdylyq qory №8 balalar úıiniń bazasynda «Tálimger» jobasy aıasynda balalarǵa teledıdar, prınterler, modemder, qulaqqaptar jáne jıyrma smartfon syılady.

Qarap otyrsańyz, kórsetilip jat­qan kómek ushan-teńiz. Nur-Sultan qalasyndaǵy «Dara» qaıyrymdylyq qory №19 mekteptegi zaǵıp jáne kózi na­shar kóretin balalarǵa sporttyq kıim­­der men jabdyqtar syılady. Endi mundaǵy balalar eptep sportpen de shu­ǵyldana alady. Qashyqtan oqýǵa jaǵ­da­ıy joq bir balaǵa noýtbýk pen roýter de berildi. Onlaın bilim alý úshin kompıý­­terlerge barlyq baǵdarlamalar men plat­formalar ornatyldy.

– Zaǵıp balalarǵa arnalǵan qural-jabdyqtar óte qymbat turady. Sonyń ózine qaramastan, kómek qoldaryn sozyp júrgen «Dara» qaıyrymdylyq qoryna rızamyz, – deıdi №19 mekteptiń dırektory Qaırat Fazyluly.

Iá, «Dara» qaıyrymdylyq qory óńir­degi erekshe bilim berýdi qajet etetin oqýshylarǵa orasan zor kómek kór­setip keledi. Búginge deıin atalǵan qor­dyń kómegimen О́skemen men Semeıde pedagogıkalyq-psıhologııalyq túzetý kabınetteri ashyldy. Sondaı-aq osy eki shahardaǵy eki mekteptiń bazasynda erekshe bilim berýdi qajet etetin balalar úshin oblysta tuńǵysh resýrstyq ortalyq ashyldy. Mırnyı shaǵyn  aýdanyndaǵy №8 mektep bazasyndaǵy resýrstyq ortalyqta 52 bala erekshe bilim alyp jatyr. Muǵalimder de «Dara» qorynyń qoldaýymen Nur-Sultan men Almaty qalalarynda bilimderin jetildirip, kýrstardan ótip otyrady.

Jalpy bilim berý mektepterine ınklıýzııany qoldaý kabınetterin ashý úshin demeýshiler 70 mln teńge qarjy jınaǵan. Jazda «Dara-bilim» aksııasy aıasynda qoǵam qaıratkerleri, áıgili akterler, sportshylar balalardyń teh­nı­kalyq bazasyn nyǵaıtý úshin qarjy jınaǵan. Jınalǵan qarjyǵa №8 mek­teptiń oqýshylaryna eki noýtbýk pen tórt planshet alyp bergen.

Mektepterdegi úlgi boıynsha pılot­tyq rejimde «NIET VÝMEN» qo­ǵam­dyq qorymen oblystyń mektepke de­ıin­gi úsh uıymynda ınklıýzııany qol­daý kabınetterin jabdyqtaý ju­mys­tary júrgizilip jatyr. Erekshe bilim berý qajettilikteri bar balalardy tár­bıe­leý­ge jaǵdaı jasaǵan mektepke deıingi uıymdardyń úlesi 45% quraıdy. Iаǵnı atalǵan sanattaǵy balalary bar ár balabaqshada tıisti jaǵdaılar jasalǵan. Al tárbıeshilerdi kýrstardan ótkizý jumystary jalǵasyn taba bermek. Jospar boıynsha 2025 jyly oblystaǵy ár mektepke deıingi mekeme erekshe balany qabyldap, tárbıeleýge daıyn bolýy tıis.

Sonymen qatar qosymsha bilim uıymdarynda erekshe bilim berý qajet­ti­likteri bar balalarǵa jaǵdaı jasalyp jatyr. О́skemen men Semeıdegi mýzyka, óner mektepteriniń, jas tehnık stansasynyń, oqýshylardyń shy­ǵar­ma­shy­lyq saraıynyń ǵımarattary tirek-qımyl apparaty buzylǵan balalarǵa beıimdelip qaıta jasaldy. Endi tirek-qımyl apparaty buzylǵan balalar túrli ba­ǵyttaǵy úıirmelerge esh kedergisiz qa­ty­sa alady.

Jańa oqý jylynda pılottyq re­jim­de О́skemenniń eki mektebinde tehnologııa kabınetteri jabdyqtalady. Onda psıhıkalyq damýy tejelgen jáne aqyl-oıy kem balalardyń qajetti daǵ­dy­lardy meńgerip, basqa ortaǵa sińisip ketýine kómektesedi.

Endi qalǵan 582 balaǵa jaǵdaı jasaý úshin jyl­dyń sońyna deıin 700 pedagogti kýrs­tyq daıyndyqtan ótkizý kerek. О́ńir­degi 55 mektepte ınklıýzııa­ny qol­daý kabınetterin jabdyqtaý má­se­­le­si sheshimin tapty. Aldaǵy ýa­qyt­ta «Qam­qorlyq» respýblıkalyq baǵdar­la­­masy sheńberinde taǵy 2 kabınet jab­dyq­ta­la­dy. Jyldyń sońyna qaraı erekshe bi­lim berý qajettilikteri bar balalar oqıtyn barlyq 489 mektepte ınklıýzıvti bilim berýge jaǵdaı jasaý jumystary aıaqta­lady. Sóıtip, ınklıýzıvti bilim alýǵa muqtaj 8070 balanyń barlyǵyna qajett­i bilim beriledi.

Shyǵys Qazaqstan oblysy