Eýrazııalyq damý banki kezekti makro ekonomıkalyq sholýyn jarııa etti. Sholýda Qazaqstan ishki jalpy óniminiń (IJО́) 2,2 paıyzǵa óskeni aıtylady. Bank sarapshylarynyń aıtýynsha, birinshi jarty jyldyqta eldegi ekonomıkalyq belsendilik jyldam qalpyna kele bastady. Olar tipti II toqsannyń qorytyndysy boıynsha Qazaqstan ekonomıkasy pandemııaǵa deıingi deńgeıge kóterildi dep baǵalaıdy.
«2021-diń qorytyndysy boıynsha Qazaqstan IJО́-i 4 paıyzǵa ósedi dep boljaımyz. Ekinshi jarty jyldyqta sanıtarlyq shekteýlerdiń álsireýine baılanysty tutynýshylyq suranys qalpyna keledi dep kútilýde. Memlekettik qoldaýsharalary men bıýdjet saıasaty ekonomıkalyq belsendilikke qoldaý kórsetip otyr. Máselen, qoljetimdi baspana baǵdarlamasy qurylys sektoryn ekonomıkanyń bastyqozǵaýshy kúshi retinde ustaýda. Al transshekaralyq qozǵalystarǵa salynǵan shekteýlerdiń alynýy bir ýaqytta bolmaıtyny sebepti, halyqaralyq týrızm jáne transporttyq-logıstıkalyq saladaǵy belsendilik birshama tejeledi», deıdi banktiń bas ekonomısi Evgenıı Vınokýrov.
Sarapshylardyń aıtýynsha, memlekettik qoldaý sharalary ekonomıkaǵa tyń serpin berdi. О́z kezeginde qurylyssektory ekonomıka draıverine aınaldy. «Bıznestiń jolkartasy», «Qarapaıym zattar ekonomıkasy» jáne «Eńbek» baǵdarlamalary aıasynda shaǵyn jáne orta bızneske qoldaý kórsetildi. Ekonomıkanyń ózge sektorlaryna mán bergen kezde baılanys jáne bólshek saýda kásiporyndarynyń jumysy alǵa basqanyn baıqaýǵa bolady.
«Bıyl oryn alǵan sý tapshylyǵy men qýańshylyq aýyl sharýashylyǵynyń turaqty damý dınamıkasyna qaýip tóndirmek. Taý-ken salasynda da ekinshi aı qatarynan quldyraý baıqalady», delingen sholýda. Al bank ınvestısııalyq belsendilik qaıta qalpyna kelýde dep jazady. Qańtar-maýsymda kapıtal salymdary 1,8 paıyzǵa tómendegen. О́ńdeý salasy ınvestısııalyq dınamıkanyń ósýine sebep bolyp otyr. 2020 jyldyń tap sol kezeńimen salystyrǵanda 2021-diń I toqsanynda tikeleı sheteldik ınvestısııa bes ese tómen bolǵan.
«Qazaqstanda tutynýshylyq ınflıasııa maýsym-shildede 7,9 jáne 8,4 paıyzǵa deıin jyldamdady. Mamyr aıynda ol 7,2 paıyz bolǵan edi. Ulttyq bank 26 shildede bazalyq stavkany 9,25 paıyzǵa kóterdi. Bul ınflıasııalyq táýekelderdiń aldynalý úshin jasaldy. Álemdik azyq-túlik naryǵy tarapynan bolǵan ınflıasııalyq qysymdar jyldyń ekinshi jartysynda álsireıdi dep oılaımyz. Bul óz kezeginde ınflıasııanyń jyldyq dınamıkasyn baıaýlatady. Alty aıdyń qorytyndysy boıynsha memlekettik bıýdjet tapshylyǵy 1,1 trln teńgeni qurady. Transfertter 32,3 paıyzǵa azaıdy. Jalpy alǵanda memlekettik bıýdjet tabysy 2,5 paıyzdy qurap otyr. Muǵalimder jalaqysynyń 25 paıyzǵa ósýi jáne áleýmettik járdemaqy men qaryzdy qarjylandyrýǵa baılanysty shyǵyndar bóligi 12,4 paıyzǵa artty», delinedi damý bankiniń zertteýinde.
Bas ekonomıst E.Vınokýrovtyń aıtýynsha, halyqaralyq jolaýshylar aınalymynyń qalpyna kelýi jáne taýar tasymaly tizbeginiń tolyqqandy júzege asa bastaýy sheteldik ınvestısııalar ósimi úshin ımpýls bolmaq. Al Teńiz kenishindegi munaı óndirisiniń artýyna baılanysty Qazaqstannyń ishki jalpy ónimi 2022-2023 jyldary 4,5 jáne 5 paıyzǵa deıin joǵarylamaq.
«Árıne, boljamnyń júzege asýy pandemııanyń ári qaraı qalaı ózgeretinine baılanysty. Vaksınalaý qarqyny artyp, onyń koronavırýstyń taralýyn azaıtýǵa sebep bolýy – bizdiń bazalyq ssenarııimizdiń negizi. Degenmen indettiń taralýy jáne saqtalýy mańyzdy táýekel faktory ekenin umytpaımyz. Bazalyq boljam boıynsha jyldyq ınflıasııa Qazaqstanda jyl sońyna taman 7 paıyzǵa deıin baıaýlaıdy», deıdi sarapshy.
Jaqynda ótken úkimet otyrysynda Ulttyq bank tóraǵasy Erbolat Dosaev sońǵy tórt jylda eldegi ınflıasııa deńgeıiniń rekordtyq meje – shilde aıynda 8,4 paıyzǵa deıin jetkenin aıtqan bolatyn. Buǵan sebep retinde ol – azyq-túlik naryǵyndaǵy teńsizdikti, Reseıdegi ınflıasııanyń ósýin jáne shıkizatqa degen jahandyq baǵanyń kóterilýin ataǵan.