Ár adamnyń ózindik qabileti bar. Bálkim, biriniń on eki múshesi saý, keıbiriniń múmkindigi shekteýli shyǵar. Biraq erekshe qoldaýdy qajet etetin jandardyń da ómirge, tipti ónerge talpynysyn qoldamaýǵa bola ma?
Oblystyq jumyspen qamtýdy úılestirý jáne áleýmettik baǵdarlamalar basqarmasynyń basshysy Azamat Mámbetovtiń málimetinshe, munaıly óńirde múmkindigi shekteýli 23 656 adam bar. Onyń ishinde birinshi toptaǵy múgedekter – 2 011, ekinshi topta – 9 480, úshinshi top sanatyn 8 358 adam alǵan. Sondaı-aq múgedek balalardyń sany 3 807-ni qurap otyr. Byltyr olar áleýmettik qyzmetter portaly arqyly tehnıkalyq ońaltý quraldarynyń 55 túrimen, sanatorıı-kýrorttyq emdeý qyzmeti, jeke kómekshi men ymdaý tili mamandarynyń kómegimen qamtylǵan. Máselen, portal arqyly 16 434 adamnyń ótinishi qabyldanyp, onyń 14 798-ci qajetti quraldarmen, tıflo-tehnıkalyq, sýrdo-tehnıkalyq, gıgıenalyq, protez-ortopedııalyq jáne qyzmettermen qamtamasyz etilgen. Memlekettik áleýmettik tapsyrys sheńberinde 305 adam 22 ınvataksımen 9 914 ret tasymaldanǵan.
Al «Azamattarǵa arnalǵan úkimet» memlekettik korporasııasy» KeAQ Atyraý fılıalynyń dırektory Musa Haırýllıevtiń aıtýynsha, №1 halyqqa qyzmet kórsetý ortalyǵynda erekshe qajettiligi bar jandar úshin sıfrlyq qyzmet buryshy ashylǵan. Arnaıy buryshta erekshe qajettiligi bar adamdar memlekettik qyzmetterdi óz betinshe alýyna jaǵdaı jasalyp otyr. Munda estý jáne sóıleý qabileti nashar klıentterdiń paıdalanýyna tolyq beıimdelgen kompıýterler ornatyldy. Kompıýterler qulaqqaptarmen, arnaıy pernetaqtamen jabdyqtaldy. Baǵdarlama barlyq qajetti aqparatty qulaqqap arqyly jiberedi. Qazir atalǵan fılıalda erekshe qajettiligi bar 25 adam jumys isteıdi. Olardyń arasynda arnaıy burysh ashýdy usynǵan Aıbek Idaıatov pen Aınur Mustajapova da bar.
Máselen, sondaı jandardyń arasynda elimizge ǵana emes, álemge tanylǵan atyraýlyqtar bar. О́tken jyly Atyraý oblysynan Tokıoda ótken Paralımpıadaǵa alty dzıýdoshy, bir taekvondoshy men bir júzýshi qatysty. Onyń úsheýi – paradzıýdoshylar Ánýar Sarıev, Temirjan Dáýlet pen Zarına Baıbatına Paralımpıada oıyndarynyń kúmis júldegeri atandy.
«Biz de adambyz» qoryn qurǵan Gúlnaz Qosmurzıeva múmkindigi shekteýlilerdiń de qoǵamnyń beldi múshesi ekenin nasıhattap júr. Endi ol erekshe qajettiligi bar adamdarǵa art-terapııasyn júrgizý úshin ınklıýzıvti teatr ashý jobasyn qolǵa alyp otyr.
– Inklıýzıvti teatr – múmkindigi shekteýli jandardyń qatysýymen ótetin sahnalyq áreket. Biz qor rezıdentteri arasynda saýalnama júrgizip, Atyraý qalasynda múmkindigi shekteýli jandardyń ýaqytyn ótkizýge qolaıly oryn joq degen qorytyndyǵa keldik. Sodan soń ınklıýzıvti teatr ashý jóninde ıdeıa týyndady. Shyndyǵynda, tıisti jaǵdaı jasalmasa, múgedek adamdardy áleýmettendirý múmkin emes. Ideıa týyndaǵannan keıin joba daıyndap, qarjylaı kómek kórsetetin demeýshilerdiń qoldaýymen alǵashqy qadamǵa kiristik. Bizdiń oıymyzsha, ınklıýzıvti teatrdyń kómegimen múgedek jandarǵa áleýmettik ońaltý júrgizip, olardyń da qoǵamnyń belsendi múshesi retindegi beınesin qalyptastyrýǵa yqpal etemiz, – deıdi Gúlnaz Qosmurzıeva.
Jańa jobanyń úılestirý isin arba ústindegi bıden Qazaqstannyń birneshe márte jeńimpazy atanǵan Esbolat Balabaev qolǵa alǵan. Onyń aıtýyna qaraǵanda, ınklıýzıvti teatrda vokal, bı, akterlik sheberlik, sóıleýdi túzeý jáne damytý baǵytynda arnaıy úıirme ashylady. Teatr ártisteri jyl sońyna deıin eki sahnalyq qoıylym men eki shyǵarmashylyq kesh uıymdastyrýdy kózdep otyr.
– О́zimniń tájirıbeme súıenip, shyǵarmashylyq jumystyń teris emosııalarmen, oqshaýlanýmen, sondaı-aq depressııamen kúresýge kómektesetinin bilemin. Sol sebepten osy jobanyń júzege asyrylatyn sátin taǵatsyzdana kútip júrmin. Erekshe ártisterimiz shyǵarmashylyq arqyly ózin ózi túsiný, ózgelermen baılanys ornatý sekildi qabiletin jaqsartady. О́ıtkeni taǵdyrdyń jazýymen múgedektikke urynǵan adamdar túrli stereotıpke boı aldyrady. Sóıtip, jańa áleýmettik baılanys ornatýdan alshaqtaıdy. Burynǵy tanystarymen baılanysyn úzedi. Muny qoǵam men adamdardyń ózderi jasap otyrǵan jasandy kedergiler deýge bolady. Bizdiń maqsatymyz – osyndaı kedergilerdi joıyp, erekshe jandardyń shyǵarmashylyq áleýetin damyta alatyn orta qalyptastyrý. Inklıýzıvti teatrdy terapııanyń bir túrine aınaldyrsaq degen oıymyz bar, – deıdi Esbolat Balabaev.
Atyraý oblysy