• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Bilim 21 Sáýir, 2022

Marǵulan oqýlary ótti

421 ret
kórsetildi

Dástúrli shara bıyl da aýqymdylyǵymen erekshelendi. Eki kún qatarynan ótken «Marǵulan oqýlary – 2022» halyqaralyq ǵylymı-tájirıbelik konferensııasy Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ tarıh fakýltetimen birlese uıymdastyrylyp, ǵalymdar elimizdiń arheo­lo­gııa salasyndaǵy jetistikter men alda josparlanǵan zertteýlerge zer saldy.

Jıynda Á.Marǵulan atyndaǵy arheologııa ınstıtýtynyń dırektory Aqan Ońǵaruly qol jetken tabysty zertteýlerdi tilge tıek etip, arheologııa ǵylymyn damytýdyń ózekti máselelerine toqtaldy. Onyń aıtýynsha, qazirgi kezde arheo­logııa, etnologııa boıynsha bes ýnıversıtet mamandar daıarlaýda. Buǵan qosa bul salamen aınalysatyn ǵa­lym­dardyń 49,5 paıyzyn jastar quraıdy. Salany damytýǵa baılanysty mınıstrlik jolǵa qoı­ǵan mindetterdi júzege asyrý barysynda mamandardy mektepten bas­tap daıar­laý, stýdentter, jas ǵa­­lym­dar­men jumys isteý, odan bólek jetekshi ǵalymdarǵa jaǵdaı jasaý, jobalarǵa tartý jónindegi jumystar birte-birte jandanyp keledi. Osy oraıda Aqan Ońǵaruly «Arheologııa salasy boıynsha arnaıy topty daıarlaý qajettigine qatysty usynys engizip otyrmyz. Iаǵnı negizgi maqsatymyz – arheo­logııaǵa salalyq mamandardy daıarlaý», dep atap ótti.

Konferensııa barysynda ótken jyly el aýmaǵynda jáne kórshiles memle­ketterde júrgizilgen arheo­lo­gııalyq jumystardyń nátı­je­leri baıandalyp, ǵalymdardyń ash­qan jańalyqtary jáne zertteý tájirıbeleri ǵylymı qaýym­das­tyq­tyń nazaryna usynyldy.

Osy jıynda ǵalymnyń qyzy, medısına ǵylymdarynyń doktory Dánel Álkeıqyzy sóz alyp, ákesiniń eńbekterine degen qyzy­ǵý­shylyqtyń zor ekenin atap ótti.

«Ákem kóp eńbek etti. Kózi ti­risinde barlyq kitapty shyǵara­myn dep oılamasa kerek. Bálkim keıingi urpaqqa úmit artqany bolar. Otyz jyl boıy ákemniń jazbalaryn óńdep, arhıv muralaryn jasadym. Búginde ǵylymı eńbek­te­ri 14 tom bolyp jaryq kórdi. Muraǵatpen jumys barysynda sonshama mazmundy ári keń aýqymdy dúnıelerdiń kóptigine kóz jetkizdim. Nebir sırek derekterdi kezdestirgende osynyń barlyǵy ákemniń eńbegi ekenine sený qıyn edi. Qazir oılap qarasam, baǵa jetpes qundy dúnıeler eke­­nine qaıran qalamyn. Ákem meniń bolashaǵym týraly kóp armandaıtyn. Meniń tańdaýymdy durys dep aıta almaı ketkeni, árıne, ókinishti. О́z shákirtteri men ǵalymdarǵa bilgenin úıretip, ǵylymı zertteýler tóńireginde aqyl-keńes berip, jaýap jazýdan esh jalyqpaǵan áke eńbegine degen qurmetim sheksiz. Ustazdyq ómirinde myńdaǵan shákirtke bilim bergen ǵalym retindegi eńbekteri bolashaq urpaq úshin azyq bolatyny anyq», dedi D.Marǵulan.

Álkeı Marǵulan eńbekterin zert­­teýdi Dánel Álkeıqyzy Sh.Ýá­lı­hanov atyndaǵy tarıh ınstı­týty qyzmetkerlerimen birlese júrgizip, tom-tom etip qu­ras­­tyryp, áke murasyn jandan­dyrýdy jal­ǵas­tyryp keledi. Ǵalym­nyń etnoarheologııa salasyn­daǵy zert­teý­leri, qazaq halqynyń máde­nıeti men turmysy, salt-dástúri men ádet-ǵurpynan tanym beretin eskert­kish­teri týraly qun­dy eńbekteri, jazba derekteri ult bolashaǵy úshin óte qundy.

Konferensııa jumysyna eli­mizd­iń jetekshi ǵalymdary, sondaı-aq AQSh, Ázerbaıjan, Belgııa, Italııa, Qyrǵyzstan, Uly­brı­tanııa, О́zbekstan jáne Reseı ǵalymdary qatysyp, álemdik arheologııa jańa­lyq­tarymen bólisti.

Sońǵy jańalyqtar