Q88 Qazaqstan ýrbanıster qaýymdastyǵy Aqtóbe oblysynyń ákimdigimen birlesip Aqtóbe qalasyn renovasııalaý jobalaryn ázirledi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Bul jobalardyń maqsaty – qalanyń árbir turǵyny sapaly ýaqyt ótkizýge múmkindik beretin attraksıondyq ortalyqtardy qurý.
Mundaı tartymdy ortalyqtardy qurýdyń negizgi krıterııleri - jaılylyq, qaýipsizdik, ekologııalyq tazalyq jáne ınklıýzııa. Osy krıterıılerge qol jetkizý úshin qaýymdastyq qala turǵyndarynyń barlyq sanattarymen: jastarmen, qoǵamdyq birlestiktermen, pikir kóshbasshylarymen, sarapshylarmen, máslıhat depýtattarymen jáne qala aqsaqaldarymen jobalardy qoǵamdyq talqylaýlar júrgizýde.
Talqylaýlar barysynda qalany jańǵyrtýǵa arnalǵan 5 joba usynyldy:
Álııa Moldaǵulova dańǵylynyń boıyndaǵy syzyqtyq saıabaq; Saǵı Jıenbaev atyndaǵy jasóspirimder kitaphanasy bazasyndaǵy óner jáne ǵylym ortalyǵy; Qaýipsiz jaıaýjoldar salý; Eset batyr kóshesi boıyndaǵy demonstrasııalyq aýla; Mádenı-áleýmettik máni bar 10 qabyrǵa sýreti (mýral).Q88 Qazaqstandyq ýrbanıster qaýymdastyǵy usynǵan alǵashqy jobalardyń biri – Álııa Moldaǵulova dańǵyly boıyndaǵy, kóshe arasyndaǵy alleıany ózgertý. Aqaıuly jáne S.Báısheva kósheleri arasyndaǵy uzyndyǵy 500 m-den asatyn syzyqtyq saıabaqqa aınaldyrylady, ol aınalamen jáne keri baılanysty qamtamasyz etedi. Jobaǵa sáıkes, bul saıabaq ashyq aýada serýendeýge sportshylardy da, zeınetkerlerdi de, balaly ata-analardy da, demalýǵa kelgen jaı ǵana azamattardy da tartady.
Ýrbanıster saıabaqty birneshe negizgi aımaqqa bóldi: jaıaý alleıa men joldar, balalar oıyn alańdary, sýburqaqtar aımaǵy jáne tynysh demalys aımaǵy. Yńǵaıly ınfraqurylymnyń zamanaýı standarttaryna sáıkes kelmeıtin asfaltty, betondy jáne basqa da materıaldardy paıdalaný mınımýmǵa deıin azaıtylady. Onyń ornyna jobada múmkindiginshe tabıǵatqa jaqyn materıaldar paıdalanylady.
Ártúrli jastaǵy balalardyń qyzyǵýshylyǵy úshin saıabaqqa túrli kedergileri bar oıyn alańdary ákelinedi. Qalanyń sportsúıer turǵyndary úshin vorkaýt aımaqtary (kóshe sportyna arnalǵan aımaq) usynylady. Qalanyń ereksheligine (biryńǵaı este qalatyn beınesi) ekpin túsirilgen shaǵyn arhıtektýralyq pishinder jetkiziledi. Ártúrli aımaqtarda relef jasalady: jasandy tóbeler paıda bolady, jańa flora otyrǵyzylady.
Sonymen qatar Saǵı Jıenbaev atyndaǵy jastar kitaphanasy balalar men eresekterdi qyzyqtyratyn orynǵa aınalady, munda kelýshiler bos ýaqyttaryn mýzykaǵa, jumysqa, oqýǵa jáne túsirilimge arnalǵan erekshe aımaqtarda ótkize alady.
Bul ortalyqtyń negizgi konsepsııasy kovorkıng, kitaphana, mýzykalyq stýdııany bir keńistikke biriktirý, sonymen qatar túrli is-sharalardy ótkizýge múmkindikter jasaý. Art-terapııa aımaqtary, baılanys pen kelissózder aımaqtary, áleýmettik jelilerge arnalǵan beınerolıkter túsirý oryndary qarastyrylǵan.
Qoldanystaǵy kolleksııadan basqa, kitaphanaǵa zamanaýı bestseller jınaqtaryn ákelý josparlanýda.
Ýrbanıster toby qazirdiń ózinde Iаndeks akademııasymen birge tańdaýdy qurastyrýda. Árbir kitap chıpteledi, bul jazbalardy saqtaýǵa múmkindik beredi.
О́ner jáne ǵylym ortalyǵynda jabdyqqa kimniń qol jetkize alatynyn baqylaý úshin betti taný júıesi bolady.
Sondaı-aq jaıaý júrginshilerdiń qaýipsizdigi úshin ýrbanıster shvedtik Vision Zero nóldik jaraqat tujyrymdamasyn engizýdi usynady. Pılottyq jobalar 10 mekteptiń (No 2, 68, 21, 18, 31, 16, 38, 4, 48, 53) janynda josparlanǵan.
Tıisti joldy jobalaý arqyly jol-kólik apattarynan qaza tabýdy azaıtýǵa bolady. Joldy durys jobalaý bıik jaıaý júrginshiler ótkelderin, jaryq belgilerdi, qaýipsizdik araldaryn jasaý, baǵdarshamdar men pandýstardy ornatý sııaqty aspektilerdi qamtıdy. Bul sharalar kólik júrgizýshileriniń nazaryn joldarda qozǵalys belsendi bolǵan kezde jyldamdyqty azaıtýǵa aýdarýy kerek.
Sonymen qatar qaýymdastyq qaladaǵy úlgili aýla retinde Eset batyr kóshesi, 162 mekenjaıyndaǵy úılerdi abattandyrýdy josparlap otyr.
Ýrbanıster atap ótkendeı, jergilikti aýmaqty abattandyrý jobalary sonaý keńestik kezeńde jasalǵan. Jobalanǵan ǵımarattardyń ereksheligi sol - aýlalar jaqyn mańdaǵy úılerdiń barlyq turǵyndarynyń jınalatyn orny bolyp sanaldy, barlyǵyna oryn bólinedi: ájeler oryndyqtarda taza aýa jutyp otyrady, balalar oıyn alańynda qydyryp júredi, eresekter bos ýaqyttarynda ústel oıyndaryn oınaıdy.
Aýlany abattandyrý boıynsha jobany ázirleý kezinde ýrbanıster zamanaýılyqtyń barlyq standarttaryn eskerip, olardy sońyna deıin ınvestısııalady. Bul standarttarǵa mynalar kiredi:
Tujyrymdamada kólik qozǵalysy joq, gazben lastanbaǵan, jabyq, qorshalǵan alańshalar túrindegi aýla aýmaǵyn abattandyrý jobasy qarastyrylǵan. Kireberisterdiń janynda kólik turaǵy joq, balalar alańdary, jaıaý júrginshiler joly árqashan tegin. Analar balalarymen kólikten qoryqpaı qaýipsiz júre alady. Ekologııalyq tazalyq, kógaldandyrý. Kógaldandyrý aýmaqtyń tartymdylyǵyn arttyrady. Joldardy qorshaý úshin aǵashtar otyrǵyzyldy, ıaǵnı paıdaly qorshaýlar. Arbalary bar ata-analardyń, múgedekterdiń, zeınetkerlerdiń aýmaqtarynda júrý múmkindigin qamtamasyz etý mańyzdy. Ol úshin jaıaý júrginshiler jolynyń syzyǵy tegistelip, bordıýrler pandýstar men satylarmen jabdyqtalǵan. Úıdiń qasbetin jańartý, temir esikterdi shyny esikterge aýystyrý usynylady.Sonymen qatar, Qazaqstannyń kópvektorly saıasatyn, beıbitshilik qundylyqtaryn, bilim men mádenı murany saqtaýdy beıneleıtin qabyrǵa sýretteri jasalady. Qabyrǵalyq sýretter pikir bildirý jáne áleýmettik belsendilik quralyna jatady. Olar ónerge qoǵamdy tartýdyń mańyzdy aspektisi bolyp sanalady jáne óner men qala turǵyndarynyń qarym-qatynasynda aıryqsha ról atqarady. Q88 ýrbanıster qaýymdastyǵy ǵımarattardy Dımash Qudaıbergen, Ǵazıza Jubanova jáne t.b. Qazaqstan mádenıetindegi tanymal jáne eleýli tulǵalardyń portretterimen bezendirýdi usynady.
«Q88 Qazaqstandyq ýrbanıster qaýymdastyǵy» qoǵamdyq birlestigi – elimizdiń qalalaryn jańǵyrtýdy basty maqsaty etip qoıǵan kommersııalyq emes uıym. Qaýymdastyqtyń negizgi mıssııasy – Qazaqstan qalalaryn barlyq turǵyndary úshin jaıly, qaýipsiz jáne ekologııalyq taza etý. Osy maqsatta Aqtóbe oblysy ákimdiginiń qoldaýymen qala qurylysy men qala qurylysynyń ozyq tájirıbesin eskere otyryp ázirlengen birqatar jobany júzege asyrý josparlanýda.
Jobalar Q88 qaýymdastyǵynyń jeke qarajaty esebinen ázirlengen. Iske asyrý demeýshilik qarajat esebinen júzege asyrylady.