Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrliginiń málimetinshe, 2023 jylǵy 1 maýsymdaǵy jaǵdaı boıynsha 8 034 etnıkalyq qazaq tarıhı otanymen tabysyp, qandas mártebesin aldy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Jalpy 1991 jyldan beri respýblıkaǵa 1 mln 115,1 myń etnıkalyq qazaq oraldy.
Jyl basynan beri Qazaqstanǵa kelgen qandastardyń jartysy (54,2%) О́zbekstannan, 20,1% – Qytaıdan, 11% – Reseıden, 6,4% – Mońǵolııadan, 4,9% –Túrikmenstannan jáne 3,3% basqa elderden.
Elimizge kelgen etnıkalyq qazaqtar negizinen Almaty (27,8%), Mańǵystaý (12,8%), Túrkistan (6,4%) jáne Jambyl (4,8%) oblystaryna, sondaı-aq Astana (10,7%), Almaty (8,8%) jáne Shymkent (7,1%) qalalaryna qonystandy.
Osy jylǵy 1 maýsymdaǵy jaǵdaı boıynsha eńbekke qabiletti jastaǵy etnıkalyq qonys aýdarýshylar sany 67,5%-dy, eńbekke qabiletti jastan kishi 23,8%-dy jáne zeınetkerler 8,7%-dy quraıdy.
Eńbekke qabiletti jastaǵy qandastardyń ishinen bilim deńgeıi boıynsha 17,3%-y joǵary bilimdi, 37%-y orta kásibı bilimdi, 38,4%-y jalpy orta bilimdi jáne 7,3%-ynyń bilimi joq.
Mınıstrliktiń málimetinshe, qandastardy qonystandyrý úshin kelesideı eńbek kúshi tapshy óńirler anyqtaldy. Olar Aqmola, Abaı, Qostanaı, Pavlodar, Shyǵys jáne Soltústik Qazaqstan oblystary.
Qonystandyrý óńirlerinde 2023 jylǵa arnalǵan qandastardy qabyldaý kvotasy 1 925 adamdy quraıdy. 2023 jylǵy 1 maýsymdaǵy jaǵdaı boıynsha qonystandyrý óńirlerine 787 qandas qonys aýdardy. Qandastar aǵyny ulǵaıǵan kezde qonystaný aımaqtarynda qabyldaý úshin kvota mólsheri ulǵaıtylýy múmkin.
Joǵaryda atalǵan óńirlerde qonystanǵan qandastarǵa kóshýge sýbsıdııa túrinde memlekettik qoldaý sharalary usynylady – bir mezgilde otaǵasyna jáne otbasynyń árbir múshesine 70 AEK (241,5 myń teńge) mólsherinde; turǵyn úı jaldaýǵa jáne kommýnaldyq qyzmetterge aqy tóleýge – bir jyl ishinde 15-ten 30 AEK (51,7-den 103,5 myń teńgege deıin) mólsherinde.
Sonymen qatar erikti qonys aýdarýdyń tıimdiligin arttyrý maqsatynda azamattardy soltústik óńirlerge qonys aýdarýǵa qatysatyn jumys berýshilerdi qoldaý boıynsha ınstıtýsıonaldyq sharalar qabyldandy. Turǵyn úı satyp alý, salý úshin nemese ıpotekalyq turǵyn úı qaryzdary boıynsha bastapqy jarnanyń bir bóligin jabý úshin ekonomıkalyq utqyrlyq sertıfıkaty turǵyn úı qunynyń 50%-y nemese bir otbasyna 4 mln teńgege deıin mólsherinde birjolǵy óteýsiz jáne qaıtarymsyz negizde engizildi.