Emdelýshi barlyq dárigerge sene bermeýi múmkin, biraq aq halatty abzal janmen ózara jaqsy túsinisken kezde syrqattyń áý bastaǵy qorqynyshy aqyryndap basylady. Eger emdelýshi ózin erkin sezinse, al dáriger onyń jan dúnıesin baýraı alsa, onda ol densaýlyǵy jaıly ashyq áńgimeden qashqaqtamaıdy.
Pasıent medısınalyq kómekke júgingen kezde onyń dárigerge degen senimi úlken ról atqarady. Dertine daýa izdegen janǵa jeke ári qupııa medısınalyq aqparatty ashýdan bastap, dárigerlik tekserýlerden ótýge jáne usynylǵan em-domǵa deıingi úderisterdiń ár kezeńinde myqty senim qajet. Osy rette olardyń senimine áser etetin eń mańyzdy faktorlar atap ótkenimiz jón.
Birinshisi – habardar bolý jáne senim. Eger emdelýshi dárigerdi ózin biledi jáne jaǵdaıymen jaqsy tanys dep eseptese, onda medısına qyzmetkerine tolyqtaı senedi. Bul pasıentterdiń qupııa aqparatqa kóbirek senýine jáne olardy sátti em úshin tolyq boıusynýlaryna alyp kelýi múmkin.
Ekinshisi – mádenı quzyrettilik. Áleýmettik-mádenı determınanttar pasıentterdiń seniminde mańyzdy ról atqaratyny kórsetilgen. Kóptegen emdelýshiler eger mamandar mádenı máselelerde saýatty bolsa jáne olardyń shyǵý tegi, jeke basy, ómirlik tájirıbesi nemese tilderi ortaq bolsa, senýge beıim bolady deıdi. Olar úshin qaýipsiz jáne jaıly jaǵdaı jasaı alatynyna jáne olardyń máselelerine baıypty qaraıtyndyǵyna senim arta alady.
Úshinshisi – tıimdi qarym-qatynas daǵdylary. Kúshti tulǵaaralyq daǵdylar qarym-qatynas ornatý úshin óte mańyzdy.
Tórtinshisi – syılastyq jáne qupııalylyq. Eger pasıentter dárigerler olardy qurmetteıdi, janashyrlyq tanytady jáne máselelerine shynaıy qamqorlyq jasaıdy dep sense, onda mamandy baıypty qabyldaýǵa jáne olardyń aıtqanyn tyńdaýǵa daıyn degen sóz. Sondaı-aq olar ózi týraly aqparatyń tolyq qupııa saqtalatyndyǵyna senimdi bolsa, soǵurlym kóbirek senim artady.
Medısınalyq saýattylyq AITV-ny anyqtaý, emdeý úshin mańyzdy jáne uzaqmerzimdi, senimdi qarym-qatynasqa negiz bolady. Derttiń aldyn alýdyń senimge negizdelgen bólimderiniń biri – AITV-ınfeksııasy ortalyǵynyń senim pýnkti. Senim pýnktteri óz qyzmetterin eriktilik, qupııalylyq jáne anonımdik qaǵıdattary aıasynda aqysyz negizde usynady.
Senim pýnktteri AITV-nyń ıneksııalyq esirtkini tutynýshylar (IET) arasynda taralýynyń aldyn alý jumystaryn júzege asyrady:
1) IET sterıldi shprısterdi, dezınfeksııalaý zattaryn, saqtyq quraldaryn, sanıtarlyq-aǵartý ádebıetterin, paıdalanylǵan shprısterdi jınaý men kádege jaratýdy usyný;
2) IET AITV-ınfeksııasy, beı-bereket tósek qatynastary arqyly juǵatyn ınfeksııalar, AITV juqtyrý qaýpin tómendetetin minez-qulyq nysandary, AITV-ǵa testileý týraly aqparat berý;
3) AITV/JITS máseleleri boıynsha psıhoáleýmettik konsýltasııa, sondaı-aq narkologterdiń, dermatovenerologterdiń, terapevterdiń, ftızıatrlardyń jáne psıhologterdiń konsýltasııalaryn júrgizý;
4) mamandandyrylǵan, bilikti medısınalyq kómek alý úshin IET-ti memlekettik medısınalyq uıymdarǵa jiberý;
5) IET-ge profılaktıkalyq jáne ózge de kómek kórsetetin memlekettik jáne úkimettik emes uıymdarda bar aqparat berý;
6) AITV, JJBI, V jáne S vırýstyq gepatıtterine zertteý úshin qan alý.
Senim pýnktterine jumysqa eriktiler tartylady, olar óz erkimen IET-ke kómek kórsetedi. Anonımdilikti, qupııalylyqty, qaıtalaný yqtımaldyǵyn barynsha azaıtýdy jáne qalpyna keltirýdiń jeńildigin qamtamasyz etý maqsatynda senim pýnkti klıentiniń biregeı sáıkestendirý kody qoldanylady.
Astana qalasynda senim pýnktteri myna mekenjaı boıynsha jumys isteıdi: I.Esenberlın 5/1, tel: 8 (7172) 27-95-04; E.Brýsılovskıı 4, tel: 8 (7172) 42-80-92.
Qymbat SAPABEKOVA,«Aldyn alý ortalyǵy» MKQKAstana qalasy ákimdiginiń AITV ınfeksııasy»senim pýnktiniń medbıkesi